
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، حسینیه و مدرسه نواب بیرجند یکی از آثار باستانی بنام شهرستان بیرجند در زمان صفوی و به فرمان امیرزاده خاتون ملقب به نواب یا بیبی نواب، از زنان معتقد خاندان خزیمه ساخته شده است. تاریخ 1001 ه.ق موجود در کتیبه سردر ورودی، سال ساخت آن را نشان میدهد این بنا بهصورت دو ایوانی ساخته شده است. سردر ورودی، هشتی، صحن، دو ایوان و اتاق ها و پنجرههای متعدد از ویژگی های این بنا است.
مهمترین ویژگی این بنا تزئینات زیبای گچبری آن است که در جای جای آن دیده میشود. این تزئینات شامل مقرنس، رسمی بندی، کتیبههای گچی و گچبریهای اسلیمی و گل و گیاه است. کتیبه و گچبریهای زیبای سر در این بنا توسط یکی از هنرمندان معروف اصفهان به نام «یار آگاه» انجام شده. در این گچبریها قسمتی از اشعار محتشم کاشانی در رثای اباعبدالله الحسین به صورت برجسته دیده میشود.
این حسینیه در داخل بافت قدیم و در محله چهار درخت شهر بیرجند قرار دارد، و در طول تاریخ پذیرای طبقات گوناگون مردم اعم از رجال سیاسی، نظامی، و کسبه بوده است.
اشارهای به تزئینات بهکار رفته در حسینیه نواب
ایوانهای بهکار رفته در ساختمان این بنا را میتوان یکی از بخشهای مهم این تکیه معرفی نمود. بهطوری که، ایوان سمت جنوبغربی دارای ویژگی منحصربهفرد تزئینات مختلفی چون موتیفهای مختلف بهصورت گچبری، طاق نماهای و طاقچههای تزئینی مقرنس می باشد. همچنین، ایوان دیگری در سمت شمال شرقی صحن قرار گرفته که در پشت این ایوان اتاق ساده با طاقچههای متعدد قرار گرفته که زیبایی خاصی را برای ایوان به ارمغان آورده است.

اما کسانی که این روزها از حسینیه نواب دیدن میکنند در مییابند که این مکان تاریخی و مذهبی در برخی از بخشها دچار تخریب شده و نیاز به مرمت دارد اما متأسفانه اقدامی در جهت جلوگیری این فرسودگی و بازسازی و مرمت آن صورت نمیگیرد.
علیرضا نصرآبادی، مسئول میراث فرهنگی شهرستان بیرجند در این زمینه به خبرنگار ایکنا گفت: حسنیه نواب یک اثر تاریخی ثبت شده است که مالکیت آن با اوقاف است اما از آنجایی که جزء آثار تاریخی ثبت شده است هر گونه اقدامی نسبت به مرمت آن باید با نظارت میراث فرهنگی باشد.
تاکنون بودجه و اعتباری برای مرمت این اثر تاریخی اختصاص داده نشده است
وی بیان کرد: با توجه به وضعیت اعتبارات تاکنون بودجه و اعتباری برای مرمت این اثر تاریخی اختصاص داده نشده است.
مسئول میراث فرهنگی بیرجند اظهار کرد: اگر در زمینه مرمت اثر تاریخ حسینیه نواب تفاهمنامهای میان میراث فرهنگی و اوقاف منعقد شود و کار به صورت مشارکتی پیش رود که تاکنون بیسابقه نبوده و چنین کارهای مشارکتی در گذشته نیز صورت گرفته است میتوان نسبت به مرمت این اثر تاریخ امیدوار بود.

نصرآبادی در اینباره که مرمت حسنیه نواب به چه میزان اعتبار نیاز دارد، یادآور شد: با توجه به وسعت بنای حسینیه نواب نمیتوان به این صورت گفت که چه میزان اعتبار برای مرمت این اثر لازم است اما پیشبینی میشود که حدود 300 میلیون تومان برای مرمت این اثر نیاز باشد.
حسنیه نواب موقوفهای ندارد
حجتالاسلام پرویز بخشیپور، معاون بهرهوری اقتصادی موقوفات و بقاع متبرکه ادارهکل اوقاف و امور خیریه خراسان جنوبی در این باره گفت: حسنیه نواب موقوفهای ندارد که با استقاده از درآمد آن بتوان نسبت به مرمت این اثر اقدام کرد.
وی اظهار کرد: تاکنون اعتبار و بودجهای برای مرمت این اثر اختصاص نیافته است و بیشک اعتباری که بخواهد در جهت بنای بزرگی مانند حسنیه نواب استفاده شود زیاد خواهد بود.
معاون بهرهوری اقتصادی موقوفات و بقاع متبرکه ادارهکل اوقاف و امور خیریه خراسان جنوبی یادآور شد: اگر کار مرمت این اثر بهصورت مشارکتی و با همکاری میراث فرهنگی و اوقاف پیش رود شاید بتوان نسبت شروع به کار مرمت حسنیه نواب امیدوار بود.