ویلاییها قصه جدید در سینمای دفاع مقدس
گروه هنر: ساخت فیلمی نظیر ویلاییها به ما نشان میدهد که پس از گذشت سه دهه از پایان جنگ میتوان حرفهای بسیاری در سینما زد که تا به حال گفتهنشده و بیانش برای مردم جذاب و پذیرفتنی است.
دیشب 12 بهمنماه، بعد از فیلم تحسینشده «ماجان» مردم فیلمی را تماشا کردند که به احترامش در پایان ایستاده برای دقایق طولانی دست زدند. ویلاییها عنوان این کار ارزشمند بود؛ فیلمی که با زبانی پراحساس نوگفتههایی از جنگ را میگفت که تا به امروز بسیار کم درباره آن سخن گفته شده است.
ویلاییها قصه خانواده فرماندگان جنگ است که با نگرانی در انتظار بازگشت همسرانشان هستند البته جنس این قصه به گونهای است که اگر کارگردان نتواند حرفش را بهدرستی بیان کند بهنوعی تصویری سیاه از جنگ را روایت خواهد شد اما در ویلاییها آنچه میبینیم ارزشهایی است که ما از سینمای دفاع مقدس انتظارش را داریم. نکته جالب درباره این فیلم حضور یک کارگردان زن پشت دوربین این کار است، چون معمولا این ژانر را کارگردانان مردم تجربه میکنند ولی وقتی منیر غیبی میتواند به این خوبی قصه دفاع مقدسی بگوید چرا باید دیگر زنان فیلمساز به این ژانر ورود نکنند؟ درباره مفاهیم پرارزش در این فیلم به یک و دو آیتم نمیشود اکتفا کرد؛ چون ایثار، شهادت، جهاد، فداکاری و ... ارزشهایی است که در این فیلم به زبانی زیبا بیان میشود اما هیچگاه این تصویرگری با کلام نیست بلکه روابط و قصه بهگونهای رقم خورده که معانی از آن متبلور میشود.
فیلمنامه «ویلاییها» پر از اوج و فرود است، در ضمن شخصیتها بهخوبی در هم تنیده شدهاند و روابط متقابل بهدرستی تعریف شده است؛ به همین دلیل تماشاگر در طول فیلم به هیچوجه خسته نمیشود و تا انتها کار را تماشا میکند. این امتیاز یکی از شاخصههای اصلی در فیلمنامهنویسی است که متاسفانه در بسیاری از فیلمهای ما رعایت نمیشود.
درباره کارگردانی تنها به ذکر این نکته اکتفا میشود که منیر غیبی با ساخت چنین کاری مسیری سخت را برای خود در آینده ترسیم کرده، زیرا دیگر کسی از او انتظار ندارد فیلمی بد بسازد. چون کارگردانی که قادر است ویلاییها را خلق کند پس در ادامه راه میتواند فیلمهای با کیفیت جلوی دوربین ببرد. البته نباید فراموش کرد که حضور سعید ملکان، تهیهکننده فیلم که خود یکی از کارگردان مطرح کشورمان است در ویلاییها به منیر غیبی کمک فراوانی کرده است.
اما بازیها؛ در ویلاییها تنها یک یا دو بازی مطلوب نیست اما اکثر نقشها به واسطه نقشآفرینی خوب دیگران، بسیار چشمگیر هستند؛ برای مثال صابر ابر، طناز طباطبائی، پریناز ایزدیار و ثریا قاسمی بازیهای خیرهکننده از خود ارائه دادهاند؛ هر چند نقش کارگردان را در هدایت صحیح بازیگران نمیتوان نادیده گرفت اما معتقدم فیلمنامه بسیار خوب سبب شده تا هنرپیشگان چارهای جز خوب بازی کردن نداشته باشند.
در پایان باید گفت که ویلاییها کاری است که تنها منتقدان و اهالی رسانه از آن لذت نخواهند برد بلکه مردم نیز آن را خواهند پسندید، چون فیلم به واقع یک اثر سینمایی است؛ برای همین به دیگر فیلمسازانی که میخواهند ژانر دفاع مقدس را تجربه کنند توصیه میکنم که فیلمهای نظیر ویلاییها و ... را تماشا کنند تا بدانند هم میتوان از دفاع مقدس حرفهای تازه گفت و هم اینکه شعار نداد و تماشاگر را جذب خود کرد.
