همایش «ابعاد اجتماعی ادیان ابراهیمی» در صربستان
همایش «ابعاد اجتماعی ادیان ابراهیمی» دیروز، ششم اسفندماه، در بلگراد، پایتخت صربستان برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از صربستان، سالن اجتماعات «خانه جوانان بلگراد» در پایتخت صربستان روز جمعه، ششم اسفندماه، ميزبان همايش علمی «ابعاد اجتماعی ادیان ابراهیمی» بود که با استقبال پرشور دانشجويان و محققان صربستانی همراه شد.
سخنرانان این همایش معمر خلیلویچ، سردبیر مجله علمی پژوهشی علوم دینی «قم»، پروفسور «الکساندر جاکواتس» استاد دانشکده الهیات مسیحی دانشگاه بلگراد و«ويچنتيويچ» به نمايندگی از کليسای ارتدوکس صربستان بودند.
این همایش علمی از سوی مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد، دفتر رهبر کلیسای ارتدوکس صربستان و سازمان دولتی معروف صربستانی موسوم به «خانه جوانان بلگراد» برگزار شد.
معمر خلیلویچ در سخنان خود در همایش بلگراد گفت: پیش از سخن در مورد ابعاد اجتماعی دین لازم است نخست به دو سؤال مهم پاسخ داده شود. مسأله نخست این است که آیا جامعه به عنوان موجودی مستقل از افراد وجود دارد یا خیر؛ و اگر وجود دارد، هستی مستقل آن به چه نحوی تحلیل می شود. مسأله دوم نیز جایگاه جامعه در دین، علی الخصوص دین اسلام است.
عضو هیئت مؤسسین مرکز علوم دینی «قم» در پاسخ به سؤال نخست به چهار نظریهای که در این باب وجود دارد اشاره کرد و پس از نقد هر کدام از آن ها نظر و دیدگاه علامه طباطبایی را که مبتنی بر تعالیم ناب حکمت متعالیه است، پذیرفته و توضیح داد.
وی افزود: بر اساس دیدگاه علامه طباطبايي، جامعه به عنوان اعتبار عقل عملی تلقی شده و لذا دارای آثاری حقیقی است. خلیلویچ بر همین اساس به مسأله دوم در زمینه جایگاه جامعه در دین اسلام پرداخته است.
معمر خلیلویچ به اندیشه ناب علامه در جلد چهارم تفسیر گرانمایه «المیزان» اشاره کرد که «اسلام در تمام شئونش اجتماعی است». وی تأکید کرد که اجتماعیبودن همه شئون اسلام دارای مراتب مختلفی است.
سردبیر مجله علمی پژوهشی علوم دینی «قم» در پایان سخنان خود، به سیر اندیشه اجتماعی در اسلام در قالب شش مرحله اشاره کرد و گفت: مرحله نخست همان دوران صدر اسلام است که اندیشه های اجتماعی در متون دینی آمده است. مرحله دوم همزمان با دوران «نهضت ترجمه» است که اندیشمندان مسلمان با تفکرات حکمای ایران و یونان باستان آشنا شدهاند.
وی افزود: مرحله سوم با ظهور فارابی و ابن سینا آغاز شده و در آن نخستین نظامهای عقلی اجتماعی اسلامی پدیدار میشود. در مرحله چهارم اندیشه اجتماعی، شاخه بندی میشود و خلیلویچ ابن خلدون را سرآمد این مرحله میداند. مرحله پنجم نیز به دوران شکوفایی مکاتب فلسفی شیراز و اصفهان مربوط میشود که با ظهور خواجه نصیرالدین طوسی آغاز شده و در زمان ملاصدرا به اوج خود میرسد.
خلیلویچ بیان کرد: در نهایت، مرحله ششم اندیشه اجتماعی نیز با علامه طباطبایی و شاگردان ایشان آغاز شده و هنوز هم ادامه دارد. شاخصه اساسی این مرحله طبق بیان رئیس گروه تمدنپژوهی مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد، یافتن پاسخ های بدیع و نوآورانه در عرصه جامعه بر اساس مبانی و تعالیم حکمت متعالیه است. خلیلویچ سخنان خود را با یادی از اندیشهها و خدمات علمی بی سابقه استاد شهید مطهری در غنابخشی به انديشه اجتماعی در اسلام به پایان رساند.
در قالب سلسله همایش های علمی مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد، هفته آینده همایشی دیگر با عنوان «مسأله محیط زیست در اسلام و مسیحیت» در بلگراد برگزار خواهد شد.
سخنرانان این همایش معمر خلیلویچ، سردبیر مجله علمی پژوهشی علوم دینی «قم»، پروفسور «الکساندر جاکواتس» استاد دانشکده الهیات مسیحی دانشگاه بلگراد و«ويچنتيويچ» به نمايندگی از کليسای ارتدوکس صربستان بودند.
این همایش علمی از سوی مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد، دفتر رهبر کلیسای ارتدوکس صربستان و سازمان دولتی معروف صربستانی موسوم به «خانه جوانان بلگراد» برگزار شد.
معمر خلیلویچ در سخنان خود در همایش بلگراد گفت: پیش از سخن در مورد ابعاد اجتماعی دین لازم است نخست به دو سؤال مهم پاسخ داده شود. مسأله نخست این است که آیا جامعه به عنوان موجودی مستقل از افراد وجود دارد یا خیر؛ و اگر وجود دارد، هستی مستقل آن به چه نحوی تحلیل می شود. مسأله دوم نیز جایگاه جامعه در دین، علی الخصوص دین اسلام است.
عضو هیئت مؤسسین مرکز علوم دینی «قم» در پاسخ به سؤال نخست به چهار نظریهای که در این باب وجود دارد اشاره کرد و پس از نقد هر کدام از آن ها نظر و دیدگاه علامه طباطبایی را که مبتنی بر تعالیم ناب حکمت متعالیه است، پذیرفته و توضیح داد.
وی افزود: بر اساس دیدگاه علامه طباطبايي، جامعه به عنوان اعتبار عقل عملی تلقی شده و لذا دارای آثاری حقیقی است. خلیلویچ بر همین اساس به مسأله دوم در زمینه جایگاه جامعه در دین اسلام پرداخته است.
معمر خلیلویچ به اندیشه ناب علامه در جلد چهارم تفسیر گرانمایه «المیزان» اشاره کرد که «اسلام در تمام شئونش اجتماعی است». وی تأکید کرد که اجتماعیبودن همه شئون اسلام دارای مراتب مختلفی است.
سردبیر مجله علمی پژوهشی علوم دینی «قم» در پایان سخنان خود، به سیر اندیشه اجتماعی در اسلام در قالب شش مرحله اشاره کرد و گفت: مرحله نخست همان دوران صدر اسلام است که اندیشه های اجتماعی در متون دینی آمده است. مرحله دوم همزمان با دوران «نهضت ترجمه» است که اندیشمندان مسلمان با تفکرات حکمای ایران و یونان باستان آشنا شدهاند.
وی افزود: مرحله سوم با ظهور فارابی و ابن سینا آغاز شده و در آن نخستین نظامهای عقلی اجتماعی اسلامی پدیدار میشود. در مرحله چهارم اندیشه اجتماعی، شاخه بندی میشود و خلیلویچ ابن خلدون را سرآمد این مرحله میداند. مرحله پنجم نیز به دوران شکوفایی مکاتب فلسفی شیراز و اصفهان مربوط میشود که با ظهور خواجه نصیرالدین طوسی آغاز شده و در زمان ملاصدرا به اوج خود میرسد.
خلیلویچ بیان کرد: در نهایت، مرحله ششم اندیشه اجتماعی نیز با علامه طباطبایی و شاگردان ایشان آغاز شده و هنوز هم ادامه دارد. شاخصه اساسی این مرحله طبق بیان رئیس گروه تمدنپژوهی مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد، یافتن پاسخ های بدیع و نوآورانه در عرصه جامعه بر اساس مبانی و تعالیم حکمت متعالیه است. خلیلویچ سخنان خود را با یادی از اندیشهها و خدمات علمی بی سابقه استاد شهید مطهری در غنابخشی به انديشه اجتماعی در اسلام به پایان رساند.
در قالب سلسله همایش های علمی مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد، هفته آینده همایشی دیگر با عنوان «مسأله محیط زیست در اسلام و مسیحیت» در بلگراد برگزار خواهد شد.
