متولیان فرهنگی رهنمودهای مقام معظم رهبری را سرلوحه کار خود قرار دهند

امیر یزدانی مقدم، فعال فرهنگی در گفت‌وگو با کانون خبرنگاران ایکنا نبأ در پاسخ به این پرسش که آیا مقولات سینمایی مورد توجه جامعه فعلی مرتبط با فرهنگ است؟ اظهار کرد: با توجه به اینکه انقلاب ما قبل از اینکه یک انقلاب سیاسی، اقتصادی و اجتماعی باشد یک انقلاب کاملاً فرهنگی بود، اما متأسفانه از بعد انقلاب هنرمندان ما همیشه از جامعه عقب‌تر بوده‌اند و نتوانستند از لحاظ فرهنگی پیشتاز جامعه شوند.

وی ادامه داد: البته در بسیاری از آثار که آمارشان از تعداد انگشتان دو دست تجاوز نمی‌کند هنرمندانی هستند که توانستند آثاری را خلق کنند که از جامعه جلوتر روند این در حالی است که نقش اصلی هنرمند پیشتاز بودن در جامعه است و باید آثاری را خلق کند تا عامه مردم را از لحاظ فرهنگی جهت‌دهی کند.

این کارگردان سینما و تلویزیون اظهار کرد: بنابراین به دلیل ضعفی که از سوی هنرمندان داشتیم نمی‌توانیم این موضوع را از مردم مطالبه کنیم زیرا که مردم در زمینه فرهنگ از بسیاری از هنرمندان نیز پیشتاز هستند.

وی ادامه داد: تنها کسانی که می‌توانند مسائل فرهنگی مردم را جهت دهی، تحریک و رصد کنند مسئولین هستند که متأسفانه چون دچار کرختی و سیاست زدگی شده‌اند نتوانسته‌اند نگاه صحیح و درستی نسبت به مقوله فرهنگ در جامعه داشته باشند.

این کارشناس فرهنگی تصریح کرد: اگر تنها در دو دهه گذشته و این چند سال اخیر به ویژه در سال جاری اشارات مقام معظم رهبری در زمینه فرهنگ را عملیاتی می‌کردند سمت و سوی جامعه بسیار پرتحرک‌تر اثر بخش‌تر و الهام گرفته از فرهنگ قدیم ایرانی اسلامی می‌شد. تنها کسی که بیشترین دغدغه مسائل فرهنگی را دارد مقام معظم رهبری است. متآسفانه خیلی از سخنرانان ما که جایگاه مسئولیتی بالایی دارند و می‌توانند از نظر عملیاتی وارد عمل شوند در حوزه سخن فوق‌العاده قوی هستند ولی در زمینه عملیات یا قدرت اجرا ندارند و یا اصلاْ به حرف‌های خود عمل نمی‌کنند.

متولیان فرهنگی رهنمودهای مقام معظم رهبری را سرلوحه کار خود قرار دهند
این فیلم نامه نویس ادامه داد: در جامعه ما وزارت ارشاد، صدا و سیما، سازمان تبلیغات و نهادهای مختلف تعریف و عملکرد واحدی از فرهنگ ندارند و گاهاً حرف‌های یکدیگر را نیز نقض و تضعیف می کنند که این جای تٱسف دارد و تٱثیر همین چندگانگی بر روی زندگی مردم باعث می شود که مسئولان فرهنگی نتوانند به صورت متمرکز یک حرکت بزرگ و منسجمی را شکل دهند و خواستگاه‌های مردم در زمینه فرهنگی را در یک شالوده قرار دهند. امیدواریم که متولیان فرهنگی رهنمودهای مقام معظم رهبری در طی این چند سال را سر لوحه کارخود قرار دهند تا بتوانند از این کرختی و خمودگی نجات پیدا کنند زیراکه تا این کرختی از مسئولان دور نشود همین وضع را در جامعه خواهیم داشت.

وی در ادامه به بیان نقش آفرینی هنرمندان در این عرصه پرداخت و اظهار کرد: همانگونه که قبل هم گفتم هنرمندان باید پیشتاز جامعه باشند در واقع هنرمند باید سه وجهه خیلی هم وزن و مشترکی را داشته باشد که شامل تخصص، تعهد و تقوا است؛ تخصص نقش توانمندی و توانایی‌های او را به نمایش می‌گذارد و تعهد نگاه هنرمند را نسبت به ارزش‌ها و هنجارهای اجتماعی یا دینی انسان نشان می‌دهد، تقوا هم که نقش هماهنگ کردن این دو را بر عهده دارد، حال اگر هنرمند در یکی از این سه موارد کاستی داشته باشد در آن دو مورد دیگر هم نمی‌تواند موفق باشد.

این بازیگر سینما توضیح داد: وقتی که ما در مورد هنرمند صحبت می‌کنیم منظورمان کلی است و تمامی بخش‌های هنر را در بر می‌گیرد اما در جامعه فقط تعدادی از بازیگران سینما و چند خواننده موسیقی و هنرپیشگان تأتر شناخته می‌شوند این در حالی است که هنر شاخه‌های مختلفی دارد که اگر همه هنرمندان در این راستا قرار گیرند و این سه مشخصه را داشته باشند قطعاً می‌توانند نقش موثری داشته باشند و به عنوان پیشتاز در جامعه قرار بگیرند.

چاپ کتاب زیاد است ولی تمایل به کتاب خوانی کم شده است

این کارگردان سینما و تلویزیون با اشاره به اینکه فرهنگ‌سازی فقط با فیلم و سریال امکان پذیر نیست و کتابخوانی نیز نقش بسیار مهمی در فرهنگ عمومی مردم دارد اظهار کرد: کتاب و کتابخوانی یک موضوعی است که به شدت مبتنی بر فرهنگ و تبلیغات است که متأسفانه در تبلیغات در زمینه مطالعه بسیار بد عمل کردیم مسلم است بعضی از کتاب‌هایی که در صدا و سیما از آنها تبلیغ شد مکرر به تجدید چاپ رسیده‌اند مثل کتاب دا و کتاب من زنده‌ام.

یزدانی مقدم تصریح کرد: امروزه کتاب زیاد چاپ می‌شود اما متاسفانه تمایل مردم نسبت به کتاب خوانی کم شده که از جمله دلایل این اتفاق می‌توان به این موارد اشاره کرد: کتاب مورد نیاز جامعه چاپ نمی‌شود و دیگری اینکه تعدد و فراوانی شبکه‌های اجتماعی و ماهواره‌ایی که وقت مردم را پر کرده است. پس برای رفع این مشکل بهترین کار فرهنگ‌سازی است. در برخی از سایت‌های تبلیغاتی دیدم که در بعضی از کشورهای خارجی در کنار خیابان قفسه‌هایی را تعبیه کرده‌اند که مردم کتابی را انتخاب می‌کنند می‌خوانند و بعد از خواندن کتاب را سرجایش می‌گذارند.

این کارشناس فرهنگی گفت: یک زمانی در مترو اتوبوس‌های تهران نیز این کار انجام شد، سبدهای کتاب در محل گذاشته می‌شد که مردم می‌توانستند کتاب مورد نظر خود را بردارنند، بخوانند و مجدد به سبد بازگردانند اما متآسفانه این کار تداوم نداشت پس اگر می‌خواهیم مردم را به سمت فرهنگ سوق دهیم باید به کارهای این چنینی تداوم ببخشیم.

وی به وظیفه هنرمندان در ارتقای فرهنگ جامعه اشاره و توضیح داد: سوق دادن رفتارهای جمعی و فردی یک جامعه به سوی خاص گرایش فرهنگی در آن جامعه را جهت دهی می‌کند و هنرمندان از آن جهت که در تیر رس مردم هستند برای آن دسته از جوانانی که به دنبال یک الگوی خاص در زندگی‌یشان هستند نقش ویژه‌ایی دارند.

این کارشناس فرهنگی گفت: در زمینه فرهنگ، عمومی هنرمندان به دلایل زیادی کاهلی کردند و نتوانستند موفق شوند البته برخی از هنرمندان هم بودند که توانستند موفق شوند و وظایفشان را انجام دهند، هنرمندان به عنوان کسانی که برای بسیاری از جوانان صاحب الگو می‌شوند باید در رفتار و عملکردشان به گونه‌ایی عمل کنند که دیگران بپذیرند این رفتارها و عملکردها با هنجارهای زندگی و دینی‌شان منطبق است.

وی بیان کرد: رسیدن به زندگی اصیل ایرانی، اسلامی و ارتقای آن از وظایف هنرمندان است اما سوال اینجاست که آیا هنرمندان توانستند به این حیطه وارد شوند و یا توانستند موفق عمل کنند؟ واقعیت این است که هنرمندان نتوانستند با ابزارهایی که دارند در این زمینه موفق باشند جدای از رفتارهایشان منش واخلاق و عمل این عزیزان نیز می‌تواند به الگوهای رفتاری جامعه تبدیل شود که در این زمینه هم ضعف‌هایی وجود داشته و معمولاً جامعه از نظر الگو پذیری با توجه به اینکه این‌ها الگوهایی را می‌پذیرفتند اما این الگوها به سرعت در ذهنشان فرو می‌ریخته، به سمت الگوهایی که خودشان از لحاظ فرهنگی و مذهبی در خانوادهایشان جا انداخته بودند می‌رفتند این الگوهایی که خوب نبودند را کنار گذاشتند و به سمت الگوهای ایرانی اسلامی رفتند.

یزدانی مقدم گفت: زندگی اصیل ایرانی مبتنی بر عقاید فرهنگی و دینی ماست این به این دلیل است که مردم ما از قرن‌ها پیش که دین اسلام را پذیرفتند و سال به سال به افزایش این فرهنگ کمک کردند اما در برخی مواقع فشارهای بسیار عظیمی از طرف تبلیغات خارجی و به نوعی تأثیرات نامطلوبی از بعضی از همین الگوهای نامناسب توانستند موثر واقع شوند و خلل‌هایی را وارد زندگی‌ها کنند که این خلل‌ها در هر کشور دیگری که اتفاق می‌افتاد شالوده فرهنگی آن کشور را فرو می‌ریخت اما تا الان موفق نشدند این ضربه را به کشور ما وارد کنند.

زینب رحیمی