بی‌تفاوتی غم‌انگيزی كه در حال گذشتن از كنار آن هستيم

اجتماعی: رئيس هيئت مديره انجمن حمايت از حقوق كودكان با هشدار نسبت به اينكه ما داريم به پديده كودكان كار عادت كرده نسبت به آن بی‌تفاوت می‌شويم، اظهار كرد: پذيرش وجود كودك كار بی‌تفاوتی غم‌انگيزی است كه از كنار آن در حال گذشتن هستيم.

شيوا دولت‌آبادی، رئيس هيئت مديره انجمن حمايت از حقوق كودكان در گفت‌و‌گو با خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا) با تأكيد بر لزوم فرهنگ‌سازی در خصوص نحوه برقراری ارتباط و برخورد با كودكان كار، گفت: در درجه اول بايد ديد كه چرا در جامعه ما كودك كار وجود داشته و تعداد آن‌ها نيز در حال افزايش است.

وی ادامه داد: تعداد كودكان حاضر در خيابان‌ها به حدی بيشتر شده كه نه تنها در سطح خيابان‌های شهرهای بزرگی مانند تهران بلكه در سطح ساير شهرها نيز ديده می‌شوند، از سوی ديگر بسياری از كودكان كار در كارگاه‌ها و خانه‌ها و ... مشغول به كار هستند كه ما آن‌ها را نمی‌بينيم.

رئيس هيئت مديره انجمن حمايت از حقوق كودكان با اشاره به وجود قوانين خوب در خصوص كار كودكان، گفت: قانون كار مطرح می‌كند كه كار كودكان زير 15 سال ممنوع و كار افراد 15 تا 18 سال به عنوان كارآموز با تمهيداتی مجاز است، پس نبايد كودك كار وجود داشته باشد؛ اما وجود دارد چون خانواده‌های آن‌ها به دلايل مختلف از جمله: حاشيه‌نشينی، بيكاری، فقر، بيماری و افول خانواده به خاطر اعتياد و عوارض ناشی از آن، از عهده مسئوليت نگه‌داشتن بچه‌های خود بر نمی‌آيند.

تحميل كودك كار بودن به بچه‌ها

وی تصريح كرد: ما به سيستم‌های مددكاری قوی نياز داريم كه اول بتوانيم نيازهای والدين را شناسايی كنيم تا بتوانيم با افزايش تعداد كودكان كار مقابله كنيم. اين كودكان در جامعه وجود دارند اما نمی‌توانيم بگوييم كه اين‌ كودكان خود انتخاب كرده‌اند كه كودك كار باشند بلكه اين مسئله به آن‌ها تحميل شده است.

دولت‌آبادی ادامه داد: درست است كه اين بچه‌ها در كودكی خود با غفلت بچه‌گانه و بازی، ايام می‌گذرانند اما واقعيت اين است كه اگر ما همدلی و هم‌حسی داشته باشيم نمی‌توانيم بچه‌هايی كه به چنين سرنوشتی دچار شده‌اند را از خود پس بزنيم.

وی هشدار داد: ما داريم به پديده كودكان كار عادت كرده و نسبت به آن بی‌تفاوت می‌شويم در حالی كه در اين ميان دو مسئله وجود دارد، يكی اينكه ما آن‌ها را پس بزنيم يا اينكه به آن‌ها كمك كنيم، پولی به آن‌ها بدهيم يا ندهيم، چيزی از آن‌ها بخريم يا نخريم، اما مسئله مهم‌تر اين است كه بپذيريم هزاران كودك، كودك كار باشند. پذيرش وجود كودك كار بی‌تفاوتی غم‌انگيزی است كه از كنار آن در حال گذشتن هستيم. در چنين جاهايی است كه سازمان‌های مردم‌نهاد لازم هستند تا هر كسی با كمك گرفتن از تعدادی ديگر فكری برای اين مسئله بكند.

رئيس هيئت مديره انجمن حمايت از حقوق كودكان به عملكرد نهادهای دولتی در خصوص كودكان كار نيز اشاره و اظهار كرد: ساختارهای دولتی ما مانند بهزيستی، شهرداری و نيروی انتظامی هر چند وقت يكبار سعی می‌كنند كه با جمع آوری اين كودكان، با اين مسئله برخورد كنند اما اين عملكرد مؤثر نبوده، چرا كه اين بچه‌ها بيشتر بچه‌های خانواده‌ها هستند و بچه خيابان نيستند. خانواده‌ها به نان‌آوری اين بچه‌ها نياز دارند و اگر دو روز هم اين‌ كودكان را نگه داشته و برای آنان پرونده تشكيل دهيم خانواده‌ها به دنبال بچه‌های خود می‌گردند، آن‌ها را پس می‌گيرند و دوباره اين چرخه آغاز می‌شود.

وی در خصوص اينكه چه بايد كرد، گفت: با يك عزم راسخ می‌توان آسيب‌شناسی و ريشه‌های حضور اين بچه‌ها را در سطح خيابان‌ها شناسايی كرد، می‌توانيم اگر خانواده‌ها شايستگی اين را دارند كه با هدايت مالی و مددكاری راهنمايی شوند، درآمد بچه‌ها از دست فروشی را مددكاری به خانواده‌های آن‌ها پرداخت كند تا به جای كار، بچه‌های آن‌ها درس بخوانند، حرفه‌آموزی كنند، بازی كنند، مهارت‌های اجتماعی را بياموزند و در نهايت زندگی كنند.

روح قوانين فرهنگ جوامع است

دولت‌آبادی با هشدار نسبت به اينكه اگر مسئله كودكان كار گسترش پيدا كند عوارض آن در تار و پود جامعه قابل مشاهده خواهد بود و فاصله‌های ايجاد شده در ميان طبقات مختلف جامعه عوارض سنگين‌تری خواهد داشت، تصريح كرد: تاكنون كارهای خوبی صورت گرفته اما درعين حال نياز به قانون‌گذاری، سياست‌گذاری و اجرای خوب قوانين داريم.

وی در پايان عنوان كرد: واقعيت اين است كه قوانين می‌توانند هم ذهن‌ها و هم وضعيت واقعی را در عمل تغيير دهند، چون روح قوانين فرهنگ جوامع است. بنابراين اگر فضاهايی از نظر حقوقی برای كودكانمان هر كه هستند و هر چه هستند، داشته باشيم و نسبت به آدم‌هايی كه همه فقط يكبار بر روی اين كره خاكی زندگی می‌كنند احساس تعهد كنيم آنوقت خيلی حرف‌های بزرگی زده‌ و كارهای بزرگی كرده‌ايم.