تكريم متقابل، شرط لازم در تعميم فراملی مبانی مديريت اسلامی است
گروه اجتماعی: استاديار دانشگاه آزاد اروميه احترام به حقوق بشر، تكريم متقابل و احترام به عقايد و جهانبينی انسانها را شرط لازم برای تعميم بعد فراملی مبانی مديريت از ديدگاه مكتب مترقی اسلام عنوان كرد.
حجتالاسلام والمسلمين حسين شريعتی، استاديار دانشگاه آزاد اسلامی اروميه در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه آذربايجان غربی، با اشاره به ويژگیهای مدير اصلح از منظر معارف و آموزههای اسلامی مبنی بر داشتن تعهد و تخصص بهعنوان دو ركن اصلی موفقيت در امور مديريتی، با تأكيد بر اصل تكريم متقابل اظهار كرد: احترام به حقوق بشر، تكريم متقابل و ارزشگذاری به عقايد و جهانبينی انسانها شرط لازم برای تعميم بعد فراملی مبانی مديريت از ديدگاه اسلام است.
وی ادامه داد: حضرت اميرالمؤمنين علی(ع) در نامه معروف خود به مالك اشتر نخعی خطاب به ايشان مینويسد: درست است كه شما مسلمان هستيد و اكنون بر عدهای در بلادی حاكم شديد اما شما با مليتهای مختلف و اديان و مذاهب مختلف در جامعه سر وكار داريد، مسلم است كه بايد حقوق آنها را محترم شمرده، آيين و سنن پيروان اديان و مذاهب مختلف را تكريم كنيد و به آنها در عرصههای اجتماعی شخصيت دهيد.
وی آزادی بيان، قلم و انديشه را از مظاهر تكريم متقابل در جامعه دانست و خاطرنشان كرد: اگر ما بخواهيم فرهنگ غنی اسلام، ارزشهای دينی و آموزههای مترقی دين اسلام كه برگرفته از متن صريح كلام وحيانی خداوند در قرآن كريم است را در بُعد جهانی و فراملی اشاعه دهيم بايد در برابر دنيا چيزی برای ارائه و داد و ستد داشته باشيم.
حجتالاسلام شريعتی با بيان اينكه دنيای امروز دنيای داد و ستد و مبادله است، اضافه كرد: اين مطلب به مفهوم استثمار و يا استعمار نيست بلكه ارائه خدمت و ارزش در مقابل چيزی است كه از تعاملات جهانی دريافت میكنيم.
اين دكترای تخصصی فقه و اصول در ادامه عنوان كرد: مفاهيم و مؤلفههای فرهنگ دينی ما زمانی محبوبيت جهانی پيدا میكند كه ارائه آن براساس تكريم متقابل و احترام به حقوق بشر، عقايد، جهانبينی فكری و ارزشهای انسانی باشد.
استاديار دانشگاه آزاد اروميه در پاسخ به اين سؤال كه شرايط موجود تا چه اندازه مبين تحقق مبانی مديريت اسلامی در جامعه است، بهترين قضاوتكننده برای رسيدن به اين پاسخ را مردم و عرف جامعه عنوان كرد و ادامه داد: اقشار مختلف مردم به سبب اينكه در لايههای مختلف جامعه حضور دارند بهتر میتوانند در خصوص عملكرد كارگزاران مبنی بر انطابق رفتارشان با ارزشهای دينی قضاوت كنند و نظر بدهند.
حجتالاسلام شريعتی در ادامه به جايگاه عرف اشاره كرد و افزود: در اين خصوص نيز جايگاه عرف بسيار تعيينكننده است؛ چراكه بسياری از مواقع عرف ريشه فقهی دارد و ما در مورد برخی از مسائل شرعی و فقهی براساس عرف تصميم میگيريم.
وی همچنين انجام مطالعه تطبيقی عرضی و زمانی در خصوص جايگاه كشورمان در طول سی دهه پس از پيروزی انقلاب اسلامی با ديگر كشورها در دستيابی به موفقيتها و پيشرفتهای گوناگون در عرصههای مختلف را از ديگر مؤلفههای تحقق مديريت اسلامی در شرايط كنونی عنوان كرد.
استاديار دانشگاه آزاد اروميه پرهيز از اجرای سياست ماكياوليستی (مجموعه اصول و روشهای دستوری که نیکولو ماکیاولی، سیاستمدار ایتالیایی برای زمامداری و حکومت بر مردم ارائه داده است) را وجه تمايز مديريت اسلامی و غير اسلامی عنوان و در تشريح آن خاطرنشان كرد: در مديريت اسلامی اولين اصلی كه متمایز از اجرای سياست مكتب ماكياوليستی است توجيه كردن هدف بهواسطه وسيله است، که در مکتب ماکیاولیستی وجود دارد.
حجتالاسلام شريعتی در همين رابطه به حقوق ايران در دستيابی به انرژی صلحآميز هستهای اشاره كرد و گفت: رهبر معظم انقلاب نيز در اين خصوص فتوا دادهاند كه ما به لحاظ جهانبينی اعتقادی، ارزشهای اخلاقی و تقيدهای دينی نمیتوانيم در پی توليد سلاحهای كشتارجمعی باشيم؛ چرا كه اين موضوع مغاير با آموزههای دينی ما است و اين مصداق بارزی در پرهيز از تبعيت از مكتب ماكياوليستی است، يعنی ما نمیتواينم مذهب را توجيهگر وسيلههايمان قرار دهيم و همين موضوع وجه تمايز اصلی ميان مديريت اسلامی و غير اسلامی است.
اين دكترای تخصصی فقه و اصول در پايان اجرای عدالت فردی و اجتماعی، پرهيز از دروغ، احترام به اصل آزادی و برخورداری همگانی از رسانهها، احترام به عقايد ديگران، اعتمادسازی ميان مردم با صادقانه كردن عملكرد از سوی كارگزاران و تبعيت از اصل استدلال به جای ترويج دادن خرافات و انحرافات را از جمله راهكارهای تحقق سيره اسلامی در رفتار كارگزاران جامعه دينی دانست و يادآور شد: اگر مؤلفههای فوق به شكل درست و اصولی در رفتار سازمانی مديران نمود و بروز يابد، جامعه و حاكميت آن موفق خواهد بود و در غير اين صورت به يقين پايان كار آن نافرجام خواهد ماند.
وی ادامه داد: حضرت اميرالمؤمنين علی(ع) در نامه معروف خود به مالك اشتر نخعی خطاب به ايشان مینويسد: درست است كه شما مسلمان هستيد و اكنون بر عدهای در بلادی حاكم شديد اما شما با مليتهای مختلف و اديان و مذاهب مختلف در جامعه سر وكار داريد، مسلم است كه بايد حقوق آنها را محترم شمرده، آيين و سنن پيروان اديان و مذاهب مختلف را تكريم كنيد و به آنها در عرصههای اجتماعی شخصيت دهيد.
وی آزادی بيان، قلم و انديشه را از مظاهر تكريم متقابل در جامعه دانست و خاطرنشان كرد: اگر ما بخواهيم فرهنگ غنی اسلام، ارزشهای دينی و آموزههای مترقی دين اسلام كه برگرفته از متن صريح كلام وحيانی خداوند در قرآن كريم است را در بُعد جهانی و فراملی اشاعه دهيم بايد در برابر دنيا چيزی برای ارائه و داد و ستد داشته باشيم.
حجتالاسلام شريعتی با بيان اينكه دنيای امروز دنيای داد و ستد و مبادله است، اضافه كرد: اين مطلب به مفهوم استثمار و يا استعمار نيست بلكه ارائه خدمت و ارزش در مقابل چيزی است كه از تعاملات جهانی دريافت میكنيم.
اين دكترای تخصصی فقه و اصول در ادامه عنوان كرد: مفاهيم و مؤلفههای فرهنگ دينی ما زمانی محبوبيت جهانی پيدا میكند كه ارائه آن براساس تكريم متقابل و احترام به حقوق بشر، عقايد، جهانبينی فكری و ارزشهای انسانی باشد.
استاديار دانشگاه آزاد اروميه در پاسخ به اين سؤال كه شرايط موجود تا چه اندازه مبين تحقق مبانی مديريت اسلامی در جامعه است، بهترين قضاوتكننده برای رسيدن به اين پاسخ را مردم و عرف جامعه عنوان كرد و ادامه داد: اقشار مختلف مردم به سبب اينكه در لايههای مختلف جامعه حضور دارند بهتر میتوانند در خصوص عملكرد كارگزاران مبنی بر انطابق رفتارشان با ارزشهای دينی قضاوت كنند و نظر بدهند.
حجتالاسلام شريعتی در ادامه به جايگاه عرف اشاره كرد و افزود: در اين خصوص نيز جايگاه عرف بسيار تعيينكننده است؛ چراكه بسياری از مواقع عرف ريشه فقهی دارد و ما در مورد برخی از مسائل شرعی و فقهی براساس عرف تصميم میگيريم.
وی همچنين انجام مطالعه تطبيقی عرضی و زمانی در خصوص جايگاه كشورمان در طول سی دهه پس از پيروزی انقلاب اسلامی با ديگر كشورها در دستيابی به موفقيتها و پيشرفتهای گوناگون در عرصههای مختلف را از ديگر مؤلفههای تحقق مديريت اسلامی در شرايط كنونی عنوان كرد.
استاديار دانشگاه آزاد اروميه پرهيز از اجرای سياست ماكياوليستی (مجموعه اصول و روشهای دستوری که نیکولو ماکیاولی، سیاستمدار ایتالیایی برای زمامداری و حکومت بر مردم ارائه داده است) را وجه تمايز مديريت اسلامی و غير اسلامی عنوان و در تشريح آن خاطرنشان كرد: در مديريت اسلامی اولين اصلی كه متمایز از اجرای سياست مكتب ماكياوليستی است توجيه كردن هدف بهواسطه وسيله است، که در مکتب ماکیاولیستی وجود دارد.
حجتالاسلام شريعتی در همين رابطه به حقوق ايران در دستيابی به انرژی صلحآميز هستهای اشاره كرد و گفت: رهبر معظم انقلاب نيز در اين خصوص فتوا دادهاند كه ما به لحاظ جهانبينی اعتقادی، ارزشهای اخلاقی و تقيدهای دينی نمیتوانيم در پی توليد سلاحهای كشتارجمعی باشيم؛ چرا كه اين موضوع مغاير با آموزههای دينی ما است و اين مصداق بارزی در پرهيز از تبعيت از مكتب ماكياوليستی است، يعنی ما نمیتواينم مذهب را توجيهگر وسيلههايمان قرار دهيم و همين موضوع وجه تمايز اصلی ميان مديريت اسلامی و غير اسلامی است.
اين دكترای تخصصی فقه و اصول در پايان اجرای عدالت فردی و اجتماعی، پرهيز از دروغ، احترام به اصل آزادی و برخورداری همگانی از رسانهها، احترام به عقايد ديگران، اعتمادسازی ميان مردم با صادقانه كردن عملكرد از سوی كارگزاران و تبعيت از اصل استدلال به جای ترويج دادن خرافات و انحرافات را از جمله راهكارهای تحقق سيره اسلامی در رفتار كارگزاران جامعه دينی دانست و يادآور شد: اگر مؤلفههای فوق به شكل درست و اصولی در رفتار سازمانی مديران نمود و بروز يابد، جامعه و حاكميت آن موفق خواهد بود و در غير اين صورت به يقين پايان كار آن نافرجام خواهد ماند.
