
بهروز سپیدنامه، عضو کمیته فرهنگ و هنر استان ایلام در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از ایلام، با اشاره به اینکه شعر عاشورایی، یکی از مهمترین گونههای شعر فارسی است، اظهار کرد: اگر پیشینه شعر عاشورایی را بررسی کنیم در اشعار کشورهای مسلمان و کشورهایی که ممکن است بیشتر گرایشهای شیعه داشته باشند این نوع شعر نقشی پر رنگتر دارد، هر چند جریان عاشورا فراتر از مذهب است.
عضو شورای شعر و موسیقی صدا و سیمای مرکز ایلام با بیان اینکه یکی از بخشهای مهم ادبیات کشور، ادبیات آئینی است، گفت: در ادبیات ایران جایگاه شعر عاشورایی خیلی پر رنگتر است به دلیل اینکه حب اهل بیت(ع) از دیرباز در ضمیر ایرانیان وجود دارد.
وی با بیان اینکه نقطه ثقل ادبیات مذهبی ایران، شعر عاشورایی است، بیان کرد: ما میتوانیم بزرگترین فرازش را در شعر محتشم کاشانی و شعرهای عمان سامانی ببینیم و سایر شاعران بزرگواری که در منقبت امام حسین(ع) شعر سرودهاند.
شعر عاشورایی یک شعر پاک است، اما قابل تبرئه نیست
مسئول واحد ادبیات حوزه هنری ایلام با بیان اینکه از دو منظر باید به اصل رسانهای عاشورا توجه کنیم و آن اینکه اول روایتی است که در شعر اتفاق میافتد و دیگری روایتی است که در تاریخ روی داده است، افزود: در تاریخ روایات، قطعاً مستندسازی باید صورت پذیرد و وقایع همانگونه که هست باید ادا شوند؛ یعنی 3 عنصر زمان، مکان و انسان باید توانمند و مشخص باشند و دقیقاً عنوان شوند، در غیر این صورت میگویند که در تاریخ تحریف ایجاد شده است.
این نویسنده در ادامه بیان کرد: در شعر، مقداری مسئله فرق میکند چون عالم شعر، عالم خیال است؛ شعری که مبالغه در آن وجود نداشته باشد شعر نیست؛ لذا ما اینجا نباید بیان کنیم، اگر آمدیم در خصوص شخصیتی مثل امام حسین(ع) از عنصر تخیل و تشبیه استفاده کردیم مبالغه نمودهایم، بلکه کار هنری انجام دادهایم؛ اما اگر در تشبیهها چارچوبهای خاصی را رعایت نکنیم و مطالبی که شاعر از عاشورا بیان میکند با روایات تاریخی سنخیت چندانی نداشته باشد در آنجا میتوان گفت که یک مقداری از مسیر انحراف ایجاد شده است.
این شاعر در تبیین و تشریح شعر عاشورایی، ابراز کرد: این شعر، عموماً یک شعر پاک است، اما قابل تبرئه نیست یک سری تحریفات در آن اتفاق افتاده چه در زمینه شعر و چه در زمینه وقایع تاریخی.
قیام عاشورا، پتانسیل اجتماعی جامعه اسلامی است
این پژوهشگر با بیان اینکه واقعه عاشورا در جامعه اسلامی یک جریان است، گفت: بنا بر فرمایش امام خمینی(ره) مبنی بر اینکه «این محرم و صفر است که اسلام را زنده نگه داشته است»، میتوان جریان قیام عاشورا را پتانسیل اجتماعی جامعه معرفی کرد.
سپیدنامه با بیان اینکه عاشورا یک جریان کامل الگویی است، اظهار کرد: امید، مبارزه و همه چیز در عاشورا جمع شده است؛ لذا جامعه به این پتانسیل نیاز دارد و ما میبینیم که نهضت عاشورا نهضت تکاپو، حرکت و باز اندیشی است.
وی در ادامه افزود: مجالس عزاداری اباعبدالله(ع) که برگزار میشود، فرصت بازسازی و خودسازی به جامعه میدهد؛ افرادی که پای منبر مینشینند هم مطلب یاد میگیرند هم اینکه به بازسازی درونی خود میپردازند، پس این یک جریان تأثیرگذار است.
شعر عاشورایی، رکن اساسی مجالس عزاداری است
عضو شورای شعر و موسیقی صدا و سیمای مرکز ایلام با بیان اینکه در این میان شعر عاشورایی در مجالس عزاداری سیدالشهدا(ع) رکن اساسی است، گفت: در مجالس حسینی هم روضهخوانی میشود و هم نوحه، طبیعتاً در اینجا نوحههایی که متکی بر شعرهایی اصیل و زیبا هستند توانستهاند در دل مردم جا باز کنند و از طریق همین نوحهها است که میتوانیم الگوهای خوبی به جامعه ارائه نمائیم.
وی به نقش مؤثر شاعران و ادیبان در تبیین واقعه عاشورا اشاره و اظهار کرد: هنرمند، ادیب و شاعر برای آنکه بتواند یک اثر فاخر هنری را خلق نماید، قطعاً باید مطالعه داشته باشد؛ در بحث عاشورا فقط به ظاهر نگاه نکنیم، باید اندوختههای خود را بالا ببریم و مطالعه و بررسی دقیقی داشته باشیم تا یک اثر خوب که هم از نظر فنی و هم محتوایی عمیق و قوی باشد خلق شود.
این پژوهشگر در پایان با بیان اینکه هر شاعر، رسالتی دارد و بر اساس این رسالت و توانمندیها در روز قیامت از او بازخواست میشود، گفت: قطعاً در مقابل این استعدادها که خداوند در وجود ما قرار داده و چگونگی استفاده از آن مسئولیت داریم.