دو راهی صبر و ناامیدی/ خودکشی راه حل نیست

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، وقتی دعای کمیل را زمزمه می‌کنیم به جملاتی از مولا علی(ع) می‌رسیم که در عمق جان آدمی نفوذ می‌کند. آنجا که در مناجات با معبود می‌فرماید: خدایا! بلایم‏ بزرگ شده و بدی حالم از حد گذشته و کردارم خوارم ساخته و زنجیرهاى گناه مرا زمین‏گیر نموده و آرزوهای طولانی مرا زندانى ساخته است.

آری انسان‌ها در هنگامه سختی گاه خود را به قدرت و نهایت مطلق وصل می‌کنند و خویش را بزرگ می‌سازند و اما زمانی نیز بدون توجه به اینکه قدرت مطلقی هست که اگر از او بخواهیم محال‌ها را برای ما ممکن می‌سازد، ندارند.

چه زیبا حضرت در این قسمت از دعا به آروزهای طولانی بشری اشاره می‌کند که زنجیر بر دست و پای او شده و مانع حرکتش می‌شود. انسان‌هایی که وقتی به این آرزوهای طولانی نمی‌رسد و یا در لحظات سخت زندگی دیگر نیرویی برایشان باقی نمی‌ماند و متأسفانه گاه به خاتمه دادن حیات و زندگی خویش می‌اندیشند.

به راستی چه می‌شود که انسانی به مرحله‌ای می‌رسد که دیگر بزرگترین نعمت الهی یعنی حیات و زندگی جایگاه خود را در نظر او از دست می‌دهد و مرتکب یکی از بزرگترین گناهان در نزد پروردگار یعنی خودکشی می‌شود.

رضا دستجردی، معاون دانشجویی ـ فرهنگی دانشگاه علوم پزشکی بیرجند در این‌باره به خبرنگار ایکنا گفت: خودکشی پدیده‌ای چند علتی است و نمی‌توان تنها یک علت را برای این مسئله و چرایی آن عنوان کرد.

وی اظهار کرد: خودکشی به علل روانی، اجتماعی، اقتصادی و حتی جسمانی برمی‌گردد و کسانی به این عمل دست می‌زنند که امید خود را از دست داده و تصور می‌کنند که به پایان خط رسیده‌اند و دیگر زندگی در این دنیا معنای خود را برای آنان از دست داده است.

پایه‌های فکری و اعتقادی محکم؛ مانع رخنه کردن ناامیدی در انسان

معاون دانشجویی ـ فرهنگی دانشگاه علوم پزشکی بیرجند بیان کرد: این که انسان چه زمانی به انتهای زندگی می‌رسد بستگی به پایه‌های فکری، اعتقادی و تربیتی فرد دارد، هر چه قدر فرد شخصیتی مستحکم داشته باشد.

رضا دستجردی ادامه داد:گاه افرادی در برابر سختی‌های زندگی صبورانه تحمل می‌کنند، اما برخی نیز با برخی اتفاقات مثل شکست‌های عاطفی ناامید شده و اقدام به خودکشی می‌کنند که این نوع رفتارها به شخصیتشان بستگی دارد.

وی گفت: افراد هدفمند هنگام رو به رو شدن با سختی‌ها در زندگی معمولاً جنبه‌های مثبت اتفاقات پیرامونی را نیز در نظر می‌گیرند و تلاش می‌کنند با افزایش ظرفیت روحی خویش گام‌های بزرگی بردارند و هیچ وقت به مسائلی چون خودکشی نمی‌اندیشند.

وقتی سختی‌های زندگی را در کنار توانایی‌های خود نمی‌بینیم

معاون دانشجویی ـ فرهنگی دانشگاه علوم پرشکی بیرجند یادآور شد: اما از طرف دیگر افرادی که اقدام به خودکشی می‌کنند معمولاً سختی‌های زندگی را بزرگ دیده و در عوض داشته‌ها و توانمندی‌های وجود خویش را نمی‌بینند.

بهناز زال، رئیس مرکز آموزش علمی ـ کاربردی بهزیستی خراسان جنوبی و کارشناس ارشد روانشناسی نیز در این‌باره با اشاره به اینکه فرهنگ‌های مختلف نظرات متفاوتی درباره اقدام به خودکشی دارند گفت: اختلالات روانی، مشکلات روحی، شکست‌ها و عوامل اقتصادی از دلایل خودکشی در افراد است.

وی با اشاره به اینکه باورهای دینی در کاهش خودکشی بسیار مؤثر است، اظهار کرد: خودکشی در کلیه ادیان الهی نهی شده است و از این رو افرادی که باور به دین دارند بسیار کمتر اقدام به خودکشی می کنند.

افزایش مهارت‌ها و توانمندی‌ها؛ مؤلفه‌ای برای کاهش خودکشی

رئیس مرکز آموزش علمی ـ کاربردی خراسان جنوبی بیان کرد: افراد دین‌باور دارای درصد بالایی از توکل، صبر و گذشت دارند که ارزش‌های انسانی بر آن تأکید می‌کند و همین باورها موجب می‌شود که به مقوله خودکشی نیندیشند.

زال یادآور شد: در پاره‌ای موارد مشاهده شده افراد به خاطر جلب توجه دیگران اقدام به خودکشی می‌کنند که اگر این افراد بدانند که با افزایش مهارت‌ها و توانمندی‌ها در جامعه و در میان اطرافیان خود دیده می‌شوند، اقدام به خودکشی نخواهند کرد.

حجت‌الاسلام علیرضا حسینی، مدرس حوزه نیز در این زمینه گفت: جامعه ما در بحث مسائل آئینی دین تأکید فراوانی دارد اما نمی‌توان گفت این مسئله دلالت می‌کند که جامعه ما کاملاً دینی است چرا که آمار طلاق‌ها، اعتیادها و خودکشی‌ها نشان می‌دهد باورهای دینی هنوز در درون ما عمیق نشده است.

توصیه اهل بیت(ع) به فاصله گرفتن از آرزوهای دست نیافتنی

وی اظهار کرد: در روایات رسیده از اهل بیت(ع) انسان‌ها از داشتن و پروراندن آرزوهای دراز و دست نیافتی منع شده‌اند چرا که انسان را به پوچ‌گرایی می‌رساند که یکی از علل خودکشی نیز همین پوچ‌گرایی است.

حسینی بیان کرد: وقتی سخن از آرزوهای دست نیافتنی می‌زنیم مقصود خواسته‌ها و آرزوهایی است که در این دنیا و عالم ماده امکان دست نیافتن به آن وجود ندارد و طبیعی است که وقتی فردی به دنبال چنین مسائلی باشد به افسردگی می‌رسد.

امام جمعه درمیان ادامه داد: در منطق اسلام ایمان دو بال دارد که یک بال آن صبر است و اگر این بال پرواز را هنگان سختی‌های زندگی در خود پرورش دهد بی‌شک در اوج مشکلات نیز امید به زندگی را از دست نخواهد داد.

حسینی یادآور شد: درباره دیگر علل خودکشی می‌توان به تنش‌های روحی، سرخوردگی‌ها، سستی ایمان، نداشتن توکل کافی و.. اشاره کرد.