گروه اندیشه: استادیار دانشکده الهیات دانشگاه تبریز، راز لزوم شناخت قرآن گفت و تاکید کرد: برای بهرمندی از آخرین کتاب آسمانی و برنامه زندگی باید آنرا بشناسیم و بهترین راه شناخت قرآن سخنان گهربار امامان علیهم السلام است با بررسی جایگاه قرآن و اوصافی که امام سجاد(ع) بهوسیله آنها به تبیین آن پرداخته میتوان به نتایجی چند رهنمون شد.
حجتالاسلام ناصر فروهی، استادیار دانشکده الهیات دانشگاه تبریز در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا) از آذربایجانشرقی، گفت: صحیفه سجّادیّه کتابی آموزنده و گنجینهای است پرمحتوا که در قالب دعا، بسیاری از معارف الهی، مبانی ایمانی، علوم دینی، فرهنگ اسلامی و معالی اخلاقی را در خود نهفته دارد.
وی، ادامه داد: صحيفه سجاديه، يادگار امام سجاد(ع) کهنترين و معتبرترين متن دعايي شيعيان است.
استادیار دانشکده الهیات دانشگاه تبریز خاطرنشان کرد: صحیفه سجادیه از غنیترین گنجینههای ارزشمند حقایق و معارف الهی و از آثار بینظیر خاندان نبوی است. این کتاب شریف، ارزش و اعتبار خود را از کلام حق، قرآن کریم کسب نموده است و امام سجاد(ع) ماهرانه شهد آیات را با موم گفتار خود، عجین ساخته و کلام خود را مزین به واژگان و مضامین آن نموده و از اقیانوس قرآن، دریچه ای به سوی دعا و نیایش گشوده که فوق کلام مخلوق و دون کلام خالق است.
حجتالاسلام فروهی ادامه داد: پیوند و انس امام زینالعابدین(ع)با قرآن کریم از برجستهترین جنبههای حیات عبادی حضرت به شمار میآید؛ ایشان به قرآن کریم که منشاء و اساس دین مبین اسلام است، توجه و دقت خاصی داشته، تا آنجا که دعای چهل و دوم خود را به این امر اختصاص داده و در آن به تبیین جایگاه قرآن بطور اخص اشاره کردهاند؛ تا با تبیین جایگاه قرآن از مهجوریت آن، که پیامبر اسلام(ص) از آن خبر داده جلوگیری کند.
وی افزود: از ادعیه صحیفه به دست میآید که امام زینالعابدین علیه السلام قرآن را تلاوت و آن را بارها ختم میکرده است چنانچه دعای 42 صحیفه بیانگر آن است که در طلیعه آن می فرمایند: أَللَّهُمَّ إنَّكَ أَعَنْتَنِي عَلَى خَتْمِ كِتَابِكَ... با خدایا، تو مرا یاری کردی تا تلاوت کتابت را به پایان برم (دعای 42 بند 1). در برخی روایات نیز نقل شده است که آن حضرت صوتی نیکو داشت: كَانَ عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ ص أَحْسَنَ النَّاسِ صَوْتاً بِالْقرآن
حجتالسلام فروهی گفت: بررسی مختصر محتوای صحیفه سجادیه بیانگر آن است که آیات زیادی در هنگام دعا و سخن گفتن امام سجاد(ع) در بین عبارات صحیفه به کار رفته است؛ بیشک تلاوت قرآن در زندگی فرد تاثیر دارد، بنابراین در سخنان فرد نمایان خواهد شد.
استادیار دانشکده الهیات و علوم اسلامی دانشگاه تبریز با استناد به آیه 56 سوره احزاب یادآور شد: برخی عبارات صحیفه بیانگر آن است که امام چهارم به بعضی آیات قرآن کریم عمل کرده است؛ مثلا قرآن کریم می7فرماید: إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا و در جای جای صحیفه ملاحظه میشود که حضرت دعاهای خود را با صلوات آمیخته است و کمتر صفحهای یافت میشود که صلوات بر محمد و آل محمد در آن نباشد.
حجتالاسلام فروهی گفت: با توجه به محتوای صحیفه و مقتضیات کلام امام سجاد(ع)در آن به عنوان یک الگو مراحل زیر به ترتیب به عنوان مراحل انس عملی امام با قرآن در زندگی به دست میآید: قرائت و ختم قرآن، استفاده از آیات قرآن در زندگی روزمره، عمل به قرآن، زندگی با قرآن.
وی افزود: اولین مرحله مانوس شدن با قرآن کریم از دیدگاه امام سجاد(ع) آن است که انسان اعتراف کند قرآن از طرف خداوند متعال نازل شده است و وحی آسمانی است؛ لذا می فرماید: وَاجْعَلْنَا مِمَّنْ يَعْتَرِفُ بِأَنـَّهُ مِنْ عِنْدِكَ حَتَّى لاَ يُعَارِضَنَا الشَّكُّ فِي تَصْدِيقِهِ وَلاَ يَخْتَلِجَنَا الزَّيْغُ عَنْ قَصْدِ طَرِيقِهِ (دعای 42 بتد 6)؛ و ما را از کسانی قرار ده که معترفند این کتاب از سوی توست، تا هیچ تردیدی در تصدیق آن به جنگ ما نیاید، و وسوسه انحراف از راه راست در دلمان راه نیابد.
استادیار دانشکده الهیات و علوم اسلامی دانشگاه تبریز ادامه داد: شنیدن قرآن در کنار تلاوت آن یکی از مراحلی است که در تکامل انسان تاثیر دارد، بویژه اگر با تصدیق نیز همراه باشد؛ در صحیفه اشارهای گذرا به این موضوع شده است: وَشِفَـآءً لِمَنْ أَنْصَتَ بِفَهْم التَّصْدِيقِ إلَى اسْتِمَاعِهِ (دعای 42 بند 3)؛ شفاست برای آن که به قصد تصدیق به آن گوش سپارد.