از سال 1361 حشمتاله آقایی به عنوان دانش آموز فعالیت نمایشی خود را از دبیرستان شهید مدرس ایلام آغاز و از سال 1364به عنوان معلم ابتدایی وارد دبستانهای شهر ایلام شد، فقط به درس دادن اکتفا نکرد، با دانشآموزان اخت بیشتری داشت و در قالب برگزاری نمایش با دانشآموزان به گونهای دیگر ارتباط برقرار کرد، ارتباطی که دبستانیها را وارد صحنهی تئاتر کرد و این ارتباط همچنان وجود دارد.
آقایی سال 68 تا 77 مسئول واحد نمایش آموزش و پرورش استان شد، بعد از آن تا سال 90 کارشناس مسئول فرهنگی هنری استان بود و 91 تا 94 رییس اداره فرهنگی و هنری آموزش و پرورش استان را عهدهدار بوده است.
آقایی نه تنها برای آموزش و پرورش بلکه برای کمیته امداد امام خمینی(ره)، خانه جوان، فرهنگ و ارشاد اسلامی، حوزه هنری، سازمان تبلیغات ، بسیج هنرمندان چهرهای آشنا و خودمانی است و عضویت تاثیرگذار او در فعالیتهای فرهنگی و هنری بهترین شناسنامهی این هنرمند ایلامی به شمار میرود.
حشمت آقایی، در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا) از ایلام، اظهار کرد: در دههی 40 با همت کسانی چون عباس گهرسودی، عبداللهی، علیرضایی و... تئاتر ایلام کار خود را بصورت تجربی آغاز کرد و در سال 1362 با حضورآقای « سید وحیدمیرمبینی» تئاتر استان به صورت تخصصی کمکم شکل گرفت و کارهای ماندگاری در این عرصه صورت گرفت و با حضور کسانی چون «عزت اله آقایی»، «علیحسین خورانی»،« جعفر نورمحمدی»،« علی باسره » ،« همت الفتی » ودیگر هنرمندان ایلام ، کارهای خوبی شکل گرفت و میتوان گفت که تاتر ایلام هماکنون به عنوان تئاتری جوان نیازمند حضور جوانان و پیشکسوتان و حمایت مسئولان فرهنگی است.
تنگناهای مالی خیلی بیشتر شده استوی با بیان اینکه در دههی 60 کارها به صورت تجربی دنبال میشد و فارغالتحصیل دانشگاهی در این زمینه نداشتیم، اما امروز کارشناسان مطرحی در سطح کشوری داریم که وضعیت تئاتر استان را بهبود بخشیدهاند، اما کمبود بودجه و عدم حمایت حتی معنوی برای حضور در جشنوارههای کشوری مشکلی است که فعالان این عرصه با آن دست و پنجه نرم میکنند و تنگناهای مالی خیلی بیشتر شده و موجب شده است تا فرزندان این هنر در استان کمکم از استان خارج شوند.
آقایی ادامه داد: هماکنون که من از سابقهی تئاتر در ایلام میگویم بچههای تئاتر دهلران به عنوان قطب این هنر در استان، به تهران رقتهاند، چون بصورت جدی حمایت نمی شوند و به این نتیجه رسیدهاند کاری هم از دست دلسوزان واقعی برنمیآید.
در دوران دفاع مقدس حمایت معنوی روحیهساز بوداین پیشکسوت تئاتر در ایلام گفت: زمانی در بدترین شرایط مانند دوران دفاع مقدس حداقل حمایت معنوی از اهالی تئاتر میشد و همین عامل به آنها روحیه میداد، اما امروز آن حمایت معنوی سلب شده و هنرمندان احساس میکنند آن صداقتهای بیریا از بین رفته است و این نحوهی برخورد هم آنان را آزرده است.
در دوران دفاع مقدس تمرینها در زیر چادر رونق داشت، اما...آقایی ادامه داد: در دوران دفاع مقدس تمرینها در زیر چادر و در دامن طبیعت برای مردمی انجام میشد که به حاشیهی شهر پناه برده بودند، آن زمان مسئولان هم همدوش مردم حضور داشتند، تئاتر میدیدند و هنرمندان را با روی گشاده به جشنوارهها اعزام میکردند و هنرمندان انتظار داشتند با پایان جنگ ساخت سالنهای تئاتر درسطح استان رونق میگرفت که نه تنها این گونه نشد بلکه تئاتر مانند بسیاری از هنرهای دیگر مغفول ماند و فضای چادر و صمیمت مردم و تئاتر نیز سلب شد و اگر هنرمندان برای تمرین سالنی را بخواهند باید پول بدهند که واقعا هنرمند مجبور است از جیب خودش خرج کند.
انگیزهی هنرمند مهمترین راه رونق هنر استوی گفت: انگیزهی هنرمند مهمترین راه رونق هنر است و اگر بعضی برخوردهای متولیان، انگیزه هنرمند را خدشهدار کند مطمئنا حوزه فرهنگ و هنر آسیبپذیر میشود و انتظار مردم هم این است که مسئولان به فکر فرهنگ و هنر استان باشند.
مسئولان امور هنرمندان را تسهیل کنندآقایی ادامه داد: حضور مسئولان مانند استاندار ایلام در برخی برنامههای فرهنگی پسندیده است و جای تشکر دارد اما باید در عمل در خدمت فرهنگ و هنر بود و برخی امور هنرمندان را تسهیل کرد، متاسفانه هر چند سینما فرهنگ توانسته جای خالی سینما را در ایلام پر کند اما عملا این سالن دیگر در اختیار اهالی تئاتر قرار نمیگیرد.
فعالیت 420انجمن تئاتر دانشآموزی در ایلاموی درباره وضعیت تئاتر و دیگر فعالیتهای فرهنگی هنری دانشآموزی تصریح کرد: هماکنون 420 انجمن تئاتر دانشآموزی در استان فعال است به گونهای که در جشنواره تئاتر دانشآموزی همیشه گروه داریم، در سرود همگانی درجایگاه قابل قبولی هستیم و 17 سال متوالی رتبه ی اول کشوری را داشتهایم، تئاتر دانشآموزی ایلام مستعد حضور در جشنوارههای بینالمللی است و اینکه مردم کمتر اطلاع دارند به عدم اجرای عمومی این تئاترها برمیگردد.
هنرمندان تنها هستند/ وقتی موفق میشوند متولی پیدا میکنندآقایی با بیان اینکه متاسفانه متولیان فرهنگی به دلیل کمبود اعتبار یا دلایل دیگر هنرمندان تئاتر را تنها میگذارند اما به محض اینکه موفقیتی کسب میکنند همه آن را گزارش میدهند و مایل هستند این موفقیت را به کارنامهی خود منتسب کنند در حالی که این موفقیت تنها مرهون تلاش هنرمندان و خانوادههای آنان است و بزرگترین هنر مسئولان در این زمینه ایجاد برخی هماهنگیهایی است که به نظر من تاکنون هم به صورت کامل انجام نگرفته است.
هنرمندان را درک کنیماكثريت هنرمندان اين رشته از وضعيت حمايت هاي كه توسط مسئولين استان مي شود گله مندند . وهميشه اميد به اين دارند با تغييراتي كه درحوزه هاي مديريتي استان مي شود مشكلات آنها مرتفع شود ولي تا كنون اين اتفاق بخوبي صورت نگرفته است.
اميد است بتوانيم هنرمندان اين ديار را به گونه اي درك كنيم تا در روند زندگي و حوزه فعاليت خود كمتر دچار مشكل شوند و بتوانند به فعاليت هاي خود كه هدفشان حل مشكلات جامعه و ارتقاع سطح فرهنگ است دست يابند.
وی دربارهی میزان علاقه مردم به تئاتر گفت: در چند روز اخیر حدود 1000 نفر در دهلران برای دیدن یک نمایش آمده بودند این نشان میدهد مردم علاقه مند هستند و کار طنز و تئاترهایی که محتوای آنها دغدغههای مردم است بیشتر مورد استقبال مردم قرار میگیرد . به عنوان مثال مردم عامه برای کارهای گهرسودی و هاشم پالیزبان احترام ویژهای قائل هستند و حتی کسانی که نگاه تخصصی به تئاتر دارند جنبهی مثبت این کارها را دیدهاند و صحبتهای آنان به دل مینشیند.
بچه های تئاتر ناامید شدهاندآقایی گفت: در مجموع میتوان گفت اهالی فرهنگ و هنر مخصوصا بچه های تئاتر ناامید شدهاند استان ما بعد از 36 سال هنوز از برخی زیرساختها محروم است و هنرمندان ایلامی وقتی به استان دیگر میروند از دیدن کوچکترین امکانات ذوقزده میشوند آیا این حق هنرمندانی است که دیروز در دوران جنگ تحمیلی در زیر سیاهچادرها و برای نشاط آفرینی مردم آواره تلاش میکردند.
وی سابقهی تئاتر دانشآموزی را پیشینهای قابل قبول دانست و گفت: شناسنامهی تئاتر دانشآموزی ایلام تهیه شده و در آموزش استان و وزارتخانه نیز موجود است و میتواند راهگشای هنرمندان این عرصه باشد.
هنرمندان از مشکلات نهراسند/ فقط منتظر حمایت ماندن آسیبی جدی استآقایی به هنرمندان توصیه کرد از مشکلات نهراسند و با پشتکار خود بر موانع فائق بیایند که شرینی کار هنری هم به این است چون اگر امروز به بهانه کمبود امکانات و کممهریها کنارهگیری کنیم فردا در صورت فراهم شدن امکانات و حمایتها به کمکاری متهم خواهیم شد و در وادی هنر نشستن و منتظر حمایت این و آن ماندن آسیبی جدی است.
قدردانی از هنرمندانوی در پایان تاکید کرد: جا دارد از تمام هنرمندان این رشته که بصورت جدی درتولید آثار نمایشی بویژه درشهرستانهای آبدانان، ایوان، دهلران ، ایلام با تحمل تمامی مشکلات و موانع، حضورپررنگی درجشنواره ها واجراهای عمومی داشته و دارند تشکر کنم.