تأثير نيازسنجی در تعالی نشر قرآنی/ 28
آثار سفارشی، نشر حوزه دينی ـ قرآنی را با مشكل روبرو میكند
گروه ادب: مدير دفتر شعر حوزه هنری درباره آثاری كه در حوزه نشر دينی و قرآنی توليد میشوند، اظهار كرد: مشكلی كه در موضوع نيازسنجی با آن مواجه هستيم، احتمال بروز و ظهور كارهای سفارشی و اعمال نظرهای شخصی در اين حوزه است.
علی داوودی، مدير دفتر شعر حوزه هنری در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، به بررسی نيازسنجی پيش از توليد محتوا در حوزه نشر مكتوب دينی ـ قرآنی پرداخت و با بيان اينكه در اينباره بايد دو موضوع را مورد بررسی قرار داد، اظهار كرد: بازار كه با مخاطب به عنوان خريدارِ اقلام سر و كار دارد و بحث دوم به محتوا اختصاص دارد كه مربوط به هنرمند میشود و او در اين بخش با اقتصاد، بازاريابی و نظاير آن كاری ندارد.
وی ادامه داد: بعد از توليد اثر، عدهای تلاش میكنند آن را در قالب محصول فرهنگی درآورند و به عنوان خوراك فرهنگی به جامعه بدهند. شعر، داستان و نظاير آن به عنوان ماده خام محصولات فرهنگی محسوب میشوند و به تنهايی كاری از دست آنها برنمیآيد.
داوودی به برگزاری جشنوارهها و اعلام فراخوانهای گوناگون اشاره و عنوان كرد: قطعاً ما به اين دست كارها نياز داريم و بايد محورهای جشنوارهها بر مبنای نيازسنجی و خواست جامعه اعلام شود. از سويی نيز مراكز توليد محصول فرهنگی نيز بر مبنای خواست و نياز مخاطب به توليد محتوا میپردازند.
مدير دفتر شعر حوزه هنری افزود: البته فلسفه انجام اين توليدات هيچگاه نيازسنجی نمیشود، بلكه تنها در امور تبليغی و به منظور فروش بهتر و دلايل نظير آن به نيازسنجی پرداخته میشود.
وی كاربردی شدن را مهمترين شاخصه نيازسنجی موفق در توليد محصولات فرهنگی در حوزه دينی ـ قرآنی دانست و ادامه داد: متأسفانه درصد بالايی از آثار توليد شده در حوزه نشر مكتوب دينی ـ قرآنی اصلاً كاربردی نيست و حتی اگر با نگاه ماده خام نيز به آنها توجه شود، باز هم قابليت كاربردی شدن ندارند.
داوودی با اشاه به اينكه در بسياری از آثار اين حوزه، ويژگیهای ادبی و فنی به هيچ وجه لحاظ نمیشود، ادامه داد: هيچ يك از آثار اين حوزه را نمیتوان با اثری نظير «هریپاتر» مقايسه كرد. اين اثر در هشت جلد، هدفی را در درازمدت دنبال و مطالبی را به مخاطب عرضه میكند تا در نهايت مخاطب را به يك هدف نهايی كه برای مثال میتواند آن را ترويج اعتقاد به جادو و جادوگری دانست، رهنمون كند.
مدير دفتر شعر حوزه هنری با بيان اينكه نشر مكتوب امروز در حوزه دين، اثری در حد و اندازه هریپاتر ندارد، ادامه داد: بايد اولويتهای فنی در يك اثر لحاظ شود و با توجه به معيارهای مخاطبپسند، پاسخی به نيازهای جامعه در اين حوزه داده شود. اگر اثری دارای اين ويژگیها باشد، خود به خود در مسير محصول فرهنگی شدن قرار میگيرد.
وی در تشريج سخنان خود به اشعار مرحوم آقاسی اشاره كرد و گفت: وقتی شعری دارای ويژگیهای بالا باشد، خود به خود به سمت محصول فرهنگی شدن پيش میرود. مداحی آن را در هئيت میخواند، مردم در كوچه و بازار به آن گوش میدهند و ... .
داوودی افزود: برای يك شعر خوب، يك آهنگساز آهنگی تنظيم میكند و برای يك داستان خوب، فيلمی ساخته میشود. نتيجه آنكه هنرمند تنها يك اثر خوب را خلق میكند و در صورت واجد شرايط بودن اثر، خود به خود تبديل به يك محصول موفق فرهنگی میشود.
وی در ادامه به شناسايی سازمانهای متولی در حوزه نيازسنجی پرداخت و عنوان كرد: شهرداری، سازمان تبليغات و به شكل ويژه شاخه فرهنگی آن يعنی حوزه هنری و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را بايد متوليان اصلی اين موضوع دانست.
مدير دفتر شعر حوزه هنری ادامه داد: البته از وزارت ارشاد خيلی خرده نمیتوان گرفت؛ چراكه بيشتر ناظر و در امور اجرايی زيادی نيز مشغول است و خودش هم توجهی به آن ندارد؛ در حالی كه وظيفه اصلی را بايد برعهده آن دانست. البته ما با مشكل ديگری هم در موضوع نيازسنجی مواجه هستيم و آن احتمال بروز و ظهور كارهای سفارشی، اعمال نظرهای شخصی و ... است كه میتوان با ورود سازمانهای دولتی تشديد هم بشود.
وی ادامه داد: بعد از توليد اثر، عدهای تلاش میكنند آن را در قالب محصول فرهنگی درآورند و به عنوان خوراك فرهنگی به جامعه بدهند. شعر، داستان و نظاير آن به عنوان ماده خام محصولات فرهنگی محسوب میشوند و به تنهايی كاری از دست آنها برنمیآيد.
داوودی به برگزاری جشنوارهها و اعلام فراخوانهای گوناگون اشاره و عنوان كرد: قطعاً ما به اين دست كارها نياز داريم و بايد محورهای جشنوارهها بر مبنای نيازسنجی و خواست جامعه اعلام شود. از سويی نيز مراكز توليد محصول فرهنگی نيز بر مبنای خواست و نياز مخاطب به توليد محتوا میپردازند.
مدير دفتر شعر حوزه هنری افزود: البته فلسفه انجام اين توليدات هيچگاه نيازسنجی نمیشود، بلكه تنها در امور تبليغی و به منظور فروش بهتر و دلايل نظير آن به نيازسنجی پرداخته میشود.
وی كاربردی شدن را مهمترين شاخصه نيازسنجی موفق در توليد محصولات فرهنگی در حوزه دينی ـ قرآنی دانست و ادامه داد: متأسفانه درصد بالايی از آثار توليد شده در حوزه نشر مكتوب دينی ـ قرآنی اصلاً كاربردی نيست و حتی اگر با نگاه ماده خام نيز به آنها توجه شود، باز هم قابليت كاربردی شدن ندارند.
داوودی با اشاه به اينكه در بسياری از آثار اين حوزه، ويژگیهای ادبی و فنی به هيچ وجه لحاظ نمیشود، ادامه داد: هيچ يك از آثار اين حوزه را نمیتوان با اثری نظير «هریپاتر» مقايسه كرد. اين اثر در هشت جلد، هدفی را در درازمدت دنبال و مطالبی را به مخاطب عرضه میكند تا در نهايت مخاطب را به يك هدف نهايی كه برای مثال میتواند آن را ترويج اعتقاد به جادو و جادوگری دانست، رهنمون كند.
مدير دفتر شعر حوزه هنری با بيان اينكه نشر مكتوب امروز در حوزه دين، اثری در حد و اندازه هریپاتر ندارد، ادامه داد: بايد اولويتهای فنی در يك اثر لحاظ شود و با توجه به معيارهای مخاطبپسند، پاسخی به نيازهای جامعه در اين حوزه داده شود. اگر اثری دارای اين ويژگیها باشد، خود به خود در مسير محصول فرهنگی شدن قرار میگيرد.
وی در تشريج سخنان خود به اشعار مرحوم آقاسی اشاره كرد و گفت: وقتی شعری دارای ويژگیهای بالا باشد، خود به خود به سمت محصول فرهنگی شدن پيش میرود. مداحی آن را در هئيت میخواند، مردم در كوچه و بازار به آن گوش میدهند و ... .
داوودی افزود: برای يك شعر خوب، يك آهنگساز آهنگی تنظيم میكند و برای يك داستان خوب، فيلمی ساخته میشود. نتيجه آنكه هنرمند تنها يك اثر خوب را خلق میكند و در صورت واجد شرايط بودن اثر، خود به خود تبديل به يك محصول موفق فرهنگی میشود.
وی در ادامه به شناسايی سازمانهای متولی در حوزه نيازسنجی پرداخت و عنوان كرد: شهرداری، سازمان تبليغات و به شكل ويژه شاخه فرهنگی آن يعنی حوزه هنری و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را بايد متوليان اصلی اين موضوع دانست.
مدير دفتر شعر حوزه هنری ادامه داد: البته از وزارت ارشاد خيلی خرده نمیتوان گرفت؛ چراكه بيشتر ناظر و در امور اجرايی زيادی نيز مشغول است و خودش هم توجهی به آن ندارد؛ در حالی كه وظيفه اصلی را بايد برعهده آن دانست. البته ما با مشكل ديگری هم در موضوع نيازسنجی مواجه هستيم و آن احتمال بروز و ظهور كارهای سفارشی، اعمال نظرهای شخصی و ... است كه میتوان با ورود سازمانهای دولتی تشديد هم بشود.
