زكات فطره محركی برای كاهش شكاف طبقاتی است

گروه اقتصاد: در روز عيد فطر كه پاداش الهی روز‌داران و يك ماه تلاش روزه‌داريشان عنايت می‌شود، پروردگار از ما خواسته كه با زكات فطره كه بخش اندكی از مال را شامل می‌شود در عين تزكيه باطن و تقويت روابط با پروردگار، در فكر ارتباط با جامعه باشيم و تلاش كنيم شكاف طبقاتی برطرف شود.

حجت‌الاسلام علی نصيری مدرس حوزه و دانشگاه و مدير مؤسسه معارف وحی و خرد در گفت‌وگو با خبرگزاری بين‌المللی قرآن (ايكنا) درباره چرايی وجود زكات فطره، گفت: روزه آثار و بركاتی فردی دارد مانند تزكيه باطن، رشد و تعالی روحی و معنوی، قرب به پروردگار و... و مجموعه‌ای از آثار اجتماعی دارد؛ يعنی بركاتی كه برای جامعه به همراه می‌آورد و اين را به چند بخش كه در روايات به آن اشاره شده می‌توان تقسيم كرد كه از آن جمله به همگرايی و همدلی جمعی اشاره كرد كه جمعی با هم سحری می‌خورند، با هم نماز می‌خوانند و با هم افطار می‌كنند و اين حركت‌های جمعی در ماه مبارك رمضان جلوه خيلی بيشتری پيدا می‌كند.

چرايی وجود زكات فطره

وی افزود: يكی از آثار و بركات روزه كه امام رضا(ع) به آن اشاره كرده‌اند اين است كه در ماه رمضان به خاطر گرسنگی و تشنگی روزه‌داران، ثروتمندان را به ياد فقيران و مستمندان می‌اندازد و باعث می‌شود كه به ياری و دستگيری اين افراد كه به لحاظ معيشتی با مشكل مواجه هستند، بيشتر توجه شود. به عبارت ديگر شكافی را كه ناخواسته به لحاظ اقتصادی ميان طبقات مختلف ايجاد شده است، می‌توان پر كرد و زكات فطره در همين راستا تعبير می‌شود.

حجت‌الاسلام نصيری تصريح كرد: وقتی به آموزه‌های قرآنی در بعد رفتار و اخلاق توجه كنيم، يكی از آن‌ها رابطه با پروردگار است كه با اعمالی مثل نماز انجام می‌شود و ديگری رابطه با مردم است كه اوج اين روابط دستگيری از آن‌ها و نيكی و احسان برشمرده شده است. در ماه مبارك رمضان كه روزه می‌گيريم ارتباط با پروردگار تقويت می‌شود و حالت قرب و تعالی روحی ايجاد می‌شود و بخش ديگری كه مربوط به رسيدگی به مردم و احسان به آن‌ها است، می‌ماند.

وی اظهار كرد: در روز عيد فطر كه پاداش الهی روز‌داران و يك ماه تلاش روزه‌داريشان عنايت می‌شود، پروردگار از ما خواسته كه با زكات فطره كه بخش اندكی از مال را شامل می‌شود، در عين تزكيه باطن و تقويت روابط با پروردگار، در فكر ارتباط با جامعه باشيم و تلاش كنيم شكاف طبقاتی برطرف شود. مجموع همين زكات فطره‌ای كه مردم می‌پردازند، مبلغ قابل توجهی می‌شود و خود اين زكات بسياری از نيازهای مستمندان و فقرا را برطرف می‌كند.

مصارف زكات فطره

مدير مؤسسه معارف وحی و خرد در ادامه بيان كرد: بايستی نهاد و دستگاه‌های مربوطه به خصوص كميته امداد اين مسئله را با دقت در مديريت پرداخت‌ها و هم‌چنين توزيع مورد توجه قرار دهند تا اين زكات به دست نيازمندان واقعی برسد. در حال حاضر در كشور مشكلات اقتصادی از قبيل فقر و بيكاری و بدهكاری وجود دارد و افرادی نيز هستند كه به خاطر جرائم غيرعمد و عدم توانايی پرداخت ديه داخل زندان هستند و زندانی بودن اين افراد هم برای خانواده آن‌ها و جامعه هزينه‌های بسياری دارد و می‌توان با يك مديريت صحيح اين مبالغ پرداخت‌شده را به اين امور اختصاص داد.

حجت‌الاسلام نصيری در پايان با بيان اين‌كه نبايد اين تلقی اشتباه كه زكات فطره الزاما به مصرف خوراكی برسد را ايجاد كرد، گفت: زكات فطره مصرف عام دارد و به تغبير قرآن مصداق عام تمامی صدقات از جمله زكات فطره، سبيل‌الله است و اين سبيل‌الله می‌تواند ساخت مسجد، راه‌سازی، پل‌سازی و ساخت مدرسه و از اين دست كارهای عمرانی كه باعث آبادانی می‌شود، باشد. اما اگر بر مصرف خوراكی و اطعام توجه بيشتری صورت می‌گيرد، به خاطر نيازهای انسانی و اولويت اطعام است.