روزهای ماه رجب که فرا میرسد، دلها همه مشتاق پرواز به سمت حرمی میشود که صاحبش را انیس النفوس میخوانند. مگر نه این است که معصومین(ع) و علماء بر زیارت حضرت سلطان خراسان در ماه رجب تأکید فراوان داشتهاند.
در کتب مختلف روایی از امام جواد(ع) نقل شده است: زیارت امام رضا(ع) در همه زمانها خوب است، ولی با فضیلتترین زمان زیارت آن حضرت ماه رجب است.
با این روایات و نقل قولها خیلیها دلشان به آستان مقدس حضرت رضا(ع) پرواز میکند و میخواهد رو به روی گنبد باشکوه حضرت بایستند و دست به سینه بگویند السلام علیک یا سلطان یا علیبنموسی الرضا(ع).
اصل زیارت یار است چه از راه دور یا نزدیک
حجتالاسلام هادی شهاب، مدیر گروه فلسفه و معارف اسلامی دانشگاه بیرجند در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، گفت: ممکن است برای برخی این سؤال مطرح باشد که اگر میتوان در خانه خویش و از راه دور با امام نجوا کرد چرا تأکید بر زیارت بارگاه حضرت شده است.
وی اظهار کرد: در این زمینه باید گفت اتفاقا این یک نقطه قوت است. فرض کنید اگر گفته میشد، ارتباط با امام فقط به صورت زیارت حرم میسر است، در این صورت برای خیلیها امکان ارتباط با سلطان خراسان وجود نمیداشت.
مدیرگروه فلسفه و معارف اسلامی دانشگاه بیرجند بیان کرد: البته حضور در مکان و زیارت حضرت آثار و ثمرات خاصی دارد و زیارت از راه دور تنها یک راه جایگزین برای کسانی است که امکان سفر به مشهد الرضا(ع) را ندارند.
شهاب ادامه داد: به عنوان مثال تأکید بسیاری بر زیارت قبور والدین نیز شده است اما اگر به دلایلی برای کسی امکان حضور بر یر قبور والدین وجود نداشت، اینگونه نیست که دیگر هیچ اقدامی نمیتواند انجام دهد بلکه میتواند برای آنان قرآن قرائت کند و یا فاتحهای بخواند.
وی افزود: در یک مثال دیگر میتوان گفت تفاوت زیارت حرم مطهر و زیارت از راه دور، به فراگیری از طریق حضور در کلاس درس و فراگیری از راه مجازی میماند که اصل بر حضور فیزیکی در کلاس است اما اگر میسر نشد میتوان برخی آموزشها را از راه مجازی گرفت.
چرا حضرت رضا را غریب میخوانند؟
مدیرگروه فلسفه و معارف اسلامی دانشگاه بیرجند گفت: سؤال دیگری که ممکن است برای برخی مطرح باشد این است که چرا بر زیارت حضرت تأکید فراوان شده و از چه منظر امام رضا(ع) را غریب می خوانند، آیا به علت دوری محل شهادت ایشان از محل زندگی است؟
شهاب اظهار کرد: علامه طهرانی در کتاب روح مجرد آوردهاند، غریب بودن امام رضا به دور بودن ایشان از مدینه نیست بلکه از دیگر جهات است که حضرت را غریب الغربا میخوانند از جمله به علت آزارهای روحی بودند که در دوران حیات بر ایشان وارد شد که نمونهاش طعنههایی است که در زمینه دیر فرزنددار شدن ایشان و شبهاتی است که بعد از تولد امام جواد(ع) مطرح شد.
وی بیان کرد: از دیگر جهات غریب بودن امام این است که مردم به زیارت امام میروند ولی مقام ایشان را نمیشناسند و چیزهایی از حضرت میخواهند که بسیار حدأقلی است مانند متخصصی که مردم به جای استفاده از تخصص وی چیزهای بسیار پایین از او میخواهند که اوج مظلومیت است.
مدیرگروه فلسفه و معارف اسلامی دانشگاه بیرجند ادامه داد: در واقع غریب خواندن امام به این جهت است که مردم به شناخت حضرت و معرفت افزایی در این زمینه سوق داده شوند و در این صورت چیزهای برتری از حضرت خواهند خواست.
شهاب گفت: سوال بعدی که برای عدهای مطرح است این نکته میباشد که چگونه زیارت کنیم، تا زیارتمان همراه با معرفت باشد که در این زمینه باید مطرح کرد باید همزمان که تقرب مکانی به حضرت پیدا میکنیم تلاش کنیم تا تقرب ذهنی و فکری به امام رضا(ع) نیز پیدا شود.
دل شکستگیِ هنگام ورود به حرم اذن دخول حضرت رضا(ع) است
وی اظهار کرد: در دعاها چیزهایی از حضرت بخواهیم که از دیگران نمیتوان درخواست کرد و آن عنایات روحی و معرفتی است که با این شاه کلیدها همه قفلهای زندگی را میتوان باز کرد.
مدیرگروه فلسفه و معارف اسلامی دانشگاه بیرجند یادآور شد: آیتالله بهجت در زمینه زیارت گفتند وقتی به زیارت میروید به قلبتان مراجعه کنید و ببینید آیا تحولی در آن به وجود آمده و تغییر یافته است یا نه؟ اگر تغییر حال در شما به وجود آمد حضرت علیهالسلام به شما اذن داده است، در حقیقت دل شکستی ما هنگام ورود اذن ورود حضرت رضا(ع) است.
حکیمه بهمن زاده/ خراسان جنوبی