رئيس اداره اوقاف و امور خيريه قائن با بيان اينكه بايد نكتهسنجیهای سخنان پيامبر(ص) در مورد همسايه به باور عمومی شهروندان تبديل شود، گفت رعايت حقوق همسايگان و احترام و نيكی به آنها از مهمترين اصولی است كه بايد بدان توجه شود.
گروه اجتماعی: رئيس اداره اوقاف و امور خيريه قائن با بيان اينكه بايد نكتهسنجیهای سخنان پيامبر(ص) در مورد همسايه به باور عمومی شهروندان تبديل شود، گفت: رعايت حقوق همسايگان و احترام و نيكی به آنها از مهمترين اصولی است كه بايد بدان توجه شود.
حجتالاسلام مهدی عباسی، رئيس اداره اوقاف و امور خيريه قائن در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه خراسان جنوبی، با اشاره به اهميت رعايت حقوق همسايگان در اسلام گفت: درخصوص معنای «حسن همسايگی» احاديث متعددی نقل شده است؛ از جمله امام كاظم(ع) فرمودند؛ «حسن همسايگی، اين نيست كه آزار نرسانی، بلكه حسن همسايگی، اين است كه در برابر آزار و اذيت همسايه شكيبا باشی» امام علی(ع) نيز، جويا شدن از احوال همسايگان را از نشانههای حسن همسايگی معرفی كردهاند.
وی افزود: در لسان ائمه معصومين(ع) علاوه بر تأكيد به رعايت حقوق همسايگان و احترام و نيكی به آنها، از اذيت و آزار رساندن به آنها برحذر داشته شده است و همچنين رسول مكرم اسلام(ص) میفرمايند؛ «به خدا پناه میبرم از همسايه بد، كه چشمانش تو را میبيند و دلش مراقب توست. اگر تو را در خوبی و خوشی ديد، ناراحت میشود و اگر تو را گرفتار و بدحال ديد، خوشحال میشود».
وی با اشاره به حديثی از پيامبر(ص) كه فرمودند؛ «هر كه به خدا و روز واپسين ايمان داشته باشد، نبايد همسايه خود را آزار دهد.» اظهار كرد: اين روايت شريف بيانگر آن است كه آزار و اذيت همسايگان، نشانه ضعف ايمان است. در بيان ديگری حضرت فرمودند؛ «مسلمان كسی است كه مردم از دست و زبان او آسوده باشند و از ما نيست آنكه همسايهاش از شر او در امان نباشند.»
وضع قوانين و دستوراتی جهت سر و سامان گرفتن زندگی جمعی
رئيس اداره اوقاف و امور خيريه قائن با اشاره به جايگاه همسايهداری در اسلام بيان كرد: زندگی اجتماعی و جمعی بشر، در عين حال كه محسنات و نقطههای مثبت و قابل تمجيدی دارد، برخی آثار منفی و زيانبار را نيز در پی دارد، از اينرو لازم است قوانين و دستوراتی وضع شود تا زندگی جمعی را سر و سامان بدهد و انسان بهراحتی بتواند به زندگی خويش در كنار جمع ادامه دهد و يكی از مواردی كه نياز به وجود قوانين و دستورات فقهی و اخلاقی دارد، همسايهداری است.
حجتالاسلام عباسی با تأكيد بر اين نكته كه اسلام بهعنوان يك دين كامل و اجتماعساز و تأمينكننده سعادت دنيوی و اخروی انسان، دستورات و توصيههای اخلاقی و حقوقی را برای همسايهداری درنظر گرفته است، افزود: با مراعات اين قوانين انسانها میتوانند در كنار هم بهراحتی و آسايش زندگی كنند.
وی با بيان اينكه همسايه آنقدر در آرامش و امنيت انسان نقش دارد كه قبل از خريد منزل و درنظر گرفتن امتيازات مكانی و ساختمانی بايد نسبت به همسايهها دقت كرد، گفت: اين اهميت بدان سبب است كه عيب خانه را میتوان با تعمير برطرف كرد، ولی همسايه معيوب را بهراحتی نمیتوان اصلاح كرد.
بیان سفارشات اسلام در مورد همسايهداری
رئيس اداره اوقاف و امور خيريه قائن در باب آداب همسايهداری نيز گفت: در هر جامعهای آداب و رسومی وجود دارد كه مراعات آن در حق همسايه لازم و ضروری است، در كنار آنچه هر انسان از برخوردهای مناسب درك میكند، اسلام نيز سفارشاتی در مورد همسايهداری دارد.
حجتالاسلام عباسی افزود: از جمله سفارشات اسلام احسان و نيكی است كه پيامبر اكرم(ص) فرمود؛ «اگر میخواهيد خدا و پيامبرش(ص) شما را دوست بدارند، سه كار انجام دهيد؛ چون امانت به شما میسپارند، وفا كنيد و چون سخن میگوييد، راست گوييد و به همسايگان نيكی كنيد.»
رئيس اداره اوقاف و امور خيريه قائن با اشاره به تفقد و دلجويی بهعنوان يكی ديگر از سفارشات اسلام درخصوص همسايه اظهار كرد: امام علی(ع) در اينباره فرمود؛ «از نشانههای نيكو همسايهداری كردن، دلجويی از همسايه است.»
وی در ادامه به مجازات آزار همسايه اشاره كرد و افزود: هر گناهی متناسب با خود مجازاتی دارد؛ از جمله، گناه همسايهآزاری است كه در روز قيامت شخص همسايهآزار با دست و پای بريده محشور میشود.
رئيس اداره اوقاف و امور خيريه قائن با بيان اينكه در مواردی لازم است انسان در مقابل آزار و اذيت همسايه نادان و غافل صبر كند، گفت: امام كاظم(ع) فرمود؛ «خوب همسايهداری كردن فقط اين نيست كه از اذيت خودداری كنی؛ بلكه نيكو همسايهداری كردن اين است كه بر آزار و اذيتهای همسايه صبر كنی.»
حجتالاسلام عباسی به همسايهداری نيكو اشاره كرد و افزود: هر كار خير و نيك، آثاری دارد و از جمله، خوب همسايهداری كردن، دارای آثار و بركات فراوانی است كه به آثاری همچون، دفع بلا، كسب سعادت دنيا و آخرت و محبوبيت در نزد خدا و رسولش میتوان اشاره كرد و در همين باب، آبادی شهرها و طولانی شدن عمرها را نيز میتوان از بركات همسايهداری نيكو برشمرد.
وی تصريح كرد: اگر حق و حد فردی از هر چهار طرف چهل همسايه مسئولانه شناخته و رعايت شود در جامعه اسلامی، نيازمند و بينوای بیسرپرست و رنجيدگان آبرومند كه صورت خود را با سيلی سرخ نگه میدارند يافت نمیشود.
نكتهسنجیها از سخن پيامبر (ص) در مورد همسايه به باور عمومی شهروندان تبدیل شود
رئيس اداره اوقاف و امور خيريه قائن با بيان اينكه هر چند برخی تلاشهای كوچك در جهت بهبود نگاه و عمل به حق همسايه رخ داده، بيان كرد: نكتهسنجیها از سخن پيامبر اسلام(ص) در مورد همسايه هنوز به باور عمومی شهروندان ايرانی تبديل نشده است.
وی خاطرنشان كرد: بايد برای تحقق اين مهم سراغ از همسايههايمان بگيريم، با آنها بيشتر آشنا شويم، ديگر آنكه نهادهايی همچون آموزش و پرورش، آموزش عالی، وزرات فرهنگ و ديگر نهادها و دستگاههای فرهنگی با همافزايی هدفمند قدم در اين راه بگذارند و اين فرهنگ را نهادينه كنند و در آخر نهادهای پژوهشی اقدام به پژوهشهای مختلف به تعيين مصاديق همسايگی و وظايف همسايهداری با درنظر گرفتن اقتضائات زندگی امروزی كنند و نتايج كاربردی آن را در اختيار دستگاههای اجرايی قرار دهند.