در یکی از حکمتهای ژرف نهجالبلاغه، امام علی(ع)، سازوکار قضاوت انسانها را در برابر موفقیت و شکستهای دنیوی آشکار میسازد. آن حضرت میفرماید: «هرگاه دنیا به گروهی روی آورد، نیکیهای دیگران را به آنان میبخشد، و چون پشت کند، حتی خوبیهای خود آنها را نیز باز پس میگیرد». این جمله کوتاه،تحلیل عمیقی از رفتار انسان در مواجهه با قدرت و موقعیت است؛ جایی که ارزشگذاریها نه بر پایه فضیلت و اخلاق، بلکه بر اساس چرخش روزگار و ظواهر دنیوی شکل میگیرد.