پاسخی به شبهه تضاد آیات عذاب در قرآن با رحمت الهی

حجت‌الاسلام محمدهادی شهاب، مدیر گروه فلسفه و معارف اسلامی دانشگاه بیرجند در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان‌جنوبی گفت:  ممکن است خیلی‌ها آیات عذاب و جهنم در قرآن را با رحمت الهی در تضاد ببینند و برایشان در این زمینه سؤال پیش آید.

وی اظهار کرد: برخی این‌گونه بیان می‌کنند که هیچ پدر و مادری آزار و رنج فرد خود را نمی‌خواهد و حال چگونه است که خداوندِ مهربان‎تر از مادر بندگان خود را عذاب خواهد کرد و جهنم را برایشان فراهم می‌کند.

مدیر گروه فلسفه و معارف اسلامی دانشگاه بیرجند اما اگر به برخی از نکات توجه داشته و با دقت بیشتری آیات عذاب و جهنم را مورد توجه قرار دهیم در می‌یابیم که  این آیات در عین اینکه سخن از عذاب می‌زند باز هم نشانه‌هایی از رحمت خداوند را در خود نهفته دارد.

 شهاب بیان کرد: قبل از هر چیز باید توجه کرد که خداوند عالم تکوین را به گونه‌ای قرار داده که کار نیک و عمل زشت به صورت  طبیعی نتیجه خود را خواهند داشت و پاداش و عذاب نتیجه اقداماتی است که خودمان انجام می دهیم و در حقیقت جهنم و عذاب یک واقعیت عینی است.

وی ادامه داد: حال می‌توان به این سؤال اندیشید که آیا وقتی خداوند سخن از عذاب می‌زند و نسبت به جهنم هشدار می‌‎دهد و می‌گوید اگر این مسیر را انتخاب کنی چنین نتیجه ای در انتظار تو است، نشانی از رحمت او نیست؟

وی گفت: اینکه خداوند نسبت به عاقبت و نتیجه‌ای که در انتظار بندگان اوست به آن‌ها هشدار می‌دهد مهربانانه‌تر است یا اینکه در زمینه آینده‌ای که به واسطه انتخاب یک راه نادرست در انتظار آنان است هیچ اطلاعی به آنها داده نمی‌شد؟

مدیر گروه فلسفه و معارف اسلامی دانشگاه بیرجند اظهار کرد: نکته دیگری که باید به آن اشاره کرد این است که در دنیا ما کاری را چه به صورت عمدی یا غیر عمدی انجام بدهیم نتیجه طبیعی کار را می‌بینیم، اما خداوند جهنم را مهیا برای انسان‌های معاند و لجوج کرده است که این هم نشانه دیگری از رحمت خداوند است.

شهاب بیان کرد: از این جهت امام علی(ع) در دعای کمیل می‌فرماید: «قْطَعُ لَوْلا ما حَكَمْتَ به مِنْ تَعْذيبِ جاحِديكَ وَ قَضَيْتَ بِه مِنْ اخْلادِ مُعانِديكَ لَجَعَلْتَ النّارَ كُلَّها بَرْداً وَ سَلاماً وَ ما كانَت لِاحَدٍ فيها مَقَرّاً وَ لا مُقاماً» که به نوعی از آن برداشت می‌شود که جهنم برای معاندان است که به صورت عمدی گناه می‌کنند.

وی یادآور شد: از جنبه دیگر در قرآن کریم بیان شده که همیشگی بودن در آتش جهنم برای کسانی است که آلوده به گناهان خاصی چون شرک شده‌اند و اینگونه نیست که سایرین برای همیشه در عذاب الهی باشند.