مهدی عباسی، حافظ كل قرآن كريم در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، با بيان اينكه دوران خردسالی، زمان مناسبی برای ورود بچهها به بحث حفظ قرآن نيست، اظهار كرد: يكی از شرايطی كه حافظان قرآن بايد داشته باشند، توانايی كامل در روخوانی و روانخوانی قرآن است و بايد بتوانند قرآن را به صورت صحيح روخوانی كنند، اما از آن جايی كه خردسالان در سنين چهار يا پنج سالگی هنوز سواد خواندن و نوشتن ندارند، نيازی نيست كه به صورت حرفهای وارد مقوله حفظ قرآن شوند.
وی در ادامه با اشاره به علاقه برخی پدران و مادران برای حفظ قرآن از سوی فرزندانشان، عنوان كرد: توصيهام به خانوادههايی كه قصد دارند فرزندان خود را سر كلاسهای حفظ بنشانند، اين است كه كمك كنند تا بچهها در سنين خردسالی، سورههای كوچك و انتهايی قرآن را كه كوتاهتر هستند، حفظ كنند.
عباسی با يادآوری اينكه حفظ خردسالان، شنيداری است، اظهار كرد: خردسالان هر چه میشنوند، میخوانند و به اين دليل كه سواد خواندن نداشته و نمیتوانند آيات قرآنی را بخوانند، بهتر است كه حفظ آنان محدود به سورههای كوتاه باشد، در حدی كه با مقوله حفظ قرآن آشنا شوند، البته همان سورههای كوتاهی كه میخوانند و حفظ میكنند نيز بايد با نظارت پدر و مادر و مربی قرآن انجام شود و پدران و مادران مطمئن شوند كه آياتی كه از سوی فرزندانشان به صورت حفظ خوانده میشود، صحيح است و خوب میخوانند.
حفظ كل قرآن و سورههای بلند قرآنی به مقطع ابتدايی موكول شود
اين حافظ كل قرآن با بيان اينكه تلاوت قاريان بايد برای خردسالان پخش شود و بچهها بر اساس اين تلاوتها به حفظ قرآن بپردازند، ادامه داد: پدران و مادران بايد اطمينان حاصل كنند كه آيات تلاوت شده به درستی از سوی خردسالانشان شنيده شده است و به خوبی در ذهن بچهها نشسته است، البته حفظ سورههای كوتاه كمك میكند كه وقتی بچهها بزرگتر شده و وارد مدرسه شدند و به حدی رسيدند كه بتوانند به راحتی روخوانی و روانخوانی قرآن را انجام دهند، آن زمان اگر علاقه به حفظ قرآن داشتند، به حفظ سورههای بزرگتر و جزءهای بيشتری از قرآن بپردازند.
وی با عنوان اين مطلب كه خردسالان بايد با علاقه شخصی خود به حفظ قرآن بپردازند و هيچ اجباری در اين زمينه نبايد وجود داشته باشد، عنوان كرد: پدران و مادران بايد فرزندان خود را در مقوله حفظ قرآن آزاد بگذارند و اگر فرزندانشان علاقه يا استعدادی برای حفظ قرآن نداشتند، آنها را به سمت قرائت قرآن يا مفاهيم قرآنی هدايت كنند و اجازه دهند كه استعداد فرزندانشان در ساير زمينهها شكوفا شود.
اين استاد حفظ قرآن كه در زمينه حفظ خردسالان نيز فعاليت دارد، درباره نحوه آموزش حفظ خردسالان، گفت: خردسالانی كه به كلاسهای حفظ قرآن میآيند را نبايد در سنين پايين، خيلی درگير حفظ قرآن كنيم و حفظ قرآن برای اين بچهها بايد در حد سورههای كوچك قرآن باشد، البته برخی از موسسات قرآنی به اين نكته توجه نداشته و برنامههای خاص خود را برای تربيت حافظان خردسال دارند، البته اين امر طبيعی است، چون هر يك از اساتيد قرآنی روش خاص خود را دارند، اما با اين حال بايد اين نكته را يادآور شويم كه حفظ غير اصولی قرآن برای خردسالان ممكن است تبعات خوبی به همراه نداشته باشد.
خردسالان به حفظ آیات موضوعی قرآن مرتبط با مباحث اخلاقی و تربیتی بپردازند
اين حافظ قرآن تأكيد كرد: همچنين علاوه بر حفظ سورههای كوتاه قرآن، میتوان حفظ آيات موضوعی كه برای خردسالان دارای نكات اخلاقی و تربيتی است را نيز مورد توجه قرار داد، به طور مثال در سنين خردسالی میتوان يك سری از نكات اخلاقی و تربيتی قرآن مانند نيكی به پدر و مادر، غيبت، دروغگويی و ... را به زبان بچهها توضيح داد و از آنان خواست كه اين آيات و عبارات كوتاه قرآنی را حفظ كنند كه در اين صورت خردسالان حافظ آيات موضوعی قرآن میشوند.
وی با يادآوری اينكه خردسالان پس از ورود به دبستان و كسب سواد خواندن و نوشتن میتوانند به حفظ جزءهای بيشتر قرآن بپردازند، اظهار كرد: كسی كه به عنوان معلم در پايههای ابتدايی تدريس میكند، بايد با زبان خود بچهها با آنان صحبت كند، البته بانوان برای اين كار مناسبتر هستند، زيرا میتوانند با زبان خود بچهها با آنان ارتباط داشته و رابطه بهتری را با بچهها برقرار كنند.
عباسی ادامه داد: به طور كلی اگر بچهها يك ارتباط معنوی خوب با مربی قرآن و معلم كلاس درس خود داشته باشند، خواستههای استاد و مربی خود را برآورده میكنند، اما اگر اين ارتباط معنوی به خوبی ايجاد نشود، ممكن است كه دل به كار ندهند و مربيان قرآنی در ابتدا بايد يك ارتباط معنوی خوب با بچهها برقرار كرده و سپس مضامين و آيات مختلف قرآن را به زبان ساده بيان كنند، البته در تمامی زمينههای تربيت اخلاقی، فردی، اجتماعی، فرهنگی و ... بايد كار كنند.
نهاد و سازمان خاصی متولی بحث آموزشهای قرآنی و حفظ خردسالان نیست
وی در بخش ديگری از سخنان خود با بيان اينكه در حال حاضر نهاد و سازمان واحدی برای كنترل موسسات قرآنی در زمينه روشهای حفظ وجود ندارد، گفت: به همين دليل هر موسسه قرآنی يا هر استادی كه به بحث حفظ خردسالان میپردازند، اين كار را بر اساس تجربيات و روشهای مورد قبول خود انجام میدهند، البته اين مسئله هيچ اشكالی ندارد، به اين دليل كه هر مركز و هر نهادی كار خود را دنبال میكند.
عباسی يادآور شد: طی سالهای اخير با توجه به مطالبات مقام معظم رهبری در زمينه تربيت حافظان قرآن، اقدامات خوبی از سوی وزارت آموزش و پرورش انجام شده و همچنين، دارالقرآنها، رسانهها، صدا و سيما و ... نيز كارهای بسيار خوبی در اين حوزه انجام دادهاند و به نوعی اكثر سازمانهای قرآنی درگير اين مسئله هستند، اما به اين دليل كه سازمان خاصی متولی اين بحث نيست، نمیتوان يك برنامه كلی برای حفظ خردسالان و روشهای حفظ ارائه كرد.
وی با اشاره به روش سنتی حفظ قرآن كه بيشتر اساتيد قرآنی از طريق اين روش به حفظ قرآن پرداختهاند، عنوان كرد: كلاسهای سنتی حفظ قرآن كه در مساجد برگزار میشود بهترين روش برای تربيت حافظان خردسال است، البته بهتر است در اين كلاسها هم هيچ اجباری مبنی بر حفظ سورههای مشخص در يك مدت زمان مشخص وجود نداشته باشد و بايد تلاش كنيم تا با تشويق بچهها و فراهم آوردن زمينههای لازم برای حفظ، زمينه تربيت حافظان قرآن را فراهم كنيم.