به گزارش خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، حجتالاسلام والمسلمين سعيدرضا عاملی، معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران پيش از ظهر امروز، 20 مهرماه در همايش تخصصی بررسی ابعاد شبكههای اجتماعی كه به همت جهاد دانشگاهی در سالن اجلاس سران برگزار شد، با بيان اينكه موضوع شبكههای اجتماعی را بايد در ذيل ظرفيت و قدرت فضای مجازی مورد بحث قرار داد، گفت: متأسفانه ما فضای مجازی را به عنوان يك ابزار در كنار ساير ابزارهای رسانهای كه در گذشته تجربه كرديم، نگاه میكنيم.
وی افزود: نگاه ابزاری به فضای مجازی منجر میشود كه فضای مجازی نتواند به عنوان عرصه دوم زندگی در تعامل با فضای اول زندگی، قابليتهای زيادی وارد عرصههای اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی ما ايفا كند.
عاملی با اشاره به دو رويكرد آسيبشناسانه به فضای مجازی گفت: دايره كوچك شبكههای اجتماعی مربوط به آسيبهاست؛ دايره بزرگتری در اين عرصه وجود دارد كه اقتضا میكند كه رويكرد ظرفيتی و راهبردی به شبكههای اجتماعی داشته باشيم؛ شبكههايی كه ظرفيت همافزايی منابع كار و توليد را برای ما فراهم میكند.
معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران با اشاره به قدرت افزايشی فضای مجازی گفت: فضای مجازی از يك تصاعد مجازی قدرت برخوردار است؛ در اين مقوله صحبت از تصاعدی میشود كه ظرفيت را به توان متمايل به بینهايت میرساند، اين يعنی كنترل، ارزيابی، استانداردسازی و توان مديريت كردن محيط.
وی با تأكيد بر اينكه ما با يك ابرقدرت در محيط مجازی مواجه هستيم و بايد به ظرفيتسازیهايی محيط مجازی توجه كنيم، گفت: در اين عرصه برنده كسانی هستند كه ساختار ايجاد كرده و محتوا توليد میكنند؛ تنها محتوا مهم نيست، بلكه محتوا نيز از اهميت بسزايی برخوردار است.
معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران ادامه داد: 95 درصد اطلاعات از جستجوگرهای آمريكايی گرفته میشود و تنها 5 درصد از ساير جستجوگرها دريافت میشود؛ بنابراين جستجوی اطلاعات در نظام الگوريتمی ويرايشگر اطلاعات بازخوانی میشود.
عاملی كاليفرنيا را «وبیوود» ناميد و گفت: امروز 10 پرتال اول دنيا در اين ايالت قرار دارد؛ كاليفرنيا سازه ايجاد كرده و تبديل به يك صنعت قدرت زندگی شده است.
معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران ادامه داد: اين سازهها بر مبنای فرهنگها ساخته میشود، همانطور كه فيسبوك از سازه دبيرستانهای آمريكا گرفته شده و امروز تبديل به سازه اجتماعی شده است.
وی با بيان اينكه ما با انفجار ارتباطات محلی، منطقهای و جهانی مواجهيم، اظهار كرد: امروز 2و نيم ميليارد كاربر اينترنتی و 2ميليارد و 200 ميليون نفر كاربر ايميل وجود دارد و كه روزانه 114ميليارد تبادل ايميل در دنيا اتفاق میافتد و 650 ميليون وبسايت وجود دارد كه به نظرم اين آمارها نشاندهنده قدرت نيست.
عاملی با تأكيد بر اينكه قدرت در فضای مجازی مربوط به قدرتهای بزرگ است و قدرتهای خرد كارايی ندارند، گفت: اگر در فضای فيزيكی ابرقدرتها يك منطقه مكانی و نفوذ فرهنگی و سياسی دارد، ابرقدرتهای مجازی همهنفوذ هستند.
معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران دوران كنونی را اجتماعیترين دوران تاريخ بشر دانست و گفت: ممكن است عدهای بگويند روابط اجتماعی ضعيف شده است، كه قطعاً چنين است، اما به مجرد اينكه استقرار در فضای مجازی فراهم شود، نوستالوژیهای بازگشت به طبيعت جدی میشود، كما اينكه در قلب دنيای صنعت بازگشت به زندگی محلی و طبيعی و بازگشت به طبيعت به عنوان يك موضوع جدی مطرح شده است.
عاملی در بخش ديگری از سخنان خود مسير گذر از وب 1 به وب 5 را مورد ارزيابی قرار داد و گفت: وب 1 انعكاس و آرشيو اطلاعات بود، وب 2 تعاملی و اجتماعی بود كه شبكههای اجتماعی در اين محيط ايجاد شدند؛ وب 3 فضای معنايی است و به دنبال اين است كه علاوه بر كلمات، معانی انتزاع شده را منتقل كند و كاربر حس و معنا را درك كند.
وی با بيان اينكه وب 4 هوشمند خواهد بود، اظهار كرد: وب هوشمند حوزهای است كه ارتباطگر و ارتباطگير را تبديل به ربات میكند و رابطه غائب با غائب ايجاد میكند و معانی و رفتارهای زندگی را تبديل به حوزه اتوماتيك شدن میكند كه اين ظرفيت بسيار مهمی است.
معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران در مورد وب 5 نيز گفت: وب 5 يكی شدن فضای مجازی و فيزيكی است؛ از بين رفتن دوفضايی شدن و يك فضايی شدن است.
عاملی در مورد شبكههای اجتماعی گفت: اين شبكهها ارتباطات حضوری و غير حضوری را تأمين میكند؛ تنها مربوط به ارتباطی نيست كه در فضای مجازی اتفاق میافتد، آنها در تعامل با يكديگر هستند و ارتباطات حضوری برقرار میكنند.
وی افزود: امروز شبكههای اجتماعی به عنوان يك تفنن به فرامحل، فراجغرافيايی و فراملی كشيده میشود، اما از آنجا كه شبكههای اجتماعی طبيعیتر و رفتارها واقعیتر میشود به عرصه ارتباطات حضوری وارد میشود.
معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران در مورد خصوصيات شبكههای اجتماعی گفت: شبكههای اجتماعی كشكولی هستند، چرا كه از هر نوع مطلب و موضوعی سخن میگويد، اما اين خصوصيت مربوط به حوزه سرگرمی است، اما شبكههای اجتماعی محدود به اين حوزه نمیشود.
وی افزود: وقتی جامعه از شبكه اجتماعی برای كار و حرفه استفاده نمیكند گرفتار آسيبهای اين شبكهها میشود، در حالیكه شبكههای اجتماعی جايگاه تبادل كار حرفهای و تخصصی است.
عاملی شبكههای اجتماعی را در دو دسته گسترده و متمركز تعريف كرد و گفت: شبكههای اجتماعی گسترده شبكههايی هستند كه دامنه شبكههای متعددی ايجاد میكنند و به لحاظ محتوا از تمركز خاصی برخوردار نيستند، در حالیكه شبكه اجتماعی متمركز شبكههايی هستند كه در يك مورد و ظرفيت خاص ايجاد میشوند.
معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران با بيان اينكه فضای مجازی مركزی بودن و غير مركزی بودن را دو خصوصيت مهم فضای مجازی عنوان كرد و گفت: فضای مجازی يك محيط مركزی است چرا كه از يك نقطه بروز میكند، اما يك محيط غير مركزی است چرا كه هم در مرحله توليد و هم در مرحله مصرف غير مركزی است و از هر جايی میتواند مجوز كار بگيرد و هر جا میتواند مصرف شود.
عاملی با بيان اينكه بايد از ظرفيتهای فضای مجازی استفاده كنيم، گفت: وقتی سازه و ساختار و محتوا ايجاد نمیكنيم كاربر به سمت آسيبها میرود، در صورتی كه اگر ظرفيتسازیهای مثبت در اين محيط صورت گيرد كاربر توانش جذب كار میشود.
وی افزود: اگر شبكه اجتماعی را طراحی كنيم كه در تمدن اسلامی و در حوزه تاريخی و فرهنگی اسلام جای بگيرد كه ظرفيتهايی را برای افراد فراهم شود كه بتواند خانواده خود را در مسير خير و صلاح قرار دهد و اطلاعات خود را بيفزايد و زمينه تبادل اطلاعات را ايجاد كند، میتواند ظرفيتی برای رقابت با شبكههای اجتماعی باشد.
معاون برنامهريزی و فناوری دانشگاه تهران با اشاره به ايجاد شورای عالی فضای مجازی گفت: رهبر معظم انقلاب با بهترين شيوه اين شورا را تشكيل دادند و بالاترين قدرت را به اين شورا دادند كه انتظار میرفت ما شاهد سياست واحد در زيرساخت، برنامه و محتوا باشيم اما متأسفانه سياستگذاری نشده است.
عاملی افزود: مقام معظم رهبری فردی بودند كه سی سال پيش دستور به تشكيل مركز كامپبوتری علوم اسلامی در قم دادند و بايد از اين ظرفيت استفاده شود.
همايش تخصصی «بررسی ابعاد مختلف شبكههای اجتماعی» به دنبال برگزاری سلسله همايشهای حوزه فضای سايبر به همت پژوهشكده فناوری اطلاعات و ارتباطات جهاد دانشگاهی در سالن اجلاس سران برگزار شد.