تبيين برنامه‌های قرآن‌آموزی در مدارس از سوی معاون وزير آموزش و پرورش

گروه اجتماعی: به گفته حجت‌الاسلام محمديان طرح‌ها و برنامه‌های آموزش و پرورش در آموزش قرآن كريم به دانش‌آموزان در 4 دوره سه ساله طراحی شده كه تحولی در اين عرصه ايجاد خواهد كرد.

به گزارش خبرگزاری بين‌المللی قرآن (ايكنا)، نشست تخصصی بخش «قرآ‌ن‌ آموزگار دل‌ها» با موضوع اهداف و شاخص‌های توسعه آموزش عمومی قرآن كشور عصر امروز، 24 تيرماه با حضور حجت‌الاسلام والمسلمين محمديان، معاون وزير آموزش و پروش برگزار شد.

حجت‌الاسلام محمديان در سخنانی با بيان اينكه آموزش و پرورش بايد دانش‌آموزان را به نوعی تربيت كند كه به مراتبی از حياط طيبه دست پيدا كند، گفت: دانش‌آموز بايد به‌گونه‌ای تربيت شود كه خود، هستی و صاحب هستی را بشناسند و به شيوه‌ای كه بايد و شايسته است برسد.

وی تصريح كرد: تنها روخوانی، روان‌خوانی، دانستن ترجمه و مفاهيم و حتی تدبر در قرآن هر چند لازم هستند، اما كافی نيستند؛ مهم‌ترين امری كه در آموزش و پرورش مهم است، آن است كه قرآن مبنای برنامه‌ريزی آموزشی باشد.

محمديان افزود: بر همين اساس است كه در سند تحول آموزش تأكيد شده است دستيابی به حياط طيبه هدف تربيت قرآنی باشد؛ اين هدف عمومی با روش و رويكرد شكوفايی فطرت انسانی حاصل می‌شود.

وی برنامه‌ريزی درسی ملی را بر اساس توجه به 5 عنصر: تفكر، ايمان، علم، عمل و اخلاق عنوان كرد و گفت: اين 5 عنصر، مخصوص انسان است كه رويكردهای قرآنی آموزش و پرورش در بحث آموزش محسوب می‌شود.

معاون وزير آموزش و پرورش تصريح كرد: در اين امر بايد ارتباط دانش‌آموز با 4 مورد مشخص شود؛ ابتدا بايد ارتباط با خود را دريابد و بداند چه وظايفی در قبال خود دارد. همچنين به اين درك برسد كه چه وظايف و مسئوليتی در برابر خلقت و عالم هستی بر عهده اوست.

وی ادامه داد: نكته ديگر اين است كه دانش‌آموز متوجه شود در مقابل انسان‌‌ها چه تكاليفی دارد؛ چهارمين مسئله‌ای كه بايد برای دانش‌آموز مشخص شود، ارتباط او با خداوند است.

محمديان در ادامه با بيان اينكه در آموزش و پرورش 11 حوزه يادگيری پيش‌بينی شده كه يكی از آنها قرآن و معارف اسلامی است، اظهار كرد: بسته‌های آموزشی در حوزه قرآن و معارف تهيه شده كه اهدافی كمی را در 4 دوره 3 سال دنبال می‌كند؛ بر اين اساس دانش‌آموزان در 3 سال اول مقطع ابتدايی با روخوانی و روان‌خوانی آشنا می‌شوند و اگر در اين دوره دانش‌آموزی بتواند قرآن را به راحتی بخواند به اهدافی كه در اين دوره ترسيم شده، رسيده‌ايم؛ البته هدف ما رعايت تجويد نيست و اگر كسی بخواهد در اين دوره بر مسئله تجويد تأكيد داشته باشد، از نظر ما زورگويی كرده است.

وی ادامه داد: در 3 ساله دوم نيز دنبال آن هستيم كه دانش‌آموزان با مفاهيم قرآن به صورت ساده و معارف قرآن متناسب با سن و سالشان آشنا شوند؛ همچنين زمينه‌های انس با قرآن برای حفظ آيه‌های كوتاه در اين دوره تعقيب خواهد شد.

معاون وزير آموزش و پروش در مورد مقطع متوسطه و 6 ساله دوم نيز گفت: در 3 ساله اول دوره متوسطه، دانش‌آموزان با مددگيری از درس عربی با ترجمه و مفاهيم قرآن آشنا خواهند شد؛ البته در هيچ يك از دوره‌های آموزشی موضوع روخوانی و قرائت قرآن كريم نبايد فراموش شود و اين مسئله در قالب محافل انس با قرآن لازم است پيگيری شود.

وی در مورد آخرين دوره آموزشی دانش‌آموزان گفت: دانش‌آموزان طی 3 ساله آخر خود، در آيات و مفاهيم قرآن تدبر می‌كنند و دين را برای زندگی كردن از متن قرآن فرامی‌گيرند تا نهايتاً منجر به رفتار قرآنی و رسيدن به حيات طيبه شود.

محمديان با بيان اينكه شاخص آموزش و پرورش در 3 سال اول دوره ابتدايی توصيفی است، گفت: مربيان و معلمان بايد بتوانند رفتارها و نوع توانمندی دانش‌آموزان را توصيف كنند و در شاخص‌های تربيتی مشخص كنند كه دانش‌آموزان تا چه حد نسبت به شعائر قرآنی اهتمام داند و با قرآن انس گرفته‌اند.

معاون وزير آموزش و پروش ادامه داد: در 3 ساله دوم نيز شاخص‌های ما علاوه بر توصيفی بودن، كمی نيز خواهد بود؛ يعنی سطح محفوظات قرآنی دانش‌آموزان سنجيده می‌شود.

وی با اشاره به نحوه ارزيابی دانش‌آموزان در مقطه متوسطه گفت: در اين دوره شاخص‌های عملی دانش‌آموزان سنجيده می‌شود؛ بر اين اساس دانش‌آموزان بايد طی پروژه‌ای، بتوانند تحليلی مفهومی از آيات قرآن ارائه كند.

محمديان در مورد اهداف آموزش و پرورش در آموزش عمومی قرآن گفت: دانش‌آموزان در طی اين آموزش بايد اقناع ذهنی نسبت به قرآن داشته باشند و قرآن را كتابی مقدس، مبارك و محترم بشمرند و اين اطمينان قلبی را داشته باشند كه با انس با قرآن به آرامش می‌رسند؛ در عين حال قرآن را در عمل به كار بگيرند و آن را راهنمای عمل خود در زندگی قرار دهند.

وی ادامه داد: همچين اگر شاخص‌های عينی در دوره متوسطه از سوی دانش‌آموزان ديده شد، آموزش و پرورش توانسته در آموزش و تربيت دانش‌آموزان توفيق كسب كند؛ بنابراين نبايد تنها به قرائت و حفظ قرآن كريم بسنده كنيم، بلكه بايد به عمل به قرآن برسيم.

معاون وزير آموزش و پرورش همچنين به موانع موجود بر سر راه اين آموزش اشاره كرد و افزود: اولين مانع در اين مسير، خود ما هستيم؛ ما قرآن‌آموزی را برای دانش‌آموزان سخت كرده‌ايم؛ همانطور كه برای بزرگ‌سالان سخت گرفته‌ايم.

وی با بيان اينكه می‌توان قرآن را در 24 جلسه نيم‌ساعته آموزش داد، اظهار كرد: بر همين اساس توانسته‌ايم بر تابوی سخت‌گيری سازمان پژوهش و آموزش را بعد از 8 سال بشكنيم و بتوانيم نيم ساعت اول ساعات آموزشی مدارس ابتدايی را به آموزش قرآن اختصاص دهيم.

وی برگزاری جلسات بازآموزی برای معلمان را نيز ضروری دانست و گفت: اين اقدام نياز به برنامه‌های اقدام‌پژوهی دارد تا جلسات آموزشی به معلمان ارائه شود.

محمديان استفاده از كتبی غير از كتب رسمی آموزش و پرورش برای آموزش قرآن را خارج از برنامه عنوان كرد و گفت: كتاب‌هايی كه از سوی آموزش و پرورش برای آموزش قرآن معرفی می‌شوند ملاك و قانون است و نبايد از ديگر كتب آموزش قرآن استفاده شود.

معاون وزير آوزش و پروش پراكندگی ساعات آموزش قرآن را مورد انتقاد قرار داد و گفت: امسال برنامه‌ای برای كلاس سوم دوره ابتدايی طراحی شده كه معلمان بر اساس كتاب «قرآن؛ هديه آسمانی» 5 ساعت در هفته را به آموزش قرآن اختصاص می‌دهند.

وی افزود: بر اين اساس، كلاس‌های قرآن در ساعت اول به صورت يك روز در ميان به دانش‌آموزان ارائه می‌شود؛ يقيناً اين اقدام تحولی در آموزش قرآن ايجاد خواهد كرد و موانع را در اين مسير برطرف می‌كند.