عبدالله محبوبی:
همخوانی و همآوایی نیازمند قاریان حرفهای است
کانون خبرنگاران نبأ: سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر گفت: همخوانی و همآوایی نیازمند قاریان حرفهای است و در این عرصه بیشتر باید به تقویت ادعیه مأثور در بین اعضای گروه تواشیح بپردازیم.
عبدالله محبوبی، سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر در گفتوگو با کانون خبرنگاران ایکنا، نبأ، به علت تغییر نام گروه و نامگذاری جدید اشاره کرد و گفت: مجموعه ما از سال ۱۳۸۱ با اسم گروه الغدیر تشکیل شد و پس از جابجایی تعدادی از اعضاء، گروه به نام گروه تواشیح سبحان تغییر نام داد.
سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر در ادامه در پاسخ به به این پرسش که تاریخچه تواشیح و سرودهای مذهبی در جهان اسلام و ایران به چه زمانی برمیگردد و اگر افراد پیشکسوت استانی در این رشته هنر قرآنی را میشناسید برای ما معرفی نمایید؟، اظهار کرد: با مطالعاتی که در این زمینه انجام دادهام، اولین گروههای همخوانی و تواشیح با نام «اناشید» در مصر به عنوان گروه سرودهای مذهبی تشکیل شده و به شکل سنتی و محلی اجرا میکردند، ولی بسیاری از افراد پژوهشی در حوزه سایر رشتههای قرآنی معتقدند که نخستین سرود دینی با ورود پیامبر اسلام حضرت محمد مصطفی(ص) به مدینه منوره شکل گرفت.
وی با بیان اینکه در تواشیح اغلب بدون همراهی ساز موسیقی است، افزود: تواشیح به گونهای آواز دینی است که موضوعات اشعار آن یا دعا است و یا در مدح، نعت و ستایش خاتم الانبیاء(ص) و اهلبیت(ع) هستند و همچنین این آواز دینی به عنوان یکی از هنرهای قرآنی، مملو از هنرهای زیبای تنغیمی و نغمات است.
عبدالله محبوبی با اشاره به اینکه تواشیح به گونهای یک هنر دینی و قرآنی است که از دو ترکیب شعر و موسیقی تشکیل شده است، اضافه کرد: تواشیح ترکیبی از «نغمهها و موسیقی» و «شعر و ادبیات» است و تاریخچه این هنر دینی و قرآنی در ایران از اوایل انقلاب با تلاشهای مرحوم ایرج قیم که از اساتید فن و تحصیل کرده در مصر بودند، وارد ایران شد.
سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر با بیان اینکه تواشیح و همخوانی در مساجد و مکتب خانه های استان بوشهر قدمتی بیش از ۴۰۰ سال دارد، گفت: پژوهشگران معاصر و اساتید اهل فن در مرحله جمعآوری اطلاعات و تدوین محتوا جهت ارائه هستند، زیرا تواشیح و سرودهای مذهبی و قرآنی منطبق بر ملودی و سبکهای سایر سرزمینهای ایران متمدن و اسلامی است و بیش از ۹۰ درصد از دستگاهها و ملودیهایی که در بخش عربی این رشته قرآنی مورد استفاده قرار میگیرد، ایرانی هستند، که این همخوانیها و سرودهای دینی در مناسبتهای مختلف دینی، ملی و موالید اهل بیت(ع) و محافل عظیم قرآنی توسط گروه های تواشیح به اجرا در میآیند.
این فعال قرآنی در ادامه یادآور شد: هنرهایی چون اذان گفتن دسته جمعی، تذکیر، صمدیه، تسابیح، تراحیم، تواشیح و انواع ابتهال به عنوان دیگر سرودها در مناطق دمشق، سوریه و شام توسط «شیخ عبدالغنی نابلسی» در قرن بیستم شکل گرفت و این دست سرودهای دینی مذکور از تاریخ بسیار دور به خاطر ارتباطات تجارت اقتصادی و تعاملات فرهنگی در مساجد سنتی و قدمت دار استان بوشهر مرسوم بوده است.
عبدالله محبوبی با اشاره به اینکه مهمترین موضوعات سرودهای دینی، دعوت به عبادت خدا و مدح خصال و ارزش های نبوی(ص) است، عنوان کرد: با شکل گرفتن این رشته هنر قرآنی، جامعه به سرودخوانانی که صدای زیبایی داشتند و قدرت لحن و ریتم برخوردار بودند، اقبال نشان داد.
وی در پاسخ به این پرسش که یک گروه تواشیح و همخوانی متشکل از چند نفر است و آیا در این گروه از حضور داور قرآنی یا برگزیده قرآنی نیز بهرهمند هستید؟، گفت: طبق استاندارد یک گروه تواشیح حداکثر از ۶ نفر تشکیل میشود و همچنین آقایان «محمد جماله، محمدمهدی انگالیان، سیدوحید حسینی، رضا قائدی و عبدالله محبوبی به عنوان اعضای این گروه از قاریان، داوران قرآنی، اساتید برجسته استانی و کشوری هستند که همگی صاحب رتبههای برگزیده کشوری و دانش آموخته دانشگاهها هستند.
سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر در پاسخ به این پرسش که چه رتبههای را تا کنون کسب کردهاید؟، بیان کرد: رتبه سوم مسابقات تواشیح کشوری اوقاف سال ۸۵ در قزوین، رتبه دوم کشوری مسابقات بسیج دانشجویی سال ۸۹ در بوشهر و نیز چندین دوره مقام اول استانی مسابقات اوقاف و امور خیریه بوشهر را به صورت گروهی بدست آوردهایم.
این داور قرآنی در پاسخ به این پرسش که چه کسانی و با چه خصوصیاتی می توانند در این گروه فعالیت داشته باشند؟، افزود: کسانی که میخواهند در گروه همخوانی سرودهای دینی و قرآنی باشند، ابتدا باید قاری قرآن باشند، یعنی کسانی که از لحاظ صدا ویژگی صوتی لازم را داشته باشند و تا حدودی با قرائت قرآن از آشنایی و توانایی خوبی برخوردار باشد و همچنین در بحث هماهنگی و نظم خود را با گروه وِقفِ بدهند و بهرهمندی از هوش موسیقیایی و آشنایی با نتها از مهمترین نکته حضور و هماهنگی گروه در اجرا است.
عبدالله محبوبی در پاسخ به این پرسش که بیشتر از چه سبکهایی در این همخوانی و هم آوایی دینی و قرآنی استفاده می کنید؟، گفت: برای همخوانی و همآرایی نیازمند قاریان حرفهای است و در این عرصه بیشتر باید به تقویت ادعیه مأثور در بین اعضاء گروه تواشیح بپردازیم و سبکها، نغمات و اشعار فارسی استفاده میشود و از نغمات و موسیقی عربی هم استفاده میکنیم، در بعضی جاها در اجرا از شروه خوانی سبک دشتی به کار برده میشود و همچنین ذکر جمعخوانی «پامنبری» در ماههای رجب، شعبان، رمضان، اعیاد قربان و غدیر، محرم و صفر یکی دیگر از سبکهای قدمتدار سرودهای دینی و قرآنی در مساجد شهرها و روستاهای استان بوشهر است.
وی در پاسخ به این پرسش که هدف از ترویج تواشیح در جامعه به چه منظور است؟، ابراز کرد: یکی از اهداف خواندن تواشیح و موسیقیهای قرآنی این بوده است که ما با قرآن مانوستر بشویم و بیشتر جهت ترویج معارف و علوم قرآنی و اهل بيتی جهت جذب و علاقمهندی مستمعین و به ویژه جوانان به سمت کارهای قرآنی، ایجاد شور و نشاط در محافل اعیاد و مناسبتهای ملی است.
این فعال فرهنگی و قرآنی در پاسخ به این پرسش که یک گروه تواشیح و همآوایی چه استاندارهایی را نیاز دارد که اثر کاریشان در رسانه ملی پخش و یا بر روی لوح فشرده چندرسانهای آورده و تکثیر شود؟، گفت: اجرای قوی هم از لحاظ خواندن متن ادبی و آهنگ و همچنین از لحاظ هماهنگی در اجرا بخشی از شرایط در فرایند تولید آثار ارائه شده است.
سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر در ادامه در پاسخ به این پرسش که گروههای تواشیح و همخوانی سرودهای دینی با چه کمبودهای سمعی و بصری در استان بوشهر مواجه هستند؟، توضیح داد: نداشتن فضای مناسب برای تمرین که به سیستمهای صوتی و تصویری استاندارد مجهز باشند، دعوت از استاتید مجرب جهت برگزاری دورههای آموزشی، افزایش تعداد گروهها در تمامی شهرستانها، بحث عدم توانمندی برخی از گروهها در بحث آهنگسازی و همچنین هزینههای جانبی جهت تهیه لباس رسمی اجرا و سیستم صوتی است و نیاز است یک سازمان و نهاد فرهنگی نیروهای گروه تواشیح و همخوانی ها را تحت پوشش قرار بدهد و هزینهها را تأمین کند و تأکید میکنم باید فرهنگسازی شود تا که در مراسمات و محافل و همایشها از اجرای گروههای تواشیح بیشتر استفاده کنند.
عبدالله محبوبی با بیان اینکه ما بهدنبال تشکیل بانکی از مجمع گروههای تواشیح و همآوایی از میان افراد خوشخوان در سطح استان بوشهر هستیم، یادآور شد: گروهها سریع از هم میپاشند و این یکی از این دست آسیب های درون گروهی به علت ناهماهنگی درونی است.
وی در پایان با اشاره به اینکه تعليم و تربیت انسان ریشه در قرآن و فرهنگ اسلامی دارد، افزود: در حال حاضر سه گروه تواشیح در شهرستان بوشهر، یک گروه تواشیح در روستای قرآنی چارک شهرستان دشتی، یک گروه تواشیح در شهرستان کنگان و یک گروه تواشیح در شهرستان دشتستان فعال هستند و ما باید این گروهها را اعم از شیعه و سنی شناسایی و تقویت کنیم.
حامد فکوری
سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر در ادامه در پاسخ به به این پرسش که تاریخچه تواشیح و سرودهای مذهبی در جهان اسلام و ایران به چه زمانی برمیگردد و اگر افراد پیشکسوت استانی در این رشته هنر قرآنی را میشناسید برای ما معرفی نمایید؟، اظهار کرد: با مطالعاتی که در این زمینه انجام دادهام، اولین گروههای همخوانی و تواشیح با نام «اناشید» در مصر به عنوان گروه سرودهای مذهبی تشکیل شده و به شکل سنتی و محلی اجرا میکردند، ولی بسیاری از افراد پژوهشی در حوزه سایر رشتههای قرآنی معتقدند که نخستین سرود دینی با ورود پیامبر اسلام حضرت محمد مصطفی(ص) به مدینه منوره شکل گرفت.
وی با بیان اینکه در تواشیح اغلب بدون همراهی ساز موسیقی است، افزود: تواشیح به گونهای آواز دینی است که موضوعات اشعار آن یا دعا است و یا در مدح، نعت و ستایش خاتم الانبیاء(ص) و اهلبیت(ع) هستند و همچنین این آواز دینی به عنوان یکی از هنرهای قرآنی، مملو از هنرهای زیبای تنغیمی و نغمات است.
عبدالله محبوبی با اشاره به اینکه تواشیح به گونهای یک هنر دینی و قرآنی است که از دو ترکیب شعر و موسیقی تشکیل شده است، اضافه کرد: تواشیح ترکیبی از «نغمهها و موسیقی» و «شعر و ادبیات» است و تاریخچه این هنر دینی و قرآنی در ایران از اوایل انقلاب با تلاشهای مرحوم ایرج قیم که از اساتید فن و تحصیل کرده در مصر بودند، وارد ایران شد.
سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر با بیان اینکه تواشیح و همخوانی در مساجد و مکتب خانه های استان بوشهر قدمتی بیش از ۴۰۰ سال دارد، گفت: پژوهشگران معاصر و اساتید اهل فن در مرحله جمعآوری اطلاعات و تدوین محتوا جهت ارائه هستند، زیرا تواشیح و سرودهای مذهبی و قرآنی منطبق بر ملودی و سبکهای سایر سرزمینهای ایران متمدن و اسلامی است و بیش از ۹۰ درصد از دستگاهها و ملودیهایی که در بخش عربی این رشته قرآنی مورد استفاده قرار میگیرد، ایرانی هستند، که این همخوانیها و سرودهای دینی در مناسبتهای مختلف دینی، ملی و موالید اهل بیت(ع) و محافل عظیم قرآنی توسط گروه های تواشیح به اجرا در میآیند.
این فعال قرآنی در ادامه یادآور شد: هنرهایی چون اذان گفتن دسته جمعی، تذکیر، صمدیه، تسابیح، تراحیم، تواشیح و انواع ابتهال به عنوان دیگر سرودها در مناطق دمشق، سوریه و شام توسط «شیخ عبدالغنی نابلسی» در قرن بیستم شکل گرفت و این دست سرودهای دینی مذکور از تاریخ بسیار دور به خاطر ارتباطات تجارت اقتصادی و تعاملات فرهنگی در مساجد سنتی و قدمت دار استان بوشهر مرسوم بوده است.
عبدالله محبوبی با اشاره به اینکه مهمترین موضوعات سرودهای دینی، دعوت به عبادت خدا و مدح خصال و ارزش های نبوی(ص) است، عنوان کرد: با شکل گرفتن این رشته هنر قرآنی، جامعه به سرودخوانانی که صدای زیبایی داشتند و قدرت لحن و ریتم برخوردار بودند، اقبال نشان داد.
وی در پاسخ به این پرسش که یک گروه تواشیح و همخوانی متشکل از چند نفر است و آیا در این گروه از حضور داور قرآنی یا برگزیده قرآنی نیز بهرهمند هستید؟، گفت: طبق استاندارد یک گروه تواشیح حداکثر از ۶ نفر تشکیل میشود و همچنین آقایان «محمد جماله، محمدمهدی انگالیان، سیدوحید حسینی، رضا قائدی و عبدالله محبوبی به عنوان اعضای این گروه از قاریان، داوران قرآنی، اساتید برجسته استانی و کشوری هستند که همگی صاحب رتبههای برگزیده کشوری و دانش آموخته دانشگاهها هستند.
سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر در پاسخ به این پرسش که چه رتبههای را تا کنون کسب کردهاید؟، بیان کرد: رتبه سوم مسابقات تواشیح کشوری اوقاف سال ۸۵ در قزوین، رتبه دوم کشوری مسابقات بسیج دانشجویی سال ۸۹ در بوشهر و نیز چندین دوره مقام اول استانی مسابقات اوقاف و امور خیریه بوشهر را به صورت گروهی بدست آوردهایم.
این داور قرآنی در پاسخ به این پرسش که چه کسانی و با چه خصوصیاتی می توانند در این گروه فعالیت داشته باشند؟، افزود: کسانی که میخواهند در گروه همخوانی سرودهای دینی و قرآنی باشند، ابتدا باید قاری قرآن باشند، یعنی کسانی که از لحاظ صدا ویژگی صوتی لازم را داشته باشند و تا حدودی با قرائت قرآن از آشنایی و توانایی خوبی برخوردار باشد و همچنین در بحث هماهنگی و نظم خود را با گروه وِقفِ بدهند و بهرهمندی از هوش موسیقیایی و آشنایی با نتها از مهمترین نکته حضور و هماهنگی گروه در اجرا است.
عبدالله محبوبی در پاسخ به این پرسش که بیشتر از چه سبکهایی در این همخوانی و هم آوایی دینی و قرآنی استفاده می کنید؟، گفت: برای همخوانی و همآرایی نیازمند قاریان حرفهای است و در این عرصه بیشتر باید به تقویت ادعیه مأثور در بین اعضاء گروه تواشیح بپردازیم و سبکها، نغمات و اشعار فارسی استفاده میشود و از نغمات و موسیقی عربی هم استفاده میکنیم، در بعضی جاها در اجرا از شروه خوانی سبک دشتی به کار برده میشود و همچنین ذکر جمعخوانی «پامنبری» در ماههای رجب، شعبان، رمضان، اعیاد قربان و غدیر، محرم و صفر یکی دیگر از سبکهای قدمتدار سرودهای دینی و قرآنی در مساجد شهرها و روستاهای استان بوشهر است.
وی در پاسخ به این پرسش که هدف از ترویج تواشیح در جامعه به چه منظور است؟، ابراز کرد: یکی از اهداف خواندن تواشیح و موسیقیهای قرآنی این بوده است که ما با قرآن مانوستر بشویم و بیشتر جهت ترویج معارف و علوم قرآنی و اهل بيتی جهت جذب و علاقمهندی مستمعین و به ویژه جوانان به سمت کارهای قرآنی، ایجاد شور و نشاط در محافل اعیاد و مناسبتهای ملی است.
این فعال فرهنگی و قرآنی در پاسخ به این پرسش که یک گروه تواشیح و همآوایی چه استاندارهایی را نیاز دارد که اثر کاریشان در رسانه ملی پخش و یا بر روی لوح فشرده چندرسانهای آورده و تکثیر شود؟، گفت: اجرای قوی هم از لحاظ خواندن متن ادبی و آهنگ و همچنین از لحاظ هماهنگی در اجرا بخشی از شرایط در فرایند تولید آثار ارائه شده است.
سرپرست گروه تواشیح سبحان شهرستان بوشهر در ادامه در پاسخ به این پرسش که گروههای تواشیح و همخوانی سرودهای دینی با چه کمبودهای سمعی و بصری در استان بوشهر مواجه هستند؟، توضیح داد: نداشتن فضای مناسب برای تمرین که به سیستمهای صوتی و تصویری استاندارد مجهز باشند، دعوت از استاتید مجرب جهت برگزاری دورههای آموزشی، افزایش تعداد گروهها در تمامی شهرستانها، بحث عدم توانمندی برخی از گروهها در بحث آهنگسازی و همچنین هزینههای جانبی جهت تهیه لباس رسمی اجرا و سیستم صوتی است و نیاز است یک سازمان و نهاد فرهنگی نیروهای گروه تواشیح و همخوانی ها را تحت پوشش قرار بدهد و هزینهها را تأمین کند و تأکید میکنم باید فرهنگسازی شود تا که در مراسمات و محافل و همایشها از اجرای گروههای تواشیح بیشتر استفاده کنند.
عبدالله محبوبی با بیان اینکه ما بهدنبال تشکیل بانکی از مجمع گروههای تواشیح و همآوایی از میان افراد خوشخوان در سطح استان بوشهر هستیم، یادآور شد: گروهها سریع از هم میپاشند و این یکی از این دست آسیب های درون گروهی به علت ناهماهنگی درونی است.
وی در پایان با اشاره به اینکه تعليم و تربیت انسان ریشه در قرآن و فرهنگ اسلامی دارد، افزود: در حال حاضر سه گروه تواشیح در شهرستان بوشهر، یک گروه تواشیح در روستای قرآنی چارک شهرستان دشتی، یک گروه تواشیح در شهرستان کنگان و یک گروه تواشیح در شهرستان دشتستان فعال هستند و ما باید این گروهها را اعم از شیعه و سنی شناسایی و تقویت کنیم.
حامد فکوری
