برگزاری کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران در ۳۱ استان کشور

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا) از خراسان‌جنوبی، پیام دکتر محمدحسن طالبیان معاون میراث فرهنگی کشور به چهارمین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران در خراسان‌جنوبی به شرح زیر است؛

۲۱ سال پیش کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران به همت مرحوم دکتر شیرازی به منظور ارتقا و تقویت مطالعه و پژوهش پیرامون تاریخ معماری و شهرسازی ایران و روشن شدن زوایای تاریخ معماری و شهرسازی کشور برگزار شد.

تا قبل از کنگره اول، اساسا مباحث تاریخ معماری و شهرسازی عمومی نبود و یکی از اهداف کنگره این بود که این مباحث عمومی شود. تا زمان حیات دکتر شیرازی سه دوره این کنگره ها در بم برگزار شد و فتح بابی برای شناخت موضوع تاریخ معماری و شهرسازی ایران بود که هنوز مجموعه مقالات این کنگره مهمترین منبع موجود در این حوزه است، اما متاسفانه با فوت ایشان وقفه‌ای ۱۰ ساله در برگزاری کنگره چهارم روی داد.

سازمان میراث فرهنگی با توجه به اتفاقاتی که در این سال‌ها بر میراث فرهنگی کشور رفته در این دوره تلاش کرد چهارمین دوره کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران را با رویکردی متفاوت برگزار کند تا دوره چهارم کنگره فرصتی باشد برای جریان‌سازی در حوزه حفاظت و ایجاد طنین توجه به حافظت و صیانت از آثار تاریخی و میراث فرهنگی کشور، لذا برای اولین بار در برگزاری چهارمین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران تصمیم گرفته شد قبل از برگزاری کنگره ملی در بم (سال آینده در ارگ بم به روال دوره‌های قبل برگزار می‌گردد) تمام استان‌های کشور به صورت ادواری کنگره تاریخ معماری و شهرسازی خودشان را برگزار کنند تا این رویکرد در استان‌ها به جریانی تبدیل شود که به ارتقای حفاظت از میراث فرهنگی به صورت مداوم و پایدار کمک کند.

بنابراین کنگره‌های استانی برای نخستین بار است که بر اساس ظرفیت‌های تاریخی، فرهنگی و طبیعی با تاکید بر تاریخ معماری و شهرسازی استان و با محوریت قرار دادن هشت محور اصلی که برخی از آنها (مانند میراث فرهنگی ناملموس و میراث معماری و شهرسازی مدرن) برای اولین بار است مطرح می‌شوند.

همچنین در این دوره که تعاملات جهانی افزایش پیدا کرده است این محورهای اصلی با نگاه و بر مبنای مطالعه کمیته های علمی ایکوموس جهانی انتخاب شده است تا در آینده در جهت تعاملات علمی موثر واقع شود.

بیش از یک سال از آغاز به کار دبیرخانه مرکزی کنگره گذشته است و از نیمه اسفند پارسال دبیرخانه کنگره‌های استانی در اداره کل استانها آغاز به کار کردند و از۱۴ آذرماه تا ۱۷ اسفندماه امسال در تمام استان‌های کشور برگزار می شوند.

لذا امروز بسیار خوشحالم که بعد از ۲۱ سال از برگزاری اولین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران، شاهد برگزاری کنگره تاریخ معماری و شهرسازی در ۳۱ استان کشور هستیم و اداره کل میراث فرهنگی استان ها برگزار کننده این رویداد مهم علمی و فرهنگی کشور هستند.

در پایان ضمن تشکر از همکارانم در اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان‌جنوبی که با جدیت و عملکرد مثبت خود از ابتدا تا انتهای این رویداد مهم استانی تلاش کردند، امیدوارم برگزاری کنگره‌های استانی چهارمین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران و رویدادهای جانبی آن مانند ایجاد کارگاه‌های آموزشی و برنامه‌های سنجیده و هدف دار به فهم تاریخ معماری و شهرسازی استان‌ها کمک کند و استان‌ها با برگزاری این کنگره و مشارکت دستگاه‌های مربوطه استان به جریان سازی شناخت ارزش‌های میراث فرهنگی بپردازند و به گسترش دانش معماری کمک شود تا در آینده شاهد حفاظت بهتر و پویاتر از میراث سرزمین‌مان باشیم. بنابراین این کنگره محلی است که حتی موضوعات حفاظت و جلوگیری از تخریب‌های میراث فرهنگی را می‌توان در آن دنبال کرد و با دستگاه‌ها در زمینه حفاظت و رفع موانع رایزنی نمود.

اگر استان‌ها به درستی و با برنامه ای درست و منسجم کنگره های استانی چهارمین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی را برگزار کنند نه تنها به حافظت از میراث فرهنگی کمک بسیاری خواهند کرد که از این طریق به معرفی استان و حتی رفع نواقص خود می‌پردازد.

چرا که موضوع حفاظت یک فرایند است که باید پژوهش و معرفی را در برگیرد. امید است تا این حرکت سنت شود و این سنت ادامه پیدا کند.