به گزارش خبرنگار افتخاری خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، كتاب «در باب نظريه محاكات» جديدترين اثر حسن بلخاری است. مؤلفی كه بيشتر آثار خود را در زمينه هنر اسلامی و نقش آن با دين بررسی میكند.
مسلمانان در نهضت ترجمه خود آثار مهم يونانی را ترجمه كردند كه از جمله آنها فن شهر يا به تعبير مسلمانان بوطيقا بود. اثری كه بر نويسندگان بزرگی چون كندی و اسحاق بنحنين و متی بنيونس تأثير فراوانی گذاشت و باعث شد كه ميان تمثيل و تشبيه و محاكمات نظرياتی به وجود آيد چيزی كه باعث ورود انديشمندان بزرگی همچون فارابی معلم دوم و ابنسينا به اين موضوعات شد.
در ميان چهار نظريه ذاتگرا و مشهوری كه در باب تبيين ماهيت هنر در تاريخ فلسفه هنر طرح شده است، نظريه مميزيس (كه در فرهنگ ما به محاكات و تقليد ترجمه شده است) مشهورترين، مهمترين و قديمیترين نظريه در تبيين ماهيت هنر است. نظريهای كه قدمت آن از منظر آئينی به ايدههای يونانيان در باب اسطورهها و از منظر فلسفی به انديشههای افلاطون و ارسطو بازمیگردد. اين نظريه كه مبنای نفی هنر از سوی افلاطون شد (با ادعای تقليد هنرها از اشيايی كه خود تقليد ناقص ايدههايند) در نزد ارسطو مكانتی در خور يافت و به ويژه در بوطيقا يا «فنالشعر» مورد توجه و تأملی كاملا فلسقی قرار گرفت. او مميزيس را تقليد احوال و كردار انسان دانست و در بحث تراژدی و كمدی از آن بهره بسيار جست.
نوافلاطونيان و در رأس آنها فلوطين، در قرون اول ميلادی ديدگاهی نوين در باب اين نظريه ابداع كردند. نظريهای كه اينك در پناه نظريه فيض يا صدور، هنر را تقليد صور معقول و نه صورتهای مادی ناقص میدانست. مفهومی كه مورد استقبال حكمای مسيحی و سپس مسلمان قرار گرفت.
اين كتاب دو بخش كلی دارد، يك بخش آن سير تاريخی و متحول نظريه مميزيس در تاريخ انديشه و هنر غرب را نشان میدهد و بخش ديگر به حضور و سابقه اين اصطلاح و نظريه در رويكرد مترجمان و فلاسفه مسلمان میپردازد. مترجمانی چون ابیبشر متی بنيونس و اسحاق بنحنين و فلاسفهای چون كندی، فارابی، ابنسينا، اخوانالصفا، خواجه نصيرالدين طوسی و بهويژه جلالالدين دوانی كه در باب محاكات آرای ويژهای دارد. همچنين، در فصل سوم و با رويكرد تطبيقی نظريه سادرشيا (Sadrsia) در حكمت هندو و نطريه Mimesis در قلمرو رأی و نظر نوافلاطونيان به بحث گذاشته شده و در فصل پايانی نيز رويكرد حكمت و عرفان اسلامی به محاكات و همچنين، بازتاب آن در آثار هنری به ويژه معماری تبيين شده است.
يادآور میشود، كتاب «در باب نظريه محاكات» تأليف حسن بلخاری قهی در تيراژ 1000نسخه و با قيمت 8500 تومان منتشر و روانه بازار نشر شده است.