رسانهها طبقهبندی اخبار با ديدگاه قرآن را در انتشار مدنظر قرار دهند
گروه اجتماعی: معاون فرهنگی اداره كل ارشاد استان تهران با اشاره به آيه 83 سوره نساء و آيه پنجم سوره يوسف بر لزوم طبقهبندی اخبار از منظر قرآن به وسيله رسانه ها تأكيد كرد.
محمد صادق افراسيابی، كارشناس ارشد سياستگذاری معارف اسلامی، فرهنگ و ارتباطات و مدرس دانشكده خبر در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) يكی از موضوعات مورد نظر قرآن كريم را بحث خبر و خبررسانی دانست و گفت: قرآن كريم برای موضوع خبر چارچوبی را قائل است كه بايد با آن آشنا و به آن واقف بود تا بتوان در اين حوزه درست قدم برداشت.
وی انتشار اخبار درست و صحيح، تحقيق در خصوص صحت و سقم اخباری كه به دست ما میرسد، در نظر گرفتن مصلحت جامعه، عدم انتشار اخبار اختلافبرانگيز و فتنه انگيز، انتشار اخبار وحدتآفرين و ... را جزو چارچوب خبررسانی اسلامی عنوان و تصريح كرد: تحقيق در خصوص صحت و سقم اخبار از وظايفی است كه قرآن كريم هم برای رسانهها و هم برای مخاطبان رسانهها قائل است.
افراسيابی با اشاره به آيه 9 سوره حجرات كه میفرمايد: «وَإِن طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَیْنَهُمَا؛ و اگر دو طايفه از مؤمنان با هم بجنگند ميان آن دو را اصلاح دهيد»، گفت: اخبار بايد در راستای تحكيم وحدت قلوب آحاد جامعه اسلامی باشد، يعنی نه تنها نبايد اخبار تفرقهآميز منتشر كرد، بلكه بايد اخباری كه موجب ايجاد وحدت و انسجام آحاد جامعه اسلامی میشود، را انتشار دهيم.
وی به ديدگاه اسلام در خصوص طبقهبندی اخبار نيز اشاره و اذعان كرد: قرآن قائل به طبقهبندی اخبار است. يعنی ممكن است خبری برای يكسری از نخبگان مناسب باشد اما برای عموم جامعه صلاح نبوده و موجب ترس و رعب و وحشت در جامعه شود. در همين خصوص در آيه 83 سوره نساء میفرمايد: وَإِذَا جَاءهُمْ أَمْرٌ مِّنَ الأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُواْ بِهِ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَى أُوْلِی الأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِينَ یَسْتَنبِطُونَهُ مِنْهُمْ وَلَوْلاَ فَضْلُ اللّهِ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَتُهُ لاَتَّبَعْتُمُ الشَّیْطَانَ إِلاَّ قَلِيلًا؛ و چون خبرى [حاكى] از ايمنى يا وحشت به آنان برسد انتشارش دهند و اگر آن را به پيامبر و اولياى امر خود ارجاع كنند قطعا از ميان آنان كسانى اند كه [می توانند درست و نادرست] آن را دريابند و اگر فضل خدا و رحمت او بر شما نبود مسلما جز [شمار] اندكى از شيطان پيروى می كرديد».
اين مدرس دانشكده خبر در همين خصوص به آيه پنجم سوره يوسف كه میفرمايد: « قَالَ یَا بُنَیَّ لاَ تَقْصُصْ رُؤْیَاكَ عَلَى إِخْوَتِكَ فَیَكِيدُواْ لَكَ كَیْدًا إِنَّ الشَّیْطَانَ لِلإِنسَانِ عَدُوٌّ مُّبِينٌ؛ (يعقوب) گفت اى پسرك من خوابت را براى برادرانت حكايت مكن كه براى تو نيرنگى ميانديشند زيرا شيطان براى آدمى دشمنى آشكار است» نيز اشاره كرد.
وی در خصوص ساير معيارهای قرآن در خصوص خبر و خبررسانی گفت: از ديدگاه اسلام خبر بايد فصيح و شفاف باشد و زوائد و مطالب بديهی از خبر حذف شود. همچنين بحث برجستهسازی در شيوه نقل اخبار مورد توجه قرآن قرار دارد به نحوی كه گاهی بخشی از يك مطلب در قرآن تكرار و يا بر آن تأكيد میشود از جمله در آيات 81 به بعد سوره صافات به بحث پيامبران پرداخته و برخی از ويژگیهای پيامبران را تكرار و بر آن تأكيد كرده است.
معاون فرهنگی اداره كل ارشاد استان تهران بر ضرورت برگزاری كرسیهای آزادانديشی با محوريت خبر و خبررسانی از ديدگاه قرآن تأكيد و اظهار كرد: موضوع رسانه فقط به اصحاب رسانه مرتبط نيست بلكه به عموم مردم مرتبط است به همين دليل لازم است كه دورههای فراگير در مساجد، مدارس و دانشگاهها با محوريت موضوع سواد رسانهای برگزار شود.
وی با اشاره به آموزش سواد رسانهای از دوران كودكی در كشورهايی مانند ژاپن و كانادا، تصريح كرد: بايد برای همه مردم از سنين ابتدايی آموزش سواد رسانهای با محوريت نگاه اسلامی و قرآنی مد نظر قرار گيرد.
وی انتشار اخبار درست و صحيح، تحقيق در خصوص صحت و سقم اخباری كه به دست ما میرسد، در نظر گرفتن مصلحت جامعه، عدم انتشار اخبار اختلافبرانگيز و فتنه انگيز، انتشار اخبار وحدتآفرين و ... را جزو چارچوب خبررسانی اسلامی عنوان و تصريح كرد: تحقيق در خصوص صحت و سقم اخبار از وظايفی است كه قرآن كريم هم برای رسانهها و هم برای مخاطبان رسانهها قائل است.
افراسيابی با اشاره به آيه 9 سوره حجرات كه میفرمايد: «وَإِن طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَیْنَهُمَا؛ و اگر دو طايفه از مؤمنان با هم بجنگند ميان آن دو را اصلاح دهيد»، گفت: اخبار بايد در راستای تحكيم وحدت قلوب آحاد جامعه اسلامی باشد، يعنی نه تنها نبايد اخبار تفرقهآميز منتشر كرد، بلكه بايد اخباری كه موجب ايجاد وحدت و انسجام آحاد جامعه اسلامی میشود، را انتشار دهيم.
وی به ديدگاه اسلام در خصوص طبقهبندی اخبار نيز اشاره و اذعان كرد: قرآن قائل به طبقهبندی اخبار است. يعنی ممكن است خبری برای يكسری از نخبگان مناسب باشد اما برای عموم جامعه صلاح نبوده و موجب ترس و رعب و وحشت در جامعه شود. در همين خصوص در آيه 83 سوره نساء میفرمايد: وَإِذَا جَاءهُمْ أَمْرٌ مِّنَ الأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُواْ بِهِ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَى أُوْلِی الأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِينَ یَسْتَنبِطُونَهُ مِنْهُمْ وَلَوْلاَ فَضْلُ اللّهِ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَتُهُ لاَتَّبَعْتُمُ الشَّیْطَانَ إِلاَّ قَلِيلًا؛ و چون خبرى [حاكى] از ايمنى يا وحشت به آنان برسد انتشارش دهند و اگر آن را به پيامبر و اولياى امر خود ارجاع كنند قطعا از ميان آنان كسانى اند كه [می توانند درست و نادرست] آن را دريابند و اگر فضل خدا و رحمت او بر شما نبود مسلما جز [شمار] اندكى از شيطان پيروى می كرديد».
اين مدرس دانشكده خبر در همين خصوص به آيه پنجم سوره يوسف كه میفرمايد: « قَالَ یَا بُنَیَّ لاَ تَقْصُصْ رُؤْیَاكَ عَلَى إِخْوَتِكَ فَیَكِيدُواْ لَكَ كَیْدًا إِنَّ الشَّیْطَانَ لِلإِنسَانِ عَدُوٌّ مُّبِينٌ؛ (يعقوب) گفت اى پسرك من خوابت را براى برادرانت حكايت مكن كه براى تو نيرنگى ميانديشند زيرا شيطان براى آدمى دشمنى آشكار است» نيز اشاره كرد.
وی در خصوص ساير معيارهای قرآن در خصوص خبر و خبررسانی گفت: از ديدگاه اسلام خبر بايد فصيح و شفاف باشد و زوائد و مطالب بديهی از خبر حذف شود. همچنين بحث برجستهسازی در شيوه نقل اخبار مورد توجه قرآن قرار دارد به نحوی كه گاهی بخشی از يك مطلب در قرآن تكرار و يا بر آن تأكيد میشود از جمله در آيات 81 به بعد سوره صافات به بحث پيامبران پرداخته و برخی از ويژگیهای پيامبران را تكرار و بر آن تأكيد كرده است.
معاون فرهنگی اداره كل ارشاد استان تهران بر ضرورت برگزاری كرسیهای آزادانديشی با محوريت خبر و خبررسانی از ديدگاه قرآن تأكيد و اظهار كرد: موضوع رسانه فقط به اصحاب رسانه مرتبط نيست بلكه به عموم مردم مرتبط است به همين دليل لازم است كه دورههای فراگير در مساجد، مدارس و دانشگاهها با محوريت موضوع سواد رسانهای برگزار شود.
وی با اشاره به آموزش سواد رسانهای از دوران كودكی در كشورهايی مانند ژاپن و كانادا، تصريح كرد: بايد برای همه مردم از سنين ابتدايی آموزش سواد رسانهای با محوريت نگاه اسلامی و قرآنی مد نظر قرار گيرد.
