علی شجاعیصائين، مديرعامل مؤسسه فرهنگی، هنری خانه كتاب در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) با اشاره به مميزی كتاب در كشور گفت: روال مميزی فعلی براساس قانون مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی انجام میشود و هر تغييری مستلزم تغيير در آن قانون است و رويكرد برای تغيير هم بايد به گونهای باشد كه به خودسانسوری منجر نشود.
وی افزود: در شرايط موجود نشر كشور، ناشران و نويسندگان نبايد مخاطب دادگاه و پاسخگوی احكام دادگاهها باشند و يا نويسندهای بعد از برگزاری دادگاهی محاكمه شود. در شرايط فعلی، اداره كتاب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، نسبت به دهه هفتاد وضعيت خيلی خوبی دارد و سرعت ميانگين پاسخگويی بيش از گذشته است.
شجاعیصائين ادامه داد: البته نمیخواهم اشكالات و نقايص اداره كتاب را ناديده بگيريم چرا كه دوستان اداره كتاب به اين موضوع توجه دارند و سعی میكنند اشكالات را رفع كنند، اما اگر سرعت و دقت كار در اين بخش بيشتر باشد نشر كشور بهره بيشتری خواهد برد.
وی اظهار كرد: اگر ما مسئوليت را به سمت ناشران و نويسندگان متوجه كنيم با خودسانسوری بيشتری مواجه خواهيم بود و در صورتی كه چند عنوان از كتابهای ناشران جمعآوری و خمير شده و سبب ضرر و زيان مالی ناشر شود، به نظر میرسد در شرايط موجود نشر مناسب نيست.
وی با اشاره به گفته وزير ارشاد در رابطه با مميزی كتاب پس از چاپ آن تصريح كرد: در صورتی كه مميزی قانونی بوده و با سرعت و دقت بيشتری انجام شود نشر ما بهره بيشتری خواهد برد.
شجاعیصائين در پاسخ به اين سؤال كه آيا مميزی در شرايط فعلی به صورت غيرقانونی انجام میشود گفت: نه، طبيعتاً بايد در چارچوب قانون فعلی باشد و شايد نظر وزير ارشاد اين بوده كه برخی ديدگاهها در چارچوب آن قانون مصوب نيست و اين استنباط شخصی من است.
وی با اشاره به مميزی كتاب توسط ناشران يا نويسندگان بيان كرد: اين امر مستلزم اين است كه هيئتهای علمی توسط ناشران و نويسندگان به كار گرفته شوند كه اين مسئله برای آن بار مالی خواهد داشت. از سوی ديگر، ممكن است منجر به گرانی بيشتر كتاب بيانجامد و ناشران دچار احتياط بيش از اندازه شوند.
مديرعامل خانه كتاب ادامه داد: در اين بحث ناشران تمايلی به اين كار ندارند و بيشتر مطالبه اين را میكنند كه كار در اداره كتاب با سرعت و دقت بيشتری انجام شود و اين كار در حال حاضر نسبت به سالهای گذشته با وضعيت بهتری انجام میشود اما بايد سازوكارهای ديگر در داخل وزارت ارشاد برای مطلوبتر شدن اوضاع فراهم شود.
وی در پاسخ به اين سؤال كه مهمترين اقدام برای بهتر شدن وضعيت نشر كشور چيست؟ بيان كرد: در زمينه شبكه فراگير، توزيع مشكلات عديدهای داريم كه بايد با ارائه راهكارهای مؤثر همراه باشد و ديگری اطلاعرسانی به مخاطبان است چرا كه بسياری از مخاطبان نسبت به انتشار كتابهای جديد اطلاع كافی ندارند و از سوی ديگر دسترسی به كتاب در همه نقاط شهر يكسان نيست و برای خريد كتاب در تهران غير از يكی دو جای ديگر نمیتوان كتاب تهيه كرد.
شجاعیصائين در ادامه گفت: از همه اينها مهمتر، جامعه ما در سياستهای كلان خود برای دانايی و بهروز شدن ارزش زيادی برای كتاب تعريف نكرده است و زمانی كه مطالعه نكنيم برای كار، تحصيل و جامعه تفاوت چندانی نمیكند و اين امر سبب نمیشود كه امتيازاتی را از دست دهيم.
وی با اشاره به نظام ارزشی كشور برای ورود به دانشگاه گفت: با توجه به اينكه ورود به دانشگاه برای خانوادهها ارزش است و ممكن است فرزند در طول سال تحصيلی هزينههای سنگينی را به خانوادهها تحميل كند و حتی كتابهای ويژه كنكور كه قيمت آن از كتابهای عمومی بالاتر است بپردازند، اما ممكن است همين خانوادهها برای هزينه كردن در مورد كتابهای عمومی فرزندشان اكراه داشته باشند.
شجاعیصائين ادامه داد: حتی فرزندان حاضرند مطالعه كتابهای درسی را تا مرز افسرده شدن بخوانند، اما حاضر نيستند كتابهای عمومی غيردرسی مورد علاقه خود را مطالعه كنند چرا كه جامعه از او چنين كاری را نخواسته است و نظام ارزشی جامعه برای مطالعه درسی ارزش قائل است اما برای مطالعات غيردرسی ارزش و بهای چندانی نمیدهد.
وی در ادامه بيان كرد: حتی كسی نمیگويد كه كدام كتابهای آموزشی برای كنكور مفيد است و خود دانشآموزان و دانشجويان آن را جستوجو میكنند، اما برای مطالعه غيردرسی بهانه دوری كتابخانه و در دسترس نبودن آن را مطرح میكنند چرا كه انگيزه لازم برای انجام چنين كاری در آنها وجود ندارد و حاضر نيستند از ساير نيازهای خود چشمپوشی كنند.
مديرعامل مؤسسه فرهنگی، هنری خانه كتاب افزود: در اين راستا قصد ندارم مردم را مقصر جلوه دهم، چرا كه اين موضوع را بيشتر در نظام ارزشی جامعه و سياستگذاریهای كلان جامعه میبينم كه ما را به اين سمت، سوق نداده و امكان رقابت سنگين را فراهم نمیكند كه احساس كنيم هر لحظه ممكن است عقب بيفتيم و گرنه كتابخانهها در شهری مثل تهران كم نيست اما رونق لازم را ندارد از اين رو بايد نظام ارزشی كشور اصلاح شود تا بقيه موارد هم اصلاح شوند.