الگوهای قرآنی در منظر قرآن

به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از آذربایجانشرقی، يكي از روش‌های تربيتی، روش ارائه الگو است، در اين روش انسان‌های پاک، موفق و كامل به عنوان نمونه معرفی می شوند و ديگران می‌توانند از رفتار آنها سرمشق گرفته و مثل آنها شوند.

می‌بينيم که هر انسانی به دنبال الگو شدن و در پی شخصيت ممتازی است که به او دل بندد و ارادت بورزد. وجود الگوهای رفتاری و شخصيت‌های نمونه و مربی، نقش بسيار مهمی در سازندگی انسان‌ها دارد. انسان به طور فطری، نيازمند راهنماست.

هدف اساسی و نهايی تمام پيامبران، تربيت صحيح انسان‌ها برای تکامل و سعادت ابدی است. در اين مسير يکی از روش‌های اساسی و راه‌کارهای عملی، پرورش و تربيت از طريق الگوهاست. با مراجعه به قرآن کريم و روايات وارده از ائمه‌ هدی(ع) مشاهده می‌شود که به تربيت انسان از اين طريق بسيار تأکيد شده است.

انتخاب الگو، يكی از نيازهای اساسی انسان است

حجت‎الاسلام سیدرضا رضوی، امام جمعه بستان‎‏آباد در گفت‌وگو با ایکنا، اظهار کرد: مدل سازی رفتاری و انتخاب الگو، يكی از نيازهای اساسی انسان است.

وی افزود: روش الگويی، بهترين و كارآمدترين شيوه، براي اصلاح و تربيت فردی و اجتماعی انسان است. خواسته اسلام و نظام تربيتی آن از مصلحان جامعه آن است كه برای هدايت و تربيت مردم، تنها به تبليغ و ارشاد گفتاری بسنده نكنند و پيش از همه و قبل از هر چيز، خود را از نظر اخلاقی و رفتاری، به گونه ای براساس تعليمات و معارف قرآني بسازند كه با كردار شايسته و فضايل اخلاقي خويش، دعوت كننده ديگران به صلاح بوده و خود در الگوی حسنه ای، برای ساير مردم باشند.

وی با استناد به آیه 21 سوره احزاب خاطرنشان کرد: در این آیه می‌خواینم: قطعاً برای شما در اقتدا به رسول خدا، سرمشقی نيكو است: برای آن كس كه به خدا و روز بازپسين ايمان دارد و خدا را فراوان ياد می كند.

حجت‌الاسلام رضوی ادامه داد: الگوها، عامل تحرک انسان‌ها و پويايی حيات ايشان می‌شوند و جامعه را از ايستايي و يا عقب گرد باز می دارند: اسوه و الگو، قوه‌های خام و آرميده درون انسان را به فعليت درمی آورد و استعدادهای نهفته را شكوفا می‌سازد و از خمودی و خفتگی جلوگيری می نمايد.

امام جمعه بستان‎‏آباد با اشاره به فرموده امام جعفرصادق(ع) یادآور شد: امام جعفرصادق(ع) می فرمایند: هر گاه شخص عالم به مقتضای علم خويش عمل نكند، اثر موعظه اش همچون آب باران بر روي سنگ صاف از قلبهای مردم محو خواهد شد.

وی افزود: الگو شدن در اخلاق و عمل و نقش اساسی آن در تربيت، دايره ای وسيع دارد.

حجت‌الاسلام رضوی ذکر نمونه را برای تزکیه روحی مردم امری ضروری دانست و تاکید کرد: برای تربيت معنوی و تزكيه روحی مردم ذكر نمونه و اسوه، امری ضروری است كه قرآن كريم براين موضوع بسيار تاكيد نموده است.

اسوه‌ها اجازه ظهور جلوه‌هاي انحراف را در جامعه نمی‌دهند

حجت‌الاسلام شیخ مصطفی باقری بنابی، امام جمعه بناب در گفت‌وگو با ایکنا، اظهار کرد: اسوه‌ها، عامل پيشگيری از انحراف‌ها و خطاها بوده و با حضور چشمگير و موثر خويش، جوی از ايمان و صلاح و پاكی پديد می‌آورند كه خود به خود، اجازه ظهور جلوه‌هايی تباهی و انحراف را در جامعه نمی‌دهند.

وی افزود: يكی از روش‌های مهم تربيتی كه مورد تاكيد اسلام بوده و اكنون نيز مورد توجه روانشناسان واقع شده است، "روش الگويی" است؛ يعني الگوپذيری از بزرگان در شئون مختلف زندگی.

وی با استناد به آیه 33 سوره احزاب خاطرنشان کرد: در این آیه می‌خوانیم: خداوند فقط می‌خواهد پليدی و گناه را از شما اهل بيت دور کند و کاملا شما را پاک سازد.

حجت‌الاسلام باقری بنابی ادامه داد: خداوند متعال كه خالق انسان است و بر تمامی نيازهای وی آگاهی كامل دارد، با برانگيختن پيامبران از ميان خود مردم و معرفی پيشوايان معصوم(ع) و عالمان وارسته، اين نياز انسان را پاسخ گفته است.

امام جمعه بناب، با اشاره به فرموده امام جعفزصادق(ع) یادآور شد: امام جعفرصادق(ع) می فرمایند: من زشت می دانم كه مسلمانی بميرد و تمام آداب و سنن رسول خدا(ص) را ولو يكبار انجام نداده باشد.

وی افزود: انسان با انتخاب الگو يا سرمشق، به تقليد رفتار او می پردازد. علاوه بر الگوهای زنده، كه محيط تربيتی مساعد را ايجاد می‌كنند، اسوه‌های اخلاقی و انسانی گذشته، موجب حيات مجدد انسان شده و نقش عظيمی در سازندگی وی ايفا می كنند.

حجت‌الاسلام باقری بنابی از منظور الگو قرار دادن گفت و تاکید کرد: منظور از تأسی و الگو قرار دادن، حالتی است که انسان، از هر جهت به مقتدايش اقتدای تام و تمام کند.