دستوراتی برای عمل؛ از بهتر زيستن در اسلام تا بهزيستی در كشور
گروه اجتماعی: اسلام دستوراتی برای بهتر زيستن انسانها صادر كرده است، دولتها نيز برای بهزيستی مردم، سازمانهايی به راه انداختهاند، سازمانی كه بايد همراستا با دستورات اسلام، بهزيستی متعالی را در دستور كار اجرايی خود قرار دهد.
هيچ كس به تنهايی خوشبخت نيست و بزرگترين غيرممكن، تنها خوشبخت ماندن در جامعهای بدبخت است چرا كه بهتر زيستن تنها در سايه بهزيستی عمومی حاصل میشود و اسلام دينی است كه همين را میخواهد خوشبختی فردی در سايه خوشبختی عمومی.
و اسلام دين راهكار است؛ برای خوشبختی فردی و اجتماعی نيز در قالب دستورات دينی راهكار ارائه داد. البته دستورالعملهايی پر از مشوق و البته پر از ضمانت اجرايی و تنبيههای سخت.
«إِنَّ اللّهَ یَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالإِحْسَانِ وَإِيتَاء ذِی الْقُرْبَى وَیَنْهَى عَنِ الْفَحْشَاء وَالْمُنكَرِ وَالْبَغْیِ یَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ؛ در حقيقت خدا به دادگرى و نيكوكارى و بخشش به خويشاوندان فرمان مىدهد و از كار زشت و ناپسند و ستم باز مىدارد به شما اندرز مىدهد باشد كه پند گيريد» (سوره نحل آيه 90) و پيامبر همين دين است كه معتقد است: محبوبترين مردم نزد خدا سودمندترين آنان برای مردم است.
در جامعه اسلامی كسی گشنه نيست نه مسكين، نه يتيم، نه اسير و نه ...
چرا كه «وَیُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَى حُبِّهِ مِسْكِينًا وَیَتِيمًا وَأَسِيرًا؛ و به [پاس] دوستى [خدا] بينوا و يتيم و اسير را خوراك مىدادند» (آيه 8 سوره انسان). و همين دين است كه میفرمايد: نيروی جسم غذا است و نيروی روح غذا دادن.
چرا كه مردمان پيرو اين دين میدانند كسی كه خانهای داشته باشد و مؤمنی به آن نيازمند باشد ولی آن خانه را در اختيار نيازمند قرار ندهد خداوند میفرمايد: بندهام به ديگر بندگانم بخل ورزيد از اينكه او را در خانهاش مسكن گزيند، سوگند به عزت و جلالم هرگز او را در بهشت منزل نخواهم داد. (اصول كافی جلد 2 صفحه 367؛ حديثی از امام صادق(ع).
چرا كه خداوند دستور داده است، دستوری برای اجرا كه «وَقَضَى رَبُّكَ أَلاَّ تَعْبُدُواْ إِلاَّ إِیَّاهُ وَبِالْوَالِدَیْنِ إِحْسَانًا إِمَّا یَبْلُغَنَّ عِندَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُمَا أَوْ كِلاَهُمَا فَلاَ تَقُل لَّهُمَآ أُفٍّ وَلاَ تَنْهَرْهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوْلًا كَرِيمً؛ و پروردگار تو مقرر كرد كه جز او را مپرستيد و به پدر و مادر [خود] احسان كنيد اگر يكى از آن دو يا هر دو در كنار تو به سالخوردگى رسيدند به آنها [حتى] اوف مگو و به آنان پرخاش مكن و با آنها سخنى شايسته بگوى» و رسول نور و رحمتش فرموده است: «وجود پيران سالخورده بين شما باعث افزايش نعمتهای الهی است».
چرا كه همه باور دارند كسی كه در تأمين احتياجات زنان بیسرپرست و مستمندان تلاش كند به منزله كسی است كه در راه خدا جهاد كرده است و يا مانند كسی است كه روزها روزهدار و شبها به عبادت مشغول است. (حديث نبوی؛ كنزالعمال جلد 3 صفحه 175)
چرا ندهند وقتی كه قرآنشان دستور داده است كه: «إِنَّمَا الصَّدَقَاتُ لِلْفُقَرَاء وَالْمَسَاكِينِ وَالْعَامِلِينَ عَلَیْهَا وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَفِی الرِّقَابِ وَالْغَارِمِينَ وَفِی سَبِيلِ اللّهِ وَابْنِ السَّبِيلِ فَرِيضَةً مِّنَ اللّهِ وَاللّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ؛ صدقات تنها به تهيدستان و بينوايان و متصديان [گردآورى و پخش] آن و كسانى كه دلشان به دست آورده مىشود و در [راه آزادى] بردگان و وامداران و در راه خدا و به در راه مانده اختصاص دارد [اين] به عنوان فريضه از جانب خداست و خدا داناى حكيم است».
و پيامبر همين دين است كه میفرمايد: «كسی كه به برادر مومن خود قرض بدهد و در گرفتن، منتظر امكانات او شود اموال او پاكيزه شده و فرشتگان تا زمان پرداخت قرض، او را دعا میكنند.»(وسايلالشيعه جلد 13 صفحه 87)
آنقدر در اين دين در خصوص ايتام توصيه شده است كه به سختی میتوان باور كرد در جامعهای با اين نوع ريشه تفكری، كسی يتيم باشد. چرا كه برای هر يتيمی دهها حامی وجود خواهد داشت. «وَاعْبُدُواْ اللّهَ وَلاَ تُشْرِكُواْ بِهِ شَیْئًا وَبِالْوَالِدَیْنِ إِحْسَانًا وَبِذِی الْقُرْبَى وَالْیَتَامَى ؛ و خدا را بپرستيد و چيزى را با او شريك مگردانيد و به پدر و مادر احسان كنيد و در باره خويشاوندان و يتيمان ... (آيه 36 سوره نساء)
چرا كه پيامبر(ص) فرمودهاند: كسی كه ناتوان و معلولی را در كارهايش ياری كند خداوند او را ياری میكند(بحار جلد 75 صفحه 21) و چه كسی است كه ياری خداوند را نخواهد؟
و ...
همه دستوراتی برای عمل هستند، برای آنان كه پيروی كنند خير دنيا و آخرت است و آنان كه اعراض كردند، محروم میمانند؛ اين هفته هفته بهزيستی است؛ برای بهتر زيستن. اما وظيفه دولت در خصوص بهتر زيستن مردم، وظيفه مردم در قبال هم را كاهش نمیدهد.
و اسلام دين راهكار است؛ برای خوشبختی فردی و اجتماعی نيز در قالب دستورات دينی راهكار ارائه داد. البته دستورالعملهايی پر از مشوق و البته پر از ضمانت اجرايی و تنبيههای سخت.
«إِنَّ اللّهَ یَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالإِحْسَانِ وَإِيتَاء ذِی الْقُرْبَى وَیَنْهَى عَنِ الْفَحْشَاء وَالْمُنكَرِ وَالْبَغْیِ یَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ؛ در حقيقت خدا به دادگرى و نيكوكارى و بخشش به خويشاوندان فرمان مىدهد و از كار زشت و ناپسند و ستم باز مىدارد به شما اندرز مىدهد باشد كه پند گيريد» (سوره نحل آيه 90) و پيامبر همين دين است كه معتقد است: محبوبترين مردم نزد خدا سودمندترين آنان برای مردم است.
در جامعه اسلامی كسی گشنه نيست نه مسكين، نه يتيم، نه اسير و نه ...
چرا كه «وَیُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَى حُبِّهِ مِسْكِينًا وَیَتِيمًا وَأَسِيرًا؛ و به [پاس] دوستى [خدا] بينوا و يتيم و اسير را خوراك مىدادند» (آيه 8 سوره انسان). و همين دين است كه میفرمايد: نيروی جسم غذا است و نيروی روح غذا دادن.
چرا كه مردمان پيرو اين دين میدانند كسی كه خانهای داشته باشد و مؤمنی به آن نيازمند باشد ولی آن خانه را در اختيار نيازمند قرار ندهد خداوند میفرمايد: بندهام به ديگر بندگانم بخل ورزيد از اينكه او را در خانهاش مسكن گزيند، سوگند به عزت و جلالم هرگز او را در بهشت منزل نخواهم داد. (اصول كافی جلد 2 صفحه 367؛ حديثی از امام صادق(ع).
چرا كه خداوند دستور داده است، دستوری برای اجرا كه «وَقَضَى رَبُّكَ أَلاَّ تَعْبُدُواْ إِلاَّ إِیَّاهُ وَبِالْوَالِدَیْنِ إِحْسَانًا إِمَّا یَبْلُغَنَّ عِندَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُمَا أَوْ كِلاَهُمَا فَلاَ تَقُل لَّهُمَآ أُفٍّ وَلاَ تَنْهَرْهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوْلًا كَرِيمً؛ و پروردگار تو مقرر كرد كه جز او را مپرستيد و به پدر و مادر [خود] احسان كنيد اگر يكى از آن دو يا هر دو در كنار تو به سالخوردگى رسيدند به آنها [حتى] اوف مگو و به آنان پرخاش مكن و با آنها سخنى شايسته بگوى» و رسول نور و رحمتش فرموده است: «وجود پيران سالخورده بين شما باعث افزايش نعمتهای الهی است».
چرا كه همه باور دارند كسی كه در تأمين احتياجات زنان بیسرپرست و مستمندان تلاش كند به منزله كسی است كه در راه خدا جهاد كرده است و يا مانند كسی است كه روزها روزهدار و شبها به عبادت مشغول است. (حديث نبوی؛ كنزالعمال جلد 3 صفحه 175)
چرا ندهند وقتی كه قرآنشان دستور داده است كه: «إِنَّمَا الصَّدَقَاتُ لِلْفُقَرَاء وَالْمَسَاكِينِ وَالْعَامِلِينَ عَلَیْهَا وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَفِی الرِّقَابِ وَالْغَارِمِينَ وَفِی سَبِيلِ اللّهِ وَابْنِ السَّبِيلِ فَرِيضَةً مِّنَ اللّهِ وَاللّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ؛ صدقات تنها به تهيدستان و بينوايان و متصديان [گردآورى و پخش] آن و كسانى كه دلشان به دست آورده مىشود و در [راه آزادى] بردگان و وامداران و در راه خدا و به در راه مانده اختصاص دارد [اين] به عنوان فريضه از جانب خداست و خدا داناى حكيم است».
و پيامبر همين دين است كه میفرمايد: «كسی كه به برادر مومن خود قرض بدهد و در گرفتن، منتظر امكانات او شود اموال او پاكيزه شده و فرشتگان تا زمان پرداخت قرض، او را دعا میكنند.»(وسايلالشيعه جلد 13 صفحه 87)
آنقدر در اين دين در خصوص ايتام توصيه شده است كه به سختی میتوان باور كرد در جامعهای با اين نوع ريشه تفكری، كسی يتيم باشد. چرا كه برای هر يتيمی دهها حامی وجود خواهد داشت. «وَاعْبُدُواْ اللّهَ وَلاَ تُشْرِكُواْ بِهِ شَیْئًا وَبِالْوَالِدَیْنِ إِحْسَانًا وَبِذِی الْقُرْبَى وَالْیَتَامَى ؛ و خدا را بپرستيد و چيزى را با او شريك مگردانيد و به پدر و مادر احسان كنيد و در باره خويشاوندان و يتيمان ... (آيه 36 سوره نساء)
چرا كه پيامبر(ص) فرمودهاند: كسی كه ناتوان و معلولی را در كارهايش ياری كند خداوند او را ياری میكند(بحار جلد 75 صفحه 21) و چه كسی است كه ياری خداوند را نخواهد؟
و ...
همه دستوراتی برای عمل هستند، برای آنان كه پيروی كنند خير دنيا و آخرت است و آنان كه اعراض كردند، محروم میمانند؛ اين هفته هفته بهزيستی است؛ برای بهتر زيستن. اما وظيفه دولت در خصوص بهتر زيستن مردم، وظيفه مردم در قبال هم را كاهش نمیدهد.
