معرفی زهیر بن قین و شُریح قاضی
گروه اندیشه: بررسی رفتارشناسی شخصیتهای مثبت قیام عاشورا زمینهساز الگو شدن و شخصیتهای منفور آن موجب عبرتآموزی در جامعه میشود که در این مصاحبه به بیان دو شخصیت زهیر بنقین و شُریح قاضی پرداخته میشود.
حجتالاسلام علیرضا حسینی، امام جمعه درمیان در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، گفت: یکی از شخصیتهای شناخته شده در میان اصحاب امام حسین(ع) فردی بهنام زهیر بنقین بود که بعد از رحلت رسول الله(ص) و اختلافاتی که در بین مسلمانان بهویژه در زمان کشته شدن خلیفه سوم به وجود آمد تصمیم گرفت که از سیاست و مسائل اجتماعی فاصله بگیرد و در این زمینهها اظهار نظر و قضاوت نکند.
امام جمعه درمیان اظهار کرد: وی پس از کنارهگیری از سیاست و اجتماع به سراغ تجارت رفت و اتفاقا فرد متولی شد تا زمانی که امام حسین(ع) تصمیم به قیام گرفت و فرمود «اگر قرار باشد حاکمیت بر اساس رأی و نظر فردی مانند یزید باشد مرگ بهتر است» هرچند ایشان هیچگاه قصد شورش و ... نداشتند و میخواستند مجبور به بیعت نشوند.
حسینی مطرح کرد: در آن زمان زهیر با اهل و عیالش در خارج از شهر سکونت داشت و در مسیر کاروانهای تجاری قرار میگرفت (برای داد و ستد) هر چند خیلیها معتقدند که او در آن زمان نیازی به تجارت نیز نداشت.
وی عنوان کرد: امام حسین(ع) نیز در مسیر حرکت به سمت کوفه برای سران قبایل نامه مینوشت و یکی از کسانی که امام برای او نامه نوشت شخص زهیر بنقین بود که آوردهاند او در وهله اول دعوت امام را استجابت نکرد اما امام(ع) شخصاً او را به سوی خویش فراخواندند.
نقش همسر زهیر در حسینیشدن وی
امام جمعه درمیان افزود: در این نوبت هم زهیر نمیخواست قبول کند تا اینکه همسرش به او گفت فرزند رسولالله(ص) تو را به سوی خویش خوانده و شایسته نیست که دعوت او را اجابت نکنی، حال برو و ببین با تو چه کار دارند.
حسینی گفت: زهیر به سوی امام رفت و بین امام و زهیر مذاکره و ملاقاتی صورت گرفت که این دیدار موجب یک انقلاب درونی در زهیر شد و او به سمت همسر خویش برگشت و همسرش مهریه خود را بخشید و از یکدیگر خداحافظی کردند و او همراه امام حسین(ع) شد.
وی ادامه داد: در برخی از نقلها آمده است که همسر زهیر همراه امام حسین(ع) به سمت کربلا آمد و در برخی دیگر از روایات نیز گفتهاند که همسرش همراه امام نیامد.
زهیر؛ سپر بلای نمازگذاران ظهر عاشورا
امام جمعه درمیان بیان کرد: زهیر در کربلا فداکاریهای بسیار کرد و در نهایت در ظهر عاشورا سپر بلای نمازگزارانی که پشت سر امام به نماز ایستاده بودند شد و به شهادت رسید و نامش در جمله شهدای کربلا ثبت شد.
حسینی اظهار کرد: از این سرگذشت زهیر بن قین درسهای زیادی میتوان گرفت از جمله اینکه اگر درون و فطرت انسان پاک باشد با یک تذکر و دیدار با خوبان ممکن است سرنوشت او بهگونهای دیگر رقم بخورد چنانچه برای زهیر اینگونه شد.
وی عنوان کرد: درس دیگری که میتوان گرفت این است که بیتفاوتی با فرهنگ اهل بیت(ع) و اصل امر به معروف و نهی از منکر در تضاد است و زهیر نیز از بیتفاوتی به سمت یاری امام حسین(ع) کشیده و در حقیقت عاقبت به خیر شد.
امام جمعه درمیان مطرح کرد: نکته دیگر مربوط به همسر زهیر است که نشان میدهد همسر انسان تا چه اندازه میتواند در سعادت فرد نقشآفرینی کند که نمونههای فراوان آن در عصر امروز نیز مشاهده م شود که علامه طباطبایی و امام خمینی(ره) از جمله این افراد هستند که همواره موفقیتهای خویش را مدیون همسرانشان میدانستند.
شریح قاضی، عالمی که علمش به او نفعی نرساند
حسینی گفت: در برابر افراد عاقبت به خیری چون زهیر کسی چون شُریح قاضی است که در زمان بنیامیه قاضی القضات شهر کوفه بود و وی علیرغم اینکه محدث، مفسر و... بود علمش به او نفعی نرساند.
وی بیان کرد: در زمان قیام امام حسین(ع) بسیاری از افراد مردد بودند و فضا مانند فضای جنگ صفین بود اما کسی که با فتوای خویش توانست وجه شرعی به مقابله با امام حسین(ع) بدهد همین شُریح قاضی بود و خیلیها را برای نبرد علیه امام(ع) مصمم کرد.
امام جمعه درمیان اظهار کرد: فتوای وی که امروز در جهان اسلام نیز رگههایی از آن را میتوان یافت این بود که هیچ کس حق ندارد علیه حاکم وقت قیام کند حتی اگر حاکم و خلیفه وقت شخص جائر باشد و به طور مطلق باید از او اطاعت کرد.
حسینی مطرح کرد: علت اینکه شریح به چنین مرحلهای رسید که سرنوشت او ممکن است برای هر عالم دین نیز رخ بدهد این است که برخی فقط آیات الهی را تلاوت میکنند و به حجم اطلاعات خود میافزاید در حالی که برای سعادتمند شدند باید در وادی تزکیه نفس که علم و حکمت حقیقی ثمره آن است گام برداشت.
وی یادآور شد: نمیتوان گفت شُریح قاضی جهل داشت چراکه حقیقت حدأقل برای خواص جامعه روشن است و اینکه امام حسین(ع) مُهر تأیید از جانب رسول الله(ص) دارد نیز بر همه واضح و روشن است.
