اختتامیه جشنواره شعر و ادب قرآنی دانشجویان برگزار شد/ معرفی نفرات برتر
گروه فعالیتهای قرآنی: اختتامیه نخستین جشنواره ملی فرهنگی، دانشجویی عصر قرآنی شعر و ادب دانشجویان شامگاه ۳۱ اردیبهشتماه در محل استانداری خوزستان برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خوزستان، اختتامیه نخستین جشنواره ملی فرهنگی دانشجویی عصر قرآنی شعر و ادب دانشجویان شامگاه 31 اردیبهشت در استانداری خوزستان برگزار شد.
در این مراسم مهمانان استانی و کشوری همچون آیتالله سید علی شفیعی منتخب مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبری، مهدی فیض معاون فرهنگی جهاددانشگاهی کشور، عبدالحسن مقتدایی استاندار خوزستان، دکتر حمید صابرفرزام رئیس سازمان فعالیتهای قرآنی دانشجویان کشور، قدرتالله شاکرینژاد رئیس سازمان جهاددانشگاهی استان خوزستان و آیت الله عباس کعبی منتخب مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبری و دیگر فعالان و دوستداران عرصه قرآن کریم حضور داشتند.
این مراسم با تلاوت آیات قرآن کریم توسط قاسم مقدمی نفر اول بیست و نهمین دوره مسابقات بین المللی قرآن کریم آغاز شد. طنینی خوش که حضار را به وجد آورد.
پس از آن قدرتالله شاکرینژاد رئیس سازمان جهاددانشگاهی استان خوزستان اظهار کرد: در برنامه جهاددانشگاهی کشور برنامههایی ملی و فرهنگی در سال 93 برنامهریزی شد که با توجه به نظر مثبت معاونت فرهنگی جهاددانشگاهی کشور به این نهاد در استان، برخی از این فعالیتهای ملی و فرهنگی به عهده جهاد دانشگاهی خوزستان نهاده شد که برگزاری این جشنواره از جمله آنها است.
وی اظهار کرد: جشنواره عصر قرآنی برای اولین بار در کشور طراحی شد و تولیت آن به عهده سازمان جهاددانشگاهی خوزستان خاصه معاونت فرهنگی اختصاص یافت. افتتاحیه این جشنواره اوایل آبان با حضور رسانههای استان و جمعی از مدیران همراه بود. مقرر شد اختتامیه این جشنواره که در نوع خود نام قرآن و آموزههای قرآنی را با خود همراه دارد به صورتی مناسب و درخور برگزار شود.
شاکرینژاد با اشاره به اهداف این جشنواره خاطرنشان کرد: تعمیق گرایش و باورهای دینی و آگاهی سیاسی نسل جوان به ویژه دانشجویان، تبلیغ و ترویج آرمانها و ارزشهای انقلاب اسلامی برای مقابله با گسست نسلی و تهاجم فرهنگی، رشد خلاقیت و پرورش استعدادهای هنری و ادبی نسل جوان به ویژه دانشجویان و تقویت مشارکت فعال جوانان و به ویژه دانشجویان در مسائل سیاسی و اجتماعی کشور از جمله این اهداف است.
رئیس سازمان جهاددانشگاهی استان خوزستان ادامه داد: این جشنواره با محوریت آموزههای اخلاقی و دینی در سه بخش داستان، شعر و مقاله برگزار شد. در هفت ماه گذشته و پس از شروع به کار جشنواره 214 اثر در سه بخش به دبیرخانه واصل شد که از این میان 27 داستان، 118 شعر و 69 مقاله بود. در پی آن یک هیئت داوری از صاحبنظران و اساتید دانشگاههای استان و خارج استان تشکیل شد که در سه مرحله داوری آثار را انجام دادند. بر این اساس 70 اثر در مرحله نهایی پذیرفته شدند که در نهایت 15 اثر به عنوان برگزیده انتخاب شدند.
وی با اشاره شرکت آثاری از دانشگاههای سراسر کشور دراین جشنواره قرآنی گفت: آثار خوبی در سه بخش شعر، داستان و مقاله از استانهای مازندران، گیلان، چهارمحال و بختیاری، قم، اردبیل، اراک، تهران، خراسان، اصفهان، فارس، لرستان و کرمانشاه دریافت شد. علاوه بر بعد ملی، تعدادی از این اثرات به صورت بومی و برخی اشعار با لهجههای محلی به دبیرخانه ارسال شد که مورد بررسی قرار گرفتند و بنا به نظر هیئت علمی جشنواره در نوع خود کمنظیر بودند.
رئیس سازمان جهاددانشگاهی استان خوزستان در پایان خاطرنشان کرد: خوزستان با ظرفیتهایی که دارد توانایی بالایی برای برپایی جشنوارههای ملی دارد و ما آمادگی خود را برای برگزاری چنین جشنوارههایی اعلام میکنیم.
سپس آیتالله سید علی شفیعی منتخب مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبری با بیان اینکه اخلاق در قرآن کریم موضوعی مهم و ارزشمند است گفت: قرآن مبارک دارای همه چیز است و در عین حال اختصاص به یک چیز ندارد و فلسفه اصلی نزول قرآن کریم اخلاق است. قرآن کریم کتاب قصه نبوده ولو اینکه قصص متعددی را دربردارد.
انسانسازی؛ هدف والای قرآن
آیتالله شفیعی با اشاره به اینکه روش قرآن کریم یک معجزه است، گفت: در برخی از سورهها ذکری از مسئله نام سوره نیست و این سبک و روشی است که در هیچ کتاب تألیفی یافت نمیشود و دلیل آن این است که قرآن کریم برای انسانسازی آمده تا همه آنچه را که موردنیاز بشر در هر دوره و زمان است ارائه دهد. چنانکه اگر انسانسازی رخ ندهد بشر با پذیرش هر علم و تخصصی مصداق تیغ دادن به دست زنگی مست میشود. قرآن کریم بر آن اهتمام دارد که انسان در هر مرحله، قومیت و تخصص به معنای واقعی کلمه آدم باشد.
قرآن به مقدار نیاز و به کسب مقتضیات سخن میگوید
منتخب مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبری با اشاره به آیه 164 سوره نسا «وَرُسُلًا قَدْ قَصَصْنَاهُمْ عَلَیْکَ مِن قَبْلُ وَرُسُلًا لَّمْ نَقْصُصْهُمْ عَلَیْکَ؛ و پیامبرانى [را فرستادیم] که در حقیقت [ماجراى] آنان را قبلا بر تو حکایت نمودیم و پیامبرانى [را نیز برانگیختهایم] که [سرگذشت] ایشان را بر تو بازگو نکرده ایم» گفت: براساس این آیه قرآن به مقدار نیاز و به کسب مقتضیات سخن میگوید و به همین دلیل قرآن کریم هیچگاه کهنه نمیشود. امروز این مسئله مطرح میشود غیرمسلمانان از قرآن بیشتر استفاده کردهاند که این امر مایه تأسف است. حضرت علی(ع) در وصایای خود میفرمایند: «الله الله بالقرآن لا یسبقکم بالعمل به غیرکم؛ توصیه می کنم شما را به قرآن، نباید در عمل به قرآن دیگران بر شما پیشی گیرند.»
اعجاز از ابتدا تا انتهای قرآن
وی ادامه داد: امروز و پس از پیروزی انقلاب اسلامی اهتمام بسیار خوبی به قرآن کریم شده است. جوانان، دانشگاهیان، محققان و پژوهشگران به قرآن روی آوردهاند و البته این نیست که به آخر قرآن برسند چرا که قرآن از نخستین لفظ با اعجاز آغاز میشود و تا آخر یکسان است.
آیت الله شفیعی تصریح کرد: اهداف قرآن کریم متعالی بوده و هر آنچه که به آن وارد شده با دقت بوده است و این سخن بر اساس تعصب مسلمانی و روحانیت نیست بلکه واقعیتی است که همه آن را تشخیص دادند به شرط آنکه قرآن مبارک را بررسی کنند تا به این حقیقت پی ببرند، حتی غربیان با روی آوردن به قرآن کریم از آن استفاده کردند. قداست قرآن کریم از سوی مسلمانان به دلیل انتصاب آن به خداوند است که در وصف نمیآید.
منتخب مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبری با بیان اینکه قرآن کریم فقط این کتاب نیست و لفظ آن از کلمه قرائت آمده است و باید هر روز تلاوت شود، افزود: رسمالخط قرآن آینهای برای نمایش قرائت قرآن است و همه بهرهمندیها، تدبر در قرآن کریم است.
بشر خاورمیانهای به قرآن روی آورده و مقاصد غرب به خطر افتاده است
وی تصریح کرد: علت آنکه دشمنان این چنین با قرآن مخالفت میکنند برخاستن همه تحولات از روی آوردن به آن است. قیام خاورمیانه که امروز به برکت انقلاب اسلامی در پاکستان، افغانستان، اردن، الجزایر، لیبی آغاز شد و امتداد مییابد نشأت گرفته از قرآن کریم است. بشر خاورمیانهای به قرآن روی آورده و مقاصد غرب به خطر افتاده است.
قرآن احیاگر عصرها و قرنها است
آیت الله شفیعی تصریح کرد: همانگونه که امام خمینی(ره) به این مسئله اهمیت ویژهای قائل میشدند، هماکنون مقام معظم رهبری در مواقع مختلف به ویژه ماه رمضان بر قرآن و قرائت آن تأکید میکنند. چراکه قرآن احیاگر عصرها و قرنها است و باید از آن استفاده برده و در دنیا از آن پیروی کنیم تا در آخرت شفیع ما باشد.
در ادامه نیز عبدالحسن مقتدایی استاندار خوزستان اظهار کرد: از معاونت فرهنگی جهاددانشگاهی، جامعه قرآنی و اساتید علوم قرآنی که این فرصت را فراهم آوردند تا بخشی از امکانات استان در راستای تبیین فرهنگ و علوم قرآنی صرف شود تقدیر میشود.
وی گفت: این نشست بعد از هفت ماه تلاش توسط مجموعه جهاددانشگاهی خوزستان نتیجه بسیار مطلوبی داد که از 20 دانشگاه کشور 214 اثر شعر، داستان و مقاله عرضه کرد. خدا را شاکریم این افتخار نصیب خوزستان شد تا استعدادهای خود را بروز دهد. شاید یکی از استانهایی که بدون شک جایگاهش چنین مناسبتهایی است خوزستان است.
مقتدایی خاطرنشان کرد: اگر خونی در خوزستان ریخته شد، قبل از اینکه مباحث ملی، سرزمینی و آب و خاک مطرح باشد، قطعاً بانی همه آن تحریکات آن چیزی بود که از قرآن و دین اسلام نشات گرفته است؛ بنابراین این مزیت خوزستان برای کسب جایگاه کافی است.
وی با تأکید بر اینکه از هر مناسبتی که میتواند حواشی را کم کند و توجه ما را به متن معطوف سازد باید بهره بگیریم، افزود: منطق نظام هستی این است که هر بذر و هر نهالی که میکاریم بدون شک ریشه، شاخه و تمام شقوق آن وابسته به آن دانهای است که کاشته میشود. وقتی فکری تولید میشود به عنوان بذری است که کاشته میشود و از آن نظریهای پرداخته و مکتبی ایجاد میشود؛ این مکتب هم باز یک اصل دارد، یک متن و یک حاشیه.
استاندار خوزستان ادامه داد: بدون شک نظریههایی که توسط بشر خلق میشوند، شاید در یک محدوده زمانی اوج و افولی داشته باشند اما مکتب وقتی الهی باشد چون ریشه در وحی دارد همیشه ماندگار است. قرآن کریم 1400 سال پیش متناسب با سطح دانش جامعه بشری نازل شد و آن شیوه بیان در عصر حاضر هم برای عوام و علما بدون نقص، نافذ و کارساز است.
حواشی بر متن غالب نشود
مقتدایی با تأکید بر اینکه نباید حواشی را بر متن غالب کنیم، خاطرنشان کرد: به طور طبیعی و با گذر زمان از این بذر، این ریشه و ساقه شاخههای زیادی منشعب میشود. شاخهای که از اصل مکتب منحرف شود، انحراف ایجاد میکند. در همه مکاتب چه الهی و چه انسانی، افرادی در مراحل ابلاغ، پیگیری و به ثمر نشاندن نظریهها، در سعی و تلاش بودند و دچار زحمت شدند. تمام مکاتب اگر به ثمر بنشینند و جمعیتی را جلب کنند ریشه در سعی و تلاش بانیان آن دارد.
وی با بیان اینکه همه مکاتب چه الهی و چه غیر الهی قهرمانهایی دارند و افراد سرآمد هر جامعهای نتیجه حماسههایی است که آن مکتب میآفریند، افزود: این قهرمان زمانی مطرح میشود که حماسهای آفریده میشود. اگر به مکتب اسلام مراجعه کنیم و در آن دقت نماییم میبینیم هر آنچه بعد از ابلاغ وحی اجرا میشود، عملیاتهایی که صورت میگیرد چه مهاجرتی و مبارزاتی هر کدام قهرمان خاصی دارد. این قهرمانان کارهای فوق العاده خاصی انجام دادهاند. تا زمانی این قهرمانی ارزش دارد که متن تلقی نشود.
جشنواره مروج شعر و ادبیات قرآنی باشد
استاندار خوزستان ادامه داد: همه چیز و همه افرادی که در یک مکتب متولد میشوند رشد میکنند اگر مکتب الهی باشد بدون شک حد و اندازه و توانمندی آن قهرمان نباید از اصل موضوع فراتر رود و به گونهای باشد که در حق اصل موضوع ظلم شود. این جشنواره که محور آن ادبیات قرآنی است باید مروج شعر و ادبیاتی باشد که حماسهها را تبیین کند؛ حماسههایی که ریشه در آیات الهی دارد. این حماسه و قهرمانان آنها هیچوقت نباید از اصل موضوع برتری پیدا کند. اگر این اتفاق بیفتد ناشی از نقص است و چون ما معتقد هستیم مکتب الهی بینقص است، نباید در بیان و ادبیاتمان کاری کنیم که به اصل موضوع خدشه وارد شود.
مقتدایی با تأکید بر اینکه قهرمانپروری ما در ادبیات باید طوری باشد که خدشهای به اصل موضوع که دین مبین اسلام است وارد نشود، افزود: بدون شک این اشعار و ادبیات میتواند بسیاری از اشعار ما را هدایت کند. مناسبتهای دینی و مدایحه سراییهای ما باید ریشه در اصول داشته باشد.
وی با بیان اینکه انحرافاتی همچون تفکر تکفیری نشانگر فاصله گرفتن از اصول است، گفت: در چنین تفکراتی حاشیه بر متن غالب شده است و ما به عنوان مسلمانانی که در یک سرزمین شیعی زندگی میکنیم باید مراقب این بخش باشیم و به هیچ وجه وارد مسیری نشویم که اصول را فدای فروع قضیه کنیم.
استاندار خوزستان خاطرنشان کرد: بسیاری از انحرافات جوانان که ناشی از شکست خوردن در استدلال و مباحث با برخی از مکاتب جدید است، به دلیل آن است که حاشیهها در خانواده به عنوان تعالیم دینی قرآن به آنها منتقل میشود از این رو برابر استدلال علمی شکست میخورند. حواشی نباید غالب بر متن باشد که جوان ما در استدلال با سایر مکاتب و موضوعات جدید کم بیاورد.
مقتدایی در پایان تقاضا کرد: تا میتوانید این گونه موارد را تکرار کنید. جای این گونه موضوعات در مملکت ما خالی است، در شرایطی که به بسیاری از موضوعات فرعی مورد توجه است.
در پایان این مراسم مهدی فیض معاون فرهنگی جهاددانشگاهی کشور با اشاره به آیه 23 سوره انسان «نَزَّلْنَا عَلَیْکَ الْقُرْآنَ» و آیه 82 سوره اسرا «وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاء وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِینَ» اظهار کرد: معنای آیه نخست نازل کردن قرآن و پایان آن است و در دیگر آیه فعلی مضارع به صورت پیوسته و ادامهدار بیان میشود.
وی گفت: آنچه بر عهده پیامبر اسلام(ص) بوده آن است که قرآن کریم را از جایگاه رفیع نازل کرد و در دسترس بشریت قرار داد و از این مرحله به بعد «نُنَزِّلُ» باید رخ دهد. انسان و مومنی که با قرآن انیس و اهل شعر و ادب باشد در واژگان و اشعار او ادبیات قرآنی حاکم میشود.
ضرورت استفاده از نگاه قرآن در آثار ادبی
معاون فرهنگی جهاددانشگاهی کشور با اشاره به برگزاری نخستین جشنواره قرآنی شعر و ادب دانشجویان گفت: به دنبال آن هستیم که شاعران و ادیبان ما با منطق و نگاه قرآنی شعر گفته و داستان بنویسند. کافی است از منطق قرآن استفاده کند و چگونگی حضور خداوند در زندگی انسان و حمایت از او و رساندن به مقصد مطلوب بدون لزوماً استفاده از کلیدواژههای شخصیتهای قرآنی از اهداف این جشنواره است.
فیض خاطرنشان کرد: امید است این جشنواره که برای اولین سال به همت جهاددانشگاهی خوزستان برگزار شد در سالهای بعد از نظر کمی و کیفی مطلوبتر همچنان ادامه یابد. اصرار داریم این جشنواره در استان خوزستان بماند.
وی با اشاره به اینکه استان خوزستان تا ابد افتخار دفاع مقدس را به همراه دارد، گفت: امام خمینی(ره) خطاب به رزمندگان فرمودند: «شما حافظان حقیقی قرآن هستید.» امیداست در استان خوزستان که یادآور دوران دفاع مقدس است حفاظت از قرآن در فضای دانشجویی کشور ترویج یابد که یکی از راههای آن این است که شعر و ادب ما آمیخته با قرآن باشد.
یادآور می شود، در بخش شعر کلاسیک رضا نیکوکار از رشت، علی سلیمانی و محمد زارعی حائز رتبه های برتر شدند. در رشته شعر آزاد فاطمه بیرانوند از خرم آباد حائز رتبه اول شد و پیام جهانگیری از اردبیل به رتبه سوم دست یافت. در رشته داستان مرتضی اسدی مرام از هرسین، نسرین محمدیان از دانشگاه شهید چمران اهواز به رتبه های برتر دست یافتند. در رشته رشته داستانک نیز فاطمه هویزاوی از خوزستان به رتبه سوم دست یافت.
