مديريت اسلامی، شيوه بكارگيری منابع برگرفته از آموزههای اسلامی است
بهترين تعريفی كه از مديريت اسلامی میتوان ارائه داد شيوه بهكارگيری منابع انسانی و امكانات مادی برگرفته از آموزههای اسلامی برای رسيدن به اهداف متأثر از ارزشهای اسلامی است.
محمدحسن دوگانی، نماينده مردم شهرستان فسا در مجلس شورای اسلامی در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه فارس، با اشاره به مؤلفههای مديريت اسلامی، اظهار كرد: بهترين تعريفی كه از مديريت اسلامی میتوان ارائه داد شيوه بهكارگيری منابع انسانی و امكانات مادی برگرفته از آموزههای اسلامی برای رسيدن به اهداف متأثر از ارزشهای اسلامی است.
دوگانی خاطرنشان كرد: وقتی حكومتی اسلامی است و در رأس آن ولی فقيه كه جانشين ائمه اطهار(ع) است هدايت و رهبری جامعه را بهعهده دارد، مديران حكومت در تمامی ردهها بايد دارای ويژگیهای اسلامی بوده و با درنظر گرفتن موازين اسلام جامعه را مديريت كنند.
وی افزود: كسیكه در جامعه اسلامی در جايگاه مديريت قرار میگيرد قبل از ادب كردن مردم بايد خود را ادب كرده و قبل از زبان بايد با رفتارش به مردم ادبآموزی كند و اين بدان معنا است كه رفتار اسلامی وی ظاهری نباشد، بلكه سخنان و رفتارش بايد اين مفهوم را تداعی كند كه آموزههای اسلام در روح و جان وی نهادينه شده است.
منابع قرآنی و سنت پيامبر(ص) چراغ راه حكومتهای اسلامی هستند
دوگانی تصريح كرد: برای داشتن يك مديريت اسلامی بايد با پايبندی به اصول اسلام و انديشه در رفتار پيامبر(ص) و ائمه اطهار(ع) جهت رسيدن به اهداف الهی گام برداشت و اگر روش مديريتی حضرت رسول(ص) و امام علی(ع) را الگوی خود قرار دهيم كمتر به مشكل برمیخوريم.
عضو كميسيون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس عنوان كرد: در بحث حكومتها منابع قرآنی و سنت پيامبر(ص) و ائمه اطهار(ع) چراغ راه بوده و نقشه را برای ما آماده كردهاند و در اين بين قرآن با دستورات حكيمانه خود ما را از گرفتار شدن در بيراهه نجات داده است.
وی تأكيد كرد: در بحث هدف و سياستگذاری مديريتی بايد تأمل و تدبر كافی داشته باشيم و برای مدير اين اصل باشد كه راهی كه انتخاب میكند جامعه را متضرر نكرده و هميشه بهترين مسير، مسيری است كه كمترين هزينه و بهترين نتيجه را داشته باشد.
ضرورت توجه به اصول مديريت اسلامی و درك جايگاه مديريت
عضو فراكسيون رهروان ولايت مجلس با بيان اينكه توجه به اصول مديريت اسلامی و درك جايگاه مديريت دو بحث مهم و غيرقابل انكار است، افزود: عدم تفكيك دنيا و آخرت يكی از اصول مديريت اسلامی است و بدان معناست كه بايد با توجه به سعادت اخروی نقشه زندگی دنيوی را ترسيم و آن را مديريت كرده و اگر فعاليتهای دنيوی با هدف سعادت اخروی باشد به چالشهای دنيوی برخورد نمیكنيم.
وی گفت: عدم توسل و توكل بر اراده غير از خدا يكی ديگر از اصول مهم بوده و بايد اين را درنظر داشت كه اگر هميشه خداوند را مدنظر قرار داده به كسی غير از قدرت لايزال پروردگار توكل نكنيم تمامی كارهای رنگ و بوی خدايی گرفته و لغزش نمیكنيم.
دوگانی اظهار كرد: مقام معظم رهبری در سخنی میفرمايد ادای تكليف از همهچيز مهمتر است و اين سخن بدان معناست كه در كارها نتيجه را نبايد رها كرد ولی به تكليف شرعی و دينی خود نيز بايد عمل كرد و اگر اين مدنظر ما باشد هر چقدر كه نتيجه دير حاصل شود بالاخره نتيجه مطلوب رقم میخورد.
نماينده مردم فسا در مجلس تصريح كرد: رعايت سلسله مراتب اداری در مديريت بسيار حائز اهميت است و اينكه مديران پاييندستی بر مديران بالادستی حاكم نشده و در اين بين اين نكته را نيز نبايد فراموش كرد كه تبعيض قائل نشويم.
توجه به كمال انسانی مهمترين تفاوت حكومتهای اسلامی با مادی است
وی افزود: يكی ديگر از شاخصههای حكومت اسلامی اين است كه در مديريت اسلامی بايد به سعادت و منافع حقيقی انسانها توجه كرد و اين يكی از مهمترين تفاوتهای حكومت مادی و حكومت اسلامی است كه در آن توجه به كمال انسانی و سعادت واقعی او وجود دارد و از انسان بهعنوان ابزاری برای رسيدن به كمال استفاده نمیشود.
دوگانی خاطرنشان كرد: يكی ديگر از ويژگیهای مديريت اسلامی اين است كه قوانين مطلق نبوده و مدير بايد در چاچوب قانون و بهصورت نسبی قوانين را اعمال كند و عامل حكومت بايد قدرت مانور داشته باشد و بر اساس اصول مديريتی قوانين را اعمال كند و در اينباره حضرت علی(ع) میفرمايد: عامل حكومت نبايد بگويد من مأمورم و معذور.
تبيين شاخصهای مهم مديريت اسلامی
عضو فراكسيون دانشگاهيان و فرهنگيان كشور در بخش ديگری از سخنان خود به شاخصههای مهم مديريتی اشاره و ذكر كرد: در مديريت اسلامی بايد با توجه به سيره نبوی شاخصهای مهم را استخراج كرد و در اين بين اصلاح و تقويت رابطه با خدا مهمترين است و يك مسلمان، مخصوصاً مدير جامعه بايد خدا را هميشه مدنظر قرار داده و اگر كاری برای خلق انجام میدهد برای رضای خدا باشد.
وی افزود: توجه به اصل رحمت و محبت الهی بسيار مهم بوده و به اين مهم ايمان داشته باشيم كه اگر ما به جامعه پاييندستی خود محبت داشته باشيم، لطف و رحمت الهی شامل حال ما شده خداوند در انجام وظايف به ما كمك میكند.
دوگانی اظهار كرد: يك مدير اسلامی بايد در برخورد خود با اربابرجوع وی را جذب كرده و خوشاخلاقی كند و از خلقوخوی بد و بداخلاقی بهدور باشد و با سعهصدر كه يكی از ويژگیهای مهم يك مدير است با مردم رفتار كند.
عضو كميسيون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس گفت: يك مدير خوب بايد صبر و حوصله داشته و با صبوری با چالشها برخورد كند و با رعايت اهليت و شايستهسالاری مانع از هدر رفتن فرصتها شده و از ضرر رسيدن به جامعه جلوگيری كند.
وی خاطرنشان كرد: مسئوليتخواهی يكی يگر از شاخصههای مهم مديريت است و تفويض اختيار در سيستم حكومت اسلامی بايد بر اساس قاعده انجام شود و بر اساس مسئوليتی كه به هر شخص داده میشود، به همان ميزان به وی اختيار داده شود تا نظم از دست نرود.
جديت در كار از نشانههای يك مدير لايق است
دوگانی تصريح كرد: داشتن نظم و انضباط و جديت در كار از نشانههای يك مدير لايق است و با اين ويژگیها میتوان مجموعه تحت مديريتی را در راه پيشرفت اصولی كار هدايت كرد و آمارها نشان میدهد در جوامع پيشرفته وجود نظم مهمترين دليل درست انجام شدن كارها است.
عضو فراكسيون رهروان ولايت تأكيد كرد: در بحث مديريتی بايد به پايبندی به عهد و پيمان، جلوگيری از سوءاستفاده اطرافيان و نزديكان، پذيرش نصيحت و انتقاد، توجه به مشورت و كار، تلاش، حركت و پيشرفت مستمر توجه خاص و ويژه نشان داد در حكومت اسلامی بايد رساندن حق به صاحبش را سرلوحه همه كارها قرار داد.
دوگانی گفت: زمانی كه مردم به شخصی پستی را واگذار میكنند يعنی به او اعتماد كرده و سرنوشت خود را به او میسپارند و در اين بين مدير نبايد به اعتماد مردم خيانت كرده و بايد تمام تلاش خود را در راه سعادت واقعی جامعه به كار گيرد.
