قبرستان تاریخی 3500 ساله روستای لما را بیشتر بشناسیم
گروه اجتماعی: قبرستان چال شاهین مربوط به اواخر هزاره دوم قبل از میلاد ـ اوایل هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان دنا، بخش پاتاوه، روستای لما واقع شده و این اثر در ۶ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۵۰ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از کهگیلویه و بویراحمد، گورستان تاریخی لما در40 کیلومتری محور ارتباطی یاسوج به اصفهان و در منطقه چال شاهین شهرستان دنا، در استان کهگیلویه و بویراحمد واقع شده که براساس نظر باستان شناسان قدمتی 3500 ساله دارد.
این گورستان قدیمی به صورت اتفاقی در سال79 در حین عملیات راهسازی در این منطقه کشف شده است و تاکنون بیش از 400 اثر تاریخی به جای مانده از هزاره اول قبل از میلاد در این گورستان باستانی به دست آمده که در موزه نگهداری میشود.
دیواره این گورها به صورت سنگچینی است که به علت گذشت زمان مقداری از آن خراب شده و باستان شناسان اقدام به مرمت و کشیدن نقشههای گورها کردهاند این در حالی است که باستان شناسان با توجه به شواهد موجود این احتمال را میدهند که گورستانهای تاریخی دیگری در منطقه لما وجود داشته باشد.
شناسایی 70 مورد گور
باستان شناسان پژوهشکده باستان شناسی ایران پس از دو مرحله کاوش، 70 گور را در این محوطه شناسایی کردند، ضمن اینکه بزرگی بعضی از گورها به پنج متر میرسد و پس از بازکردن آنها مقدار زیادی استخوان، کوزههای سفالی و مفروغی، مهره، انواع خنجر، نوک پیکان و نیزه نیز کشف کردند.
توضیحاتی در مورد افراد ساکن گورستان لما
براساس گاه شماری تاریخی و نتایج کاوشهای باستانی این قبرستان قدیمی مربوط به اقوام ایلامی و خانوادگی بوده است که درهمان دوران در این مسیر کوچ میکردهاند، ضمن آنکه هر طایفه مردگان خود را در یک گور دفن میکردند. تاکنون آثار و نمونههایی از عبور و مرور این اقوام کوچ رو در مناطق مختلف استان به خصوص درمناطق دوردهان، محمودآباد و کنار برگ پیدا شده، اما هنوز محل اصلی استقرار این اقوام کشور پیدا نشده است.
این گورها که متعلق به بیش از سه هزار سال قبل یعنی هزاره اول تا دوم قبل از میلاد هستند در اعماق 2تا4 متری از سطح زمین قرار دارند که به صورت طاقدیس با استفاده از سنگ ساخته شدهاند و در داخل هر قبر علاوه بر اشیای مختلف، استخوان حیواناتی نظیر گوسفند و اسب نیز وجود دارد و داخل برخی از ظروف سفالی باقیماندهای از تکههای استخوان دیده میشود.
مشکلات گورستان
بنابر این گزارش، مسعود شفیعی، معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کهگیلویه و بویراحمد امروز، 14 اسفندماه ناامن بودن گورستان از دست سارقان اشياي تاريخي و افراد فرصتطلب، حفاريهاي غيرمجاز و تخریب بخشی از حریم گورستان به علت عریض کردن جاده اصفهان را از جمله مهمترين مشكلات قبرستان لما بیان کرد.
اقدامات اجرایی انجام شده و آینده از سوی میراث فرهنگی استان در گورستان
وی با اشاره به اینکه گزارش فصل اول و دوم گورستان بهصورت یک کتاب تحت عنوان گزارش باستان شناسی کاوش لما چاپ شده است، حفاظت و حراست از گورستان، معرفینامه بهصورت تابلو کنار گورستان، بازسازی یکی از گورها و اشیاء تاریخی در موزه واقع در گلستان 4 یاسوج را از برنامههای اجرایی صورت گرفته در گورستان ذکر کرد.
معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کهگیلویه و بویراحمد با بیان اینکه تاکنون حدود 100 میلیون تومان در این گورستان هزینه شده، تصریح کرد: همین مقدار دیگر برای تعیین حریم گورستان، مسیر ورودی و گردشگری نیز نیازمندیم.
شفیعی یادآور شد: تورهای گردشگری به این استان همواره از این مکان بازدید میکنند.
این گورستان قدیمی به صورت اتفاقی در سال79 در حین عملیات راهسازی در این منطقه کشف شده است و تاکنون بیش از 400 اثر تاریخی به جای مانده از هزاره اول قبل از میلاد در این گورستان باستانی به دست آمده که در موزه نگهداری میشود.
دیواره این گورها به صورت سنگچینی است که به علت گذشت زمان مقداری از آن خراب شده و باستان شناسان اقدام به مرمت و کشیدن نقشههای گورها کردهاند این در حالی است که باستان شناسان با توجه به شواهد موجود این احتمال را میدهند که گورستانهای تاریخی دیگری در منطقه لما وجود داشته باشد.
شناسایی 70 مورد گور
باستان شناسان پژوهشکده باستان شناسی ایران پس از دو مرحله کاوش، 70 گور را در این محوطه شناسایی کردند، ضمن اینکه بزرگی بعضی از گورها به پنج متر میرسد و پس از بازکردن آنها مقدار زیادی استخوان، کوزههای سفالی و مفروغی، مهره، انواع خنجر، نوک پیکان و نیزه نیز کشف کردند.
توضیحاتی در مورد افراد ساکن گورستان لما
براساس گاه شماری تاریخی و نتایج کاوشهای باستانی این قبرستان قدیمی مربوط به اقوام ایلامی و خانوادگی بوده است که درهمان دوران در این مسیر کوچ میکردهاند، ضمن آنکه هر طایفه مردگان خود را در یک گور دفن میکردند. تاکنون آثار و نمونههایی از عبور و مرور این اقوام کوچ رو در مناطق مختلف استان به خصوص درمناطق دوردهان، محمودآباد و کنار برگ پیدا شده، اما هنوز محل اصلی استقرار این اقوام کشور پیدا نشده است.
این گورها که متعلق به بیش از سه هزار سال قبل یعنی هزاره اول تا دوم قبل از میلاد هستند در اعماق 2تا4 متری از سطح زمین قرار دارند که به صورت طاقدیس با استفاده از سنگ ساخته شدهاند و در داخل هر قبر علاوه بر اشیای مختلف، استخوان حیواناتی نظیر گوسفند و اسب نیز وجود دارد و داخل برخی از ظروف سفالی باقیماندهای از تکههای استخوان دیده میشود.
مشکلات گورستان
بنابر این گزارش، مسعود شفیعی، معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کهگیلویه و بویراحمد امروز، 14 اسفندماه ناامن بودن گورستان از دست سارقان اشياي تاريخي و افراد فرصتطلب، حفاريهاي غيرمجاز و تخریب بخشی از حریم گورستان به علت عریض کردن جاده اصفهان را از جمله مهمترين مشكلات قبرستان لما بیان کرد.
اقدامات اجرایی انجام شده و آینده از سوی میراث فرهنگی استان در گورستان
وی با اشاره به اینکه گزارش فصل اول و دوم گورستان بهصورت یک کتاب تحت عنوان گزارش باستان شناسی کاوش لما چاپ شده است، حفاظت و حراست از گورستان، معرفینامه بهصورت تابلو کنار گورستان، بازسازی یکی از گورها و اشیاء تاریخی در موزه واقع در گلستان 4 یاسوج را از برنامههای اجرایی صورت گرفته در گورستان ذکر کرد.
معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کهگیلویه و بویراحمد با بیان اینکه تاکنون حدود 100 میلیون تومان در این گورستان هزینه شده، تصریح کرد: همین مقدار دیگر برای تعیین حریم گورستان، مسیر ورودی و گردشگری نیز نیازمندیم.
شفیعی یادآور شد: تورهای گردشگری به این استان همواره از این مکان بازدید میکنند.
