شکاف میان حرف تا عمل؛ مانع از تحقق ایده‌آل‌های قرآنی

به‌ گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، عصر روز سه‌شنبه، 31 فروردین اولین نشست تخصصی قرآن تحت عنوان «قرآن پژوهی کاربردی» با حضور اساتید قرآنی و دانشگاهیان استان مرکزی در دانشگاه اراک برگزارشد.
خیرالله طاعتی، جامعه‌شناس و مربی قرآن کریم، در اولین نشست تخصصی قرآن پژوهی گفت: پرداختن به این مؤلفه مهم نشان از کاربرد آیه به آیه قرآن در زندگی فردی، اجتماعی دارد، علی‌رغم اینکه تمام جوامع بشری شعار تکریم شخصیت عموم جامعه را سر می‌دهند اما وقتی پای عمل به‌ میان می‌آید همین جوامع بی‌کلام هستند و حرفی برای گفتن ندارند، چراکه نتوانستند در مواقع لازم آثار عملی از خود برجای گذارند .

مشکل جامعه مسلمان از نگاه «سوروکین»
وی به نظریه«سوروکین» جامعه‌شناس آمریکایی روس‌تبار در تحلیل مشکل کلی جوامع اسلامی اشاره کرد و افزود: عده‌ای از این جامعه‌شناس درخواست تحلیل دین اسلام را می‌کنند اما وی به دلیل نداشتن شناخت کافی از اسلام و قرآن از این کار خودداری می‌کند، به او فرصت مطالعه داده می‌شود و«سوروکین» بعد از مدتی پژوهش در خصوص منابع اولیه دین از جمله قرآن کریم این‌گونه اظهار می‌کند؛ شما مسلمانان در قرآن آیه‌ای دارید با این مضمون؛ «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ؛ اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد چرا چيزى مى‏گوييد كه انجام نمى‏دهيد»(سوره الصف آیه 2).
این استاد دانشگاه ادامه داد:«سوروکین» در تشریح این آیه و نسبت آن با جوامع اسلامی می‌گوید؛ عمده آسیب‌شناسی درون دینی شما مسلمانان بر این امر استوار است که دینداران یا کسانی که به زعم شما مسلمان هستند به آنچه می‌گویند عمل نمی‌کنند و همین باعث می‌شود تا مشکلات رفع نشود یا به ‌سختی برطرف شود.
طاعتی با بیان اینکه صدای عمل بالاتر از صدای فریادست، اضافه کرد: تمام مردم باید بدانند ساختن یک جامعه دینی به نحوی که همگی در آرامش زندگی کنند مستلزم عمل به فرامین قرآن است، توجه به آیات قرآن ما را از گرفتاری در منجلاب گناه بازمی‌دارد و  به سمت سعادت هدایت می‌کند.
وی با اشاره به اینکه برای نهادینه شدن مبانی قرآن در جامعه کارگاه‌هایی طراحی شده است تصریح کرد: هدف ما از برگزاری این قبیل نشست‌های تخصصی در نهایت استوار کردن جامعه بر پایه آیات قرآن است.

جامعه ایرانی و عقب‌ماندگی در پژوهش‌های میان رشته‌ای
این مدرس دانشگاه اظهار کرد :خروجی قرآن در حوزه‌های علمی و فناوری و ... به دست غیرمسلمانان با توجه به نیازهایشان اتفاق افتاده، درحالی که ما از این غافله عقب مانده‌ایم؛ بسیار ضروری است به علوم مختلف پزشکی، مهندسی، حقوقی، علوم انسانی و ... که نیاز جامعه را برطرف می‌کنند از منظر قرآن بپرداخته شود.  
طاعتی تصریح کرد: والدین، مسئولان، نمایندگان، جامعه قرآنی و تمامی اقشاری که می‌توانند به عنوان الگو در جامعه مطرح باشند اگر به آنچه می‌گویند عمل نکنند چطور انتظار می‌رود جامعه اصلاح شود، اگر همگی به آنچه می‌گوییم عمل کنیم قطعاً فرهنگ ما به سمت قرآنی شدن حرکت خواهد کرد.
وی در بخشی دیگر از سخنان خود باابراز تأسف از اینکه با وجود ترجمه‌های بسیار از قرآن هنوز ترجمه‌ای وجود ندارد که نیاز آحاد جامعه را برطرف کند، به محورهای نشست تخصصی قرآن‌پژوهی کاربردی اشاره کرد و گفت: ترجمه‌های فاخر قرآنی به تفکیک گروه‌های سنی یکی از محورهای اصلی این نشست است، ما در نظر داریم با نوجوانان و جوانان، پزشکان، مهندسان و زنان خانه‌دار، به زبان خودشان صحبت کنیم.
طاعتی تصویرسازی آیات را از دیگر محورهای این نشست برشمرد و اظهار کرد: روانشناسان اعتقاد دارند که نصیحت مستقیم کاربرد مناسبی ندارد، آنچه کودک و نوجوان امروزی به آن اهمیت می‌دهد و از آن تأثیر می‌گیرد تربیت چشمی است، ورود قرآن به خوشنویسی، نقاشی، تئاتر و نگاه جدی به هنر می‌تواند در اثرگذاری بر نسل امروز بسیار راهگشا باشد.
وی اظهار کرد: محور دیگر پژوهش‌های کاربردی قرآن با نگاه میان‌رشته‌ای است، تجربه  بشر نشان می‌دهد که یک پزشک نمی‌تواند مدیر خوبی باشد یا نگاه مدیریتی صرف نمی‌تواند یک بیمارستان را اداره کند، تلفیق رشته‌هایی مانند مدیریت و پزشکی و ایجاد رشته‌ای تحت عنوان مدیریت درمانی کمک می‌کند تا بتوانیم در بیمارستان یک پزشک حاذق و یک مدیر توانمند همزمان داشته باشیم و این مهم در رشته‌هایی نظیر مهندسی و... نیز صدق می‌کند.
طاعتی ادامه داد: این اقدام در خصوص قرآن نیز باید وجود داشته باشد رویکرد قرآنی در رشته‌هایی مانند پزشکی، مهندسی، جامعه‌شناسی، روانشناسی و ... نیز باید وجود داشته باشد، باید در جامعه تمامی فعالان در مشاغل مختلف با رویکرد قرآنی تربیت شوند و ادامه تحصیل دهند.

عمل‌گرایی کم هزینه‌ترین تبلیغ برای قرآن است
وی تربیت مبلغ قرآن را از دیگر محورها برشمرد و اظهار کرد: مبلغ قرآن باید نگاهش نگاه روز جامعه باشد و مباحث خود را پیرامون محورهای روز جامعه و دنیا منطبق کند و بداند چطور با جغرافیا، نژاد، زبان و...  برخورد قرآنی داشته باشد، ما در تبلیغ عاملی به نام رفتار داریم که با کمترین هزینه‌ بهترین پیام را منتقل می‌کند مشروط بر اینکه بر تکنیک‌های تبلیغ مسلط باشیم.
طاعتی با اشاره به اینکه قرآن و جامعه، ‌محور دیگری از نشست تخصصی قرآن پژوهی کاربردی است، افزود:  ما می‌خواهیم کاری کنیم تا از زنان خانه‌دار تا افراد متخصص و فوق تخصص بتوانند آیات الهی را درک و به آن عمل کنند.
این مدرس دانشگاه در پایان، آموزش موضوعی قرآن و استانداردسازی آموزش‌های قرآنی را دو هدف دیگر بیان کرد و گفت: بسیاری از مردم هزاران بار مفاهیم قرآن را شنیده‌اند اما نمی‌توانند این مفاهیم را در ذهن ماندگار کنند یا به دیگران انتقال دهند که این مشکل با آموزش‌های مرحله به مرحله و استانداردسازی آموزش رفع می‌شود.