مسجد؛ آرامش‌دهنده روح آدمی/ نگاه عبادی محض به مسجد اشتباه است

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از لرستان، یکی از نعمت‌هایی که خداوند سبحان به مسلمانان داده است نعمت وجود مساجد است. مسجد محل جنگ و حرب با شیطان است؛ لذا در او محراب وجود دارد. اجتماع مسلمانان در مسجد مهمترین ویژگی مسجد است که منافع بزرگ سیاسی، اخلاقی، علمی و اجتماعی برای مسلمانان به‌دنبال دارد.چیزی که در ادیان دیگر مشاهده نمی‎شود.
مسجد مشکل‌گشاست. گناهان را پاک می‎کند.حاجت‌ها را روا می‎‌کند، معضلات علمی را حل می‎کند، عقده دل می‎گشاید، انحرافات اخلاقی را اصلاح می‎کند، معرفت الهی را در حد اعلی بالا می‎برد. و در آخر باید بگوییم معضلات بزرگ بشریت همانند اعتیاد، افسردگی و خودکشی و ... را می‎توان با استفاده درست از مسجد، حل کرد؛ زیرا علت اصلی اعتیاد و دیگر ناهنجاری‌ها در دوری از معنویت و دوری از آرامش روحی است و مسجد آرامش‌دهنده روح آدمی است. مسجد محل بالا رفتن روح آدمی از فضای آلوده مادی به عوالم معنوی آسمانی ملکوتی است و بهترین مکان فرهنگی است.
خداوند متعال در آیه 200 سوره آل‌عمران فرموده است: «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اصْبِرُواْ وَصَابِرُواْ وَرَابِطُواْ وَاتَّقُواْ اللّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ؛ اى كسانى‌كه ايمان آورده‌‏ايد صبر كنيد و ايستادگى ورزيد و مرزها را نگهبانى كنيد و از خدا پروا نماييد اميد است كه رستگار شويد» پیامراعظم(ص) فرموده است که مراد از «رَابِطُواْ» در این آیه شریفه، زیاد رفت و آمد کردن به مسجد است.
متاسفانه جایگاه مسجد آن‌طور که باید و شاید حفظ نشده و مساجدی که به‌صورت مناسب از آن‌ها استفاده می‎شود کم هستند و اکثر مساجد ما به‌صورتی هستند که از قسمتی از منافع آن استفاده می‎شود و ار دیگر فواید آن بهره‌ای برده نمی‎شود. برنامه اکثر مساجد منحصر در اقامه نماز جماعت شده است درحالی‌که ما خوانده‌ایم: روزی پیامبراکرم(ص) وارد مسجد شدند و دیدند دو گروه در مسجد هستند. عده‌ای به تعلیم قرآن کریم مشغولند و عده‌ای به تعلیم علم و دانش.حضرت فرمودند: هر دو گروه مورد تایید هستند ولی من به گروهی که مشغول تعلیم علم و دانش هستند می‎پیوندم.
همچنین پیامبر(ص) در مسجد کارهای حکومتی را پیگیری می‎کردند در حالی‌که الان وزارتخانه‌ها و استانداری‎ها و فرمانداری‎ها از مساجد جدا هستند و گاه صدای اذان بلند می‎شود و مسئولان به جلسات خود ادامه می‎دهند و این که جلسه را موقتاً تعطیل کرده و به مسجد بروند برایشان سخت است! لذا اهمیت مساجد را درک نکرده‌اند و اکثراً مسجد را فقط یک محل عبادت می‎دانند و بس و این اهانت به مسجد است که همه منافع آن‌را نادیده گرفته و فقط از بُعد عبادی و به‌صورت یک معبد به آن نگاه کنیم.
تا زمانی‌که نگاه مسئولان کشور به مسجد نگاه عبادی صرف باشد، مسجد مظلوم مانده و از طرفی معضلاتی چون اعتیاد و پُر شدن زندان‌ها و زیاد شدن پرونده‌های فساد و گناه را حل نشده خواهیم داشت لذا باد اهمیت مسجد را بشناسیم و از آن در رفع مشکلات کشور استفاده کنیم.
امام علی(ع) فرمود: ای اباذر بیشتر اوقات در مسجد باش. همانا اهل مسجد اهل‌الله هستند. پیامبراکرم(ص) فرمود: بهترین مکان زمین، مساجد و بدترین مکان‌ها بازارها هستند و نیز فرمود: مسجد بازار آخرت است که کالایش آمرزش و هدیه‌اش بهشت است و نیز فرمود: اگر درباره کسی‌که در نماز جماعت حاضر نمی‎شود از تو پرسیدند بگو من او را نمی‎شناسم و نیز فرمود: کسی‌که به طرف مسجد می‎رود قدم راستش را که برمی‎دارد یک حسنه برایش نوشته می‌شود و قدم چپش را که برمی‎دارد یک گناه از او پاک می‎شود و هرگاه در نماز جماعت شرکت کرد خدا او را می‎آمرزد.
همچنین نبی مکرم اسلام فرموده است: یک رکعت نماز در مسجد بهتر از چهل سال نماز در خانه است و امام علی(ع) نیز فرموده است: هنگامی‎که آبادکننده مسجد نزد مسجد می‎رود، مسجد خوشحال می‎شود همان‌طور که وقتی یکی از کسان شما که از شما دور بوده، نزد شما می‎آید و شما خوشحال می‎شوید و نیز فرموده است: هرکه صدای اذان مسجد را بشنود همسایه مسجد حساب می‎شود. و نیز امام محمدباقر(ع) فرموده است: هرگاه زلزله، کسوف، خسوف و بادهای ترسناک دیدید به یاد قیامت افتاده و به مساجد پناه ببرید.
در احکام مسجد نیز آمده است: مستحب است انسان با کسی‌که در مسجد حاضر نمی‌شود، غذا نخورد و در کارها با او مشورت نکند و همسایه او نشود و از او زن نگیرد و به او زن ندهد. در روایت است که در قیامت مسجد از همسایگانی که به مسجد حاضر نمی‌شدند شکایت می‎کند و در روایت است که خانه‌ای که از مسجد دور است شوم و نامبارک است.
آسیب‌شناسی مسجد
حجت‌الاسلام والمسلمین محد تقی صرفی‌پور از کارشناسان مذهبی در گفت‌وگو با خبرنگار ایکنا، در رابطه با آسیب‌شناسی مسجد، گفت: برای زنده کردن مساجد و برگزاری باشکوه نماز در مساجد و جذب جوانان به مسجد باید مکان مسجد از نظر نور و روشنایی، وسایل سرمایشی و گرمایشی، صوتی، سادگی، زیبایی، داشتن حیاط ورودی‌های سهل‌الورود مناسب باشد.
وی افزود: علاوه‌‌بر این امام جماعت مسجد از نظر تقوا، علم و داشتن اطلاعات روز و خوش اخلاقی در جایگاه مناسبی باشد و هیئت امنا از نظر داشتن اعضا مسن و تجربه‌دار به همراه اعضا جوان و شاداب و مبتکر و همچنین حضور مرتب در مسجد و گذاشتن ساعتی از شبانه‌روز برای کارهای مسجد، مشکلی نداشته باشد. همچنین خادم مسجد از جهت داشتن سعه صدر و علاقه‌مندی به خدمت به مسجد و داشتن اعتقادات دینی متوسط مناسب باشد.
صرفی‎پور ادامه داد: کانون و پایگاه مسجد نیز باید از جهت داشتن مسئولانی دلسوز که به‌دور از مسایل سیاسی و جناحی به اجرای برنامه‌های فرهنگی مشغول باشند، بی‎مشکل باشد و علاوه‌بر این موقوفات و یا درآمدهایی برای مخارج مسجد منظور شده باشد و همان‌گونه که برای قسمت مردانه امکانات مهیا می‎شود برای قسمت بانوان نیز باید امکانات منظور شود و سرویس بهداشتی مسجد باید از هر جهت مناسب باشد.
حجت‌الاسلام والمسلمین حسن ترابی، امام جمعه بروجرد نیز در گفت‌وگو با خبرنگار ایکنا، گفت: مساجد رسانه‌های قوی و تاثیرگذاری بوده و نقش آنها در طول تاریخ اسلام با پاسداری از ارزش‌های اسلامی، حفظ فرهنگ اسلامی ـ ایرانی، مبارزه با استعمار، طاغوت و آگاهی‌بخشی گره خورده است.
وی با بیان این‌که مساجد در شکل‌گیری نهضت اسلامی، پیروزی انقلاب و دوران هشت ساله دفاع مقدس جایگاه مهمی دارند، عنوان کرد: مساجد سنگرهای دفاع از اسلام، قرآن، استقلال و حریت، انسانیت و حقوق بشر هستند.
کم‌رنگ جلوه دادن جایگاه مسجد؛ از اهداف دشمن در تهاجم فرهنگی
امام جمعه بروجرد با بیان این‌که دشمنان با شناخت جایگاه مساجد، می‌کوشند با خلوت کردن مساجد، اثرگذاری آن‌را در جامعه کم‌رنگ کنند، عنوان کرد: لازم است، با آسیب‌شناسی دقیق مساجد با این هدف شوم دشمن مقابله شود.
ترابی با اشاره به این‌که دستیابی به این مهم نیازمند همکاری همه مسئولان است، یادآور شد: باید نقاط قوت و ضعف مساجد به‌عنوان رسانه‌های تاثیرگذار شناسایی و رصد شود، تا مساجد همچون گذشته به ایفای نقش خود در راستای اهداف والای اسلام و نظام بپردازند؛ در این صورت است که می‌توان در عرصه تهاجم فرهنگی بر دشمنان فائق آمد.
امام جمعه بروجرد افزود: نقش مساجد در پاسداشت ارزش‎های اسلامی و مبارزه با طاغوت، استکبار، بیداری و آگاهی‌بخشی ممتاز بوده و مساجد سنگر دفاع از اسلام، قرآن، استقلال، آزادی و حریت هستند.
وی اظهار کرد: امروز مساجد مورد هجمه دشمن بوده و دشمن سعی در خلوت کردن مساجد دارد که باید با آسیب‎شناسی، روز به روز به تاثیرات سازنده مساجد بیافزاییم.