گروه اندیشه: زينب(س) آمده است، تا صبر، از ظرفيت تعريف شده خود، عدول کرده باشد. آمده است، تا پايمردي، بر مدار بينهايت انسانيت استقرار يابد.
روز میلاد بزرگان دین که میرسد همه ما با دلی شادمان از این برکت الهی و با لبی خندان به یکدیگر تبریک میگوییم و کاممان را با شیرینی و شربت شیرین میکنیم. این تکریم اولیاء الهی که سابقه دیرین در سرزمینمان دارد بیشک تأثیر بسزایی در فرهنگ ما دارد اما به نظر میرسد نباید تکریم بزرگان دین به همین نقطه ختم شود.
در یک مثال امروز، روز میلاد بانوی صبر حضرت زینب(س) است، و پیامهای تبریک است که از هر سو به دستمان میرسد؟ اما آیا لحظهای با خود اندیشیدهایم که چه میزان دخترعلی(ع) را میشناسیم؟ چقدر با پرورش یافته دامن فاطمه(س) انس داریم؟ اگر بخواهیم 10 دقیقهای درباره این بانو سخن بگوییم اطلاعت کافی در این زمینه داریم؟
شاید بسیاری از ما اقرار کنیم با وجود علاقه قلبی شناخت کافی نداریم و باید یک یا علی بگوییم و واژه به واژه زینب(س) را معنا کنیم و چقدر مطلوب است که زینب(س) را از نگاه یک عالم و کارشناس دینی بشناسیم.
شهید بزرگوار مرتضی مطهری در کتاب حماسه حسینی درباره این زن نمونه تاریخ میگوید: «در حماسه حسینی آن کسی که بیش از همه این درس را آموخت و بیش از همه این پرتو حسینی بر روح مقدس او تابید، خواهر بزرگوارش زینب(س) بود. زینب بعد از کربلا با زینب قبل از کربلا متفاوت است، یعنی زینب بعد از کربلا یک شخصیت و عظمت بیشتری دارد.
ما میبینیم در شب عاشورا زینب یکی دو نوبت حتی نمیتواند جلوی گریهاش را بگیرد. یک بار آنقدر گریه میکند که بر روی دامن حسین بیهوش میشود و حسین(ع) با صحبتهای خودش زینب را آرام میکند: خواهر عزیزم! مبادا وساوس شیطانی بر تو مسلط بشود و حلم را از تو برباید، صبر و تحمل را از تو برباید. وقتی حسین به زینب میفرماید که چرا این طور میکنی، مگر تو شاهد و ناظر وفات جدم نبودی؟ جد من از من بهتر بود، پدر ما از ما بهتر بود، برادر همین طور، مادر همین طور، زینب با حسین اینچنین صحبت میکند: برادرجان! همه آنها اگر رفتند بالاخره من پناهگاهی غیر از تو داشتم، ولی با رفتن تو برای من پناهگاهی باقی نمیماند.
اما همینکه ایام عاشورا سپری میشود و زینب، حسین(ع) را با آن روحیه قوی و نیرومند و با آن دستور العملها میبیند، زینب دیگری میشود که دیگر احدی در مقابل او کوچکترین شخصیتی ندارد. امام زینالعابدین(ع) فرمود: ما دوازده نفر بودیم و تمام ما دوازده نفر را به یک زنجیر بسته بودند که یک سر زنجیر به بازوی من و سر دیگر آن به بازوی عمهام زینب بسته بود»
آری زینب(س) در پرتو حماسه جاویدان امام خویش به کمال و تعالی میرسد و الگویی میشود برای همه آنانی که میخواهند در مسیر جهاد و مبارزه قدم بردارند.
از منظر دیگر رهبر معظم انقلاب نیز در جملاتی زینب(س) را اینگونه معرفی میکند «زینب كبرى عظمت حضور یك زن را در یكى از مهمترین مسائل تاریخ نشان میدهد. اینكه گفته میشود در عاشورا، در حادثه كربلا، خون بر شمشیر پیروز شد. عامل این پیروزى، حضرت زینب بود؛ آن چیزى كه موجب شد این شكست نظامىِ ظاهرى، تبدیل به یك پیروزى قطعىِ دائمى شود، عبارت بود از منش زینب كبرى؛ نقشى كه حضرت زینب بر عهده گرفت؛ این خیلى چیز مهمى است. این حادثه نشان داد كه زن در حاشیه تاریخ نیست؛ زن در متن حوادث مهم تاریخى قرار دارد.
قرآن هم در موارد متعددى به این نكته ناطق است؛ لیكن این مربوط به تاریخ نزدیك است، مربوط به امم گذشته نیست؛ یك حادثه زنده و ملموس است كه انسان زینب كبرى را مشاهده میكند كه با یك عظمت خیرهكننده و درخشندهاى در عرصه ظاهر میشود؛ كارى میكند كه دشمنى كه به حسب ظاهر در كارزار نظامى پیروز شده است و مخالفان خود را قلع و قمع كرده است و بر تخت پیروزى تكیه زده است، در مقر قدرت خود، در كاخ ریاست خود، تحقیر و ذلیل شود؛ داغ ننگ ابدى را به پیشانى او میزند و پیروزى او را تبدیل میكند به یك شكست؛ این كارِ زینب كبرى است.»1/2/1389
ما هنوز به شناخت واقعی این زن بزرگ نیاز داریم. از لحظات سخت با درسهای او میتوانیم عبور کنیم و آرامش قلبها در ثانیههای اضطراب آور مبارزه با ظالمان تنها با یادآوری لحظاتی ممکن است که او در کاخ ظالم زمان فریاد زد که در کربلا جز زیبایی ندیده است.
حکیمه بهمن زاده/ خراسان جنوبی