در ماه رمضان، این پرسش بنیادین مطرح میشود که آیا روزهداری صرفاً یک آیین سنتی است یا یک «نهاد تمدنساز» برای ارتقای سطح وجودی انسان؟ یک پژوهشگر دینی، در یک تحلیل، ماه رمضان را نه یک دوره محدودیت، بلکه یک «کارگاه بازسازی اراده» میداند که با تمرین «آگاهی وجودی»، افراد را برای شکلدهی سبک زندگی ایمانی در 11 ماه دیگر آماده میکند و به این ترتیب، بندگی را از یک عمل صرفاً آیینی به یک شاکله دائمی تبدیل میکند.