خوشبختی در سایه آرامش معنوی خارج از دایره تنگ زمان است

حجت‌‎الاسلام یعقوب قاسمی خویی، استادیار دانشکده الهیات و علوم اسلامی دانشگاه تبریز در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از آذربایجان شرقی اظهار کرد: سعادت رسیدن به هر نوع کمال ممکن که انسان استعداد و شایستگى وصول به آن را دارد و یا به عبارت دیگر، سعادت عبارت از استفاده صحیح، سالم و مشروع از نیروهاى مختلف مادى و معنوى که پروردگار در تصرف و اختیار انسان قرار داده است. 

وی افزود: سعادت به عنوان هدف اصلی برای انسان مطرح است و انسان به طور فطری و ذاتی می‌کوشد تا به آن برسد؛ لذا خوشبختی که در سایه آسایش و آرامش معنوی فراهم می‌آید، فرازمانی و بیرون از دایره تنگ زمان است.
و این جز با پیوستگی و بستگی به ذات لایزال خداوندی امکان‏پذیر نیست؛ از این رو برای رسیدن به آن، تلاش و حرکت لازم  است تا با پیوستگی و بستگی تام و تمام به خداوند لایزال، سعادت دایم را در آغوش گیرد.

قاسمی خویی خاطرنشان کرد: اگر ما حکمت و فلسفه خلقت انسان را مورد تحلیل و ارزیابی قرار دهیم با وضوح تمام در خواهیم یافت که‌ هدف از خلقت جهان و به تعقیب آن خلقت انسان‌، رساندن انسان به کمال فضیلت و رساندن انسان به بالاترین کمال انسانی است‌، بنابرهمین منطق است که انسان فطرتاً مخلوق کمال‌جو و سعادت‌طلب خلق شده است، بنابراین همه انسان ها می‎خواهند خود را به سعادت گم شده خود برسانند.

استادیار دانشکده الهیات و علوم اسلامی دانشگاه تبریز از تکرار ایمان و عمل صالح در قرآن گفت و ادامه داد: از جمله کلمات و ترکیباتی که مکرر ذکر شده «ایمان و عمل صالح» است که با ترکیب «الذین امنوا و عملوا الصالحات» آمده است. از اینجا می‌‎توان فهمید که این کتاب مقدس آسمانی تا چه اندازه سعادت بشر را در گرو این دو چیز می‎‌شمارد: ایمان و عمل صالح.

وی تأکید کرد: البته قرآن کریم که همواره از ایمان سخن به میان می‎‏آورد، هر ایمانی را منظور نمی‌دارد، مقصود قرآن از ایمان، ایمان به ذات اقدس ربوبی است که ایمان به او ایمان به همه حقایق عالم است.

وی یادآور شد: از نظر قرآن رسیدن به سعادت و خوشبختی پایدار و ابدی، تنها با انجام افعال و اعمال اختیاری امکان پذیر است و بدون آنها دستیابی و تحصیل سعادت، امری ناشدنی است؛ بنابراین تحصیل سعادت تنها به معنای انجام اعمال اختیاری است که به عنوان عامل پدیدآورنده سعادت است و انسان تنها از این طریق می‏تواند به آن برسد. زیرا سعادت که مطلوب ذاتی انسان است، خود در زمره افعال اختیاری انسان قرار نمی‎‏گیرد، بلکه با تحقق عواملی، سعادت تحقق می‏یابد. پس باید افعال اختیاری یا عواملی که در قرآن به عنوان عامل، زمینه‏ساز و وسیله رسیدن به سعادت معرفی شده است، تبیین گردد و موانع بازدارنده تفهیم شود.

حجت‌‎الاسلام قاسمی خویی خوشبختى را از آنِ انسان‎‏هایی دانست که آرامش بیشترى داشته باشند و خاطرنشان کرد: مسّلم است که سعادت و خوشبختى از آنِ انسان‏ها و جوامع بشری است که آسایش خاطر و آرامش بیشترى داشته باشند. لذا بعضی از افعال و اعمال اختیاری که توسط انسان‎ها صورت می‏گیرد، مانع دستیابی آنها به سعادت و رستگاری و عاملی جهت رسیدن آنها به شقاوت و بدبختی است.

وی ضمن اشاره به آیه 26 سوره طه افزود: خداوند می‌‎فرماید: «وَمَنْ أَعْرَضَ عَن ذِکْرِی فَإِنَّ لَهُ مَعِیشَةً ضَنکًا وَنَحْشُرُهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ أَعْمَى؛ هر کس از یاد من روی گردان شود، زندگی سخت و تنگی خواهد داشت.»  همچنین قرآن عظیم‎‏الشان در سوره شمس پس از یازده سوگند و قسم چنین بیان می‎‏دارد: «سعادت و رستگارى نصیب آن عده از انسان‏هایی است که خود را از پلیدى تطهیر کند و بدبخت کسى است که به ناپاکى روی بیاورد.»