جای خالی اسامی دینی در شناسنامههای ایرانی
گروه اجتماعی: امروزه اگر نگاهی به برخی شناسنامههای ایرانی بیندازیم میبینیم برخی اسامی نه تنها اسلامی نبوده بلکه نشان از پیشروی فرهنگ غرب در انتخاب نامهای ایرانی دارد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، اولین دغدغه پدران و مادران انتخاب نامی زیبا، جذاب و با مسمی برای فرزندشان است. اما انتخاب صحیح نام میتواند تأثیر تربیتی ـ روانی زیادی بر او داشته باشد.
نامگذاری در اخلاق اسلامى
با دقت در نامهای بزرگان اسلام میبینیم تقریباً همه اسمها با معنای خاص و با هجای مناسب هستند، مانند محمد، احمد، على، حسن، حسین و...
اسلام به نامگذاری اهمیت میدهد و این کار را از وظایف مهم یک پدر و مادر میداند. اسلام معتقد است نامها در تکوین شخصیت انسان تأثیری شگرف و انکارناپذیر دارند. نام نیکو میتواند انگیزه نیکوکاری و گرایش بهسوی الگوهای مطلوب را در فرد ایجاد کند و نامگذاریهای تحقیرآمیز و نکوهیده ممکن است به گرایشهای منفى، انزوا، انتقام و پرخاشگری منجر شود.
پیامبر اکرم(ص) میفرماید: «از حقوق فرزند که بهعهده والدین است، نهادن نام نیکو بر اوست». کودک، شیرینترین ثمره زندگی زن و مردی است که عاشقانه و با پیوندی الهى، با هم پیمان بستهاند و آنان خودِ مشترک را در وجود فرزندشان پرورش میدهند.
در آموزههای اسلامى، برای کودک حقوق فراوانی درنظر گرفته شده است که از آن جمله میتوان، به شناسایی حق تابعیت خانوادگى، تأمین امنیت شخصی و اجتماعی فرزند، تلقین شعائر دینی و انتخاب نام شایسته برای کودک اشاره کرد.
نامگذاری در نظام تربیتی اسلام، اهمیت زیادی دارد تا آنجا که سفارش میکند، بهتر است پیش از ولادت فرزند، نام نیکویی برایش انتخاب شود.
نام نیکو و زیبا ضمن آنکه بر احترام و تکریم کودک میافزاید، نشاندهنده نوع تفکر و علایق فکری و روحی خانوادههاست. بنابراین، در اسلام به نامگذاری به اسمهایی که حامل پیام و فرهنگ اصیل اسلامی باشند، تأکید شده و بهترین آنها، نامهایی هستند که دربردارنده بندگی خداوند باشند، مانند: عبدالله، عبدالرحمن و مانند آن و بعد از آن، نام پیامبران و امامان معصوم(ع) سفارش میشود که بهترین آنها نام محمد است.
در انتخاب نام فرزندان، نامهای مبارک امامان(ع) و پیامبر(ص) در اولویت قرار گیرند
انتخاب نامهای پرمعنا تأثیر زیادی بر روی فرزندان میگذارد و بهتر است در انتخاب نام فرزندان، نامهای مبارک امامان(ع) و حضرت رسول اکرم(ص) در اولویت قرار گیرند یا نامهایی مانند محمد، احمد و حامد را برگزینند که رسول خدا(ص) درباره آنها فرمود: «هرکس یکی از این سه نام را برای فرزندش بگذارد، این فرد اگر در میان جمعی باشد، رأی آن جمع نیکو خواهد بود. همانگونه که نام آن خیر است، رأی آنان نیز نیکو خواهد بود».
ائمه اطهار(ع) نه تنها خود نامهایی زیبا برای فرزندانشان برمیگزیدند، بلکه دیگران را هم به انتخاب نامی نیک برای فرزندانشان سفارش میکردند. امام رضا(ع) که نام نیکوی محمد را بر فرزند دلبندش نهاده است در این باره میفرماید: «خانهای که در آن نام محمد باشد، روز و شبشان را با خیر و نیکی به پایان میرسانند».
اساسا در تعالیم اسلام انتخاب نام نیک و شایسته برای فرزند یکی از حقوق مسلّم کودک بر والدین است. چراکه انتخاب نام در تعالی شخصیت فرد مؤثر واقع میشود. امام رضا(ع) فرمودهاند: «فرزند خود را به بهترین اسم و کنیه نامگذاری کن».
امام رضا(ع) در بیانی دیگر درباره اهمیت نامگذاری فرزندان به نامهای نیکو و تأثیر آن در زندگی میفرماید: «در خانهای که کسی به نام محمد یا احمد یا علی یا حسن یا حسین یا جعفر یا طالب یا عبدالله و از زنان به نام فاطمه وجود داشته باشد، فقر و تنگدستی راه نخواهد یافت».
انتخاب نام نیکو و شکلگیری شخصیت
اسامی بخش مهمی از شخصیت را پیریزی میکنند. انسانها در پناه اسم، زندگیشان را شکل میدهند، رابطهای که هر شخص با اسم خویش برقرار میکند بر آینده و بهویژه موقعیت اجتماعیاش تأثیر میگذارد. اسامی هویت فرد را مشخص میکنند.
بنابراین باید حقوق فرزندان در زمینه انتخاب نام نیکو نادیده گرفته نشود چراکه نام نیکو در عزت نفس انسانها بسیار مؤثر است.
انتخاب نام اولیاء و بزرگان دین یکی از عوامل پیشرفت و بالندگی فرهنگ دین و آئین خدا در جامعه است، بهگونهای که پدران و مادران ضمن پرهیز از انتخاب نامهای نامناسب برای فرزندان خود، نامهایی را باید انتخاب کنند که موجب سرافرازی آنان شود.
گاه با اسامی خاصی مواجه هستیم که مورد قبول فرزندان نیست و آنها را به مخاطره میاندازد و نوعی اختلال عاطفی را در ارتباط والدین و فرزندان ایجاد میکند. بنابراین برخی اسامی نه تنها فرزندان را با هویتی پیچیده روبهرو میکند، بلکه او را با دنیایی از توهمات و خیالات مواجه میسازد.
والدین باید در وهله اول به معنی و شخصیتی که اسامی میتواند برای کودکان داشته باشند توجه کنند تا بتوانند نامی نیکو و جاوید برای فرزندان خود انتخاب کنند.
متأسفانه امروزه اگر نگاهی به برخی شناسنامههای ایرانی بیندازیم میبینیم برخی اسامی نه تنها اسلامی نبوده بلکه نشان از پیشروی فرهنگ غرب در انتخاب نامهای ایرانی دارد.
اسامی چون نوشیکا، انستیاژ، تامارا، اسپاندا و ... حاکی از آن است که برخی خانوادهها هنوز جایگاه اسم در شخصیتسازی افراد را درک نکردهاند و تصمیم به انتخاب نامهای بیمسمی برای فرزندان خود میگیرند.
نامهایی که نه تلفظشان کار راحتی است و نه پیدا کردن معنای آن...!!
هنوزم ثبت احوال اسم محمد را دارای بیشترین فراوانی معرفی میکنه