قناعت مسلمانان به معرفت سطحی از رسول الله(ص)/همچنان در محضر پیغمبر خدا هستیم

حجت‌الاسلام والمسلمین سید طاهر غفاری، مدرس حوزه علمیه و شاگرد آیت‌الله العظمی بهجت در گفت‌وگو با ایکنا از خوزستان، درباره رسالت مسلمان‌ها در معرفی رسول خدا(ص) به جهانیان اظهار کرد: درباره شخصیت آسمانی وجود مقدس حضرت ختمی مرتبت رسول اکرم اسلام(ص) باید گفت انصافاً در خود عالم اسلام و مسلمین حق معرفت ایشان ادا نشده است و ایشان نه فقط در عالم فعلاً غربت معرفتی دارند و علی‌ر‌غم اینکه بیش از 1400 سال از زمان بعثت ایشان می‌گذرد، هنوز گویا در زمان یک جاهلیت دیگری قرار داریم؛ به دلیل اینکه جز عده بسیار محدود، وجود مقدس پیامبر اسلام(ص) و به دنبال ایشان وجود مبارک اهل‌بیت(ع) ایشان را نشناختند.

وی اظهار کرد: اینها وجوداتی هستند که باید یکی از وظایف حتمی خود را معرفت اینها قرار دهیم که هر چه این وسایط فیض‌ الهی را بشناسیم، می‌توانیم دین را بهتر بشناسیم و به وسیله این وجودات مقدسه، می‌توانیم توحید را عمیقاً فهم و درک کنیم. این نیاز هنوز واقعاً در میان خود مسلمین به شکل حقیقی و فراگیر احراز نشده است؛ یعنی این معنا که وجود مقدس پیامبر(ص) فرموده‌اند: «طلب العلم فریضه» دنبال علم و فهم رفتن بر همه واجب است، این فریضه کامل ادا نشده است؛ الا به وسیله خواصی از مسلمین.

این مدرس حوزه علمیه افزود: یک عده محدودی از اولیای الهی و علمای ربانی در این زمینه قدم‌های بسیار خوب و مبارکی برداشته‌اند. از تاریخ رسول خدا(ص) اطلاع‌رسانی‌ها کرده‌اند. بین تاریخ تحریف شده و تاریخ اصیل ایشان با اسناد و مستندات معتبر تفکیک کرده‌اند. تلاش‌ها شده است؛ اما مع‌الأسف گروه بسیار کمی از این تلاش‌ها استفاده کردند. این معنا اگر محقق می‌شد، حس می‌کردیم همان‌طور که یک مسلمان مطلع است که باید نماز بخواند، همان‌طور احساس تکلیف می‌کرد که باید در جلسات علمی شرکت کند؛ جلساتی که علم دین حقیقتاً بیان شود.

غفاری ادامه داد: علم دین باید به وسیله کسی بیان شود که او را بشناسند که این واقعاً دارای صفاتی است که آن را حضرت حق برای ما رسول امین قرار داده است. رسالت چه شرایطی می‌خواهد؟ این رسول چه ویژگی‌هایی و چه تفاوتی با سایر انسان‌ها دارد؟ خدای متعال در وجود او چه چیزی نهاده است؟ این وصف که فرمود: «إنک لعلی خُلق عظیم» (ای رسول من، تو بر یک اخلاق بزرگ قرار داری، مبنای وجود و شخصیت تو یک خلق عظیم است.) مراد از آن چیست؟

معرفت اجمالی برای همراهی حقیقی با این رسول مطهر و دارای خُلق عظیم کافی نیست

متأسفانه ما تصور می‌کنیم که خود ما مسلمان‌ها احیاناً یک معرفت اجمالی داریم- بگذریم از کسانی که صرفاً اسلام شناسنامه‌ای دارند- و گویا غافلیم که این مقدار در تبعیت و همراهی حقیقی با این رسول مطهر و دارای خُلق عظیم کافی نیست. چون این معنا را ما باید اولاً در میان مسلمانان منتشر کنیم. آن وقت نور این معرفت در کل دنیا منتشر می‌شود.

وی تصریح کرد: متأسفانه ما تصور می‌کنیم که خود ما مسلمان‌ها احیاناً یک معرفت اجمالی داریم- بگذریم از کسانی که صرفاً اسلام شناسنامه‌ای دارند- و گویا غافلیم که این مقدار در تبعیت و همراهی حقیقی با این رسول مطهر و دارای خُلق عظیم کافی نیست. چون این معنا را ما باید اولاً در میان مسلمانان منتشر کنیم. آن وقت نور این معرفت در کل دنیا منتشر می‌شود. الان حدود یک میلیارد یا بیشتر مسلمان داریم. اگر در درون خودِ اینها انبعاث رخ دهد، این ظرفیت عظیمی است.

شاگرد آیت‌الله العظمی بهجت با بیان اینکه حقیقتاً عناصر فرهنگی و فرهنگ‌ساز رسالت خود را برای احیای اسلام در میان مسلمین بدانند، گفت: ما احساس می‌کنیم که معرفت‌های نسبتاً سطحی و اجمالی قانعشان کرده و با همان دارند زندگی می‌کنند و با همان خود را مسلمان می‌دانند.

همچنان در محضر رسول‌الله(ص) هستیم

غفاری تصریح کرد: متأسفانه به دلیل اینکه این شناخت، عمیق نشده است، یکی از مباحثی که باید در مسأله رسول‌شناسی معلوم شود این است که با رحلت ایشان و وداعشان از این دنیا، نسبت به این عالم حضوری دارند یا ندارند؟ آیا حضرت حق که همه جا با مخلوقات است: «هو معکم أین ما کنتم» و به دلایل قطعی عقلی که حضور حضرت حق، حضور نامحدودی است، آیا با این حضور نامحدود، ولی او و رسول او، آیا صرفاً حضور جسمانی در عالم داشتند؟ یا اینکه همان زمان که حضور جسمانی داشتند، یک حضور حقیقی فراگیر به اذن خدا در کل عالم نیز داشتند. یعنی ما الان همچنان در محضر رسول‌الله(ص) هستیم، در محضر اولیای حقیقی الهی هستیم. این حضور، فراتر از حضورهای دنیوی است.

اخلاق مسلمان‌ها دیگران را از شخصیت رسول اسلام(ص) باخبر می‌کند

این مدرس حوزه ادامه داد: اگر این ابواب باز شود و حضور حضرات احساس شود، مسأله استمداد از دستگاه خدا و جنود الهی که سرکرده جنود الهی خود رسول مکرم اسلامی(ص) است، اگر این معنا تعقیب شود، حیات دیگری در عالم اسلام و مسلمان‌ها دمیده می‌شود. اخلاق دیگری حاکم می‌شود و نفس اخلاق و شخصیت مسلمان‌ها دیگران را از شخصیت آسمانی رسول مکرم اسلام(ص) باخبر می‌کند. در این زمینه خلأهای بسیار فراوانی داریم. هر چه که ما این خلأها را اولاً بشناسیم و احساس فقر کنیم، لابد زمینه‌ساز این می‌شود که این خلأها را پر کنیم.

وی در ادامه نمونه‌هایی از سلوک رسول اکرم(ص) را بیان کرد و گفت: خود ایشان در این روایت شریف اشاره فرمودند که «ما أذی نبی مثل ما اوذیت» هیچ پیامبری مثل من دچار ایذاء و اذیت از ناحیه مخاطبانش نشد. در مقابل این، حضرت چه سلوکی کردند؟ چه برخوردی کردند؟ قرآن سیره ایشان را برای ما حکایت می‌کند و تاریخ صد در صد آن را تأیید می‌کند:‌ «فَبِمَا رَحْمَةٍ مِنَ اللَّهِ لِنْتَ لَهُمْ»(آل عمران، 159) ای رسول ما، شما کسی بودی که رحمت خدا شامل حال تو شد و با همین‌ها که غلیظ بودند و شدید بودند و لجبازی و عناد داشتند و چه بی‌ادبی‌ها و هتک حرمت‌ها به ساحت مقدسه شما کردند، نرم‌خو و پرمهر بودی.

از ایشان حکایت کردند که همان موقع که مورد اهانت بود، قوم را دعا می‌کردند: «اغفر قومی انهم لایعلمون» خدایا اینها ملتفت نیستند، جاهلند مغفرتت را در حق اینها قرار بده. این لینت و شفقت ایشان آن‌قدر شدید بود که آیه قرآنی فرمود: «لعلک باخع نفسک» گویا می‌خواهی خودت را بکشی. گویا می‌خواهی خود را تلف کنی. این‌قدر نسبت به اینها دلسوزی که چرا ایمان نمی‌آورند.

غفاری گفت: در قضیه اوایل بعثت هست که به ایشان جسارت کردند و لباس حضرت را آلوده کردند؛ حضرت خدیجه(س) و بعدها وجود مقدس صدیقه طاهر(س) حضرت را نوازش می‌کردند و از ایشان حکایت کردند که همان موقع که مورد اهانت بود، قوم را دعا می‌کردند: «اغفر قومی انهم لایعلمون» خدایا اینها ملتفت نیستند، جاهلند مغفرتت را در حق اینها قرار بده. این لینت و شفقت ایشان آن‌قدر شدید بود که آیه قرآنی فرمود: «لعلک باخع نفسک» گویا می‌خواهی خودت را بکشی. گویا می‌خواهی خود را تلف کنی. این‌قدر نسبت به اینها دلسوزی که چرا ایمان نمی‌آورند.

سیره حضرت در دلسوزی شدید نسبت به کسانی که از ایمان دور هستند

این مدرس حوزه علمیه ادامه داد: این دلسوزی شدید نسبت به کسانی که از ایمان دور هستند، سیره حضرت بود و این دلسوزی شدید را اگر بتوانیم تأسی کنیم نسبت به کسانی که از ساحت دین دور هستند و احیاناً رفتارهای ناشایستی انجام می‌دهند، می‌توانیم مدعی باشیم که یک خُلق ایشان را تبعیت کرده‌ایم. به این معنا که افراد با یک دلسوزی ـ نه با دافعه ـ مواجه شوند، با یک صمیمیت در حفظ حرمت‌ها و در تبیین نیازها مواجه شوند که یک حقیقتی هست بیایید دلسوزانه آن را با هم تعقیب کنیم. اگر این رحمت را از سیره ایشان یاد بگیریم می‌توانیم مدعی باشیم که یک خُلق ایشان را تبعیت کرده‌ایم.

وی در پایان گفت: آنچه در تاریخ ایشان به شدت بروز دارد، رحمت الهی است که در وجود ایشان ظهور پیدا کرد و حتی شدیدترین دشمنان بعد از فتح مکه آنچه حضرت به آنها خطاب کرد این بود که شما آزادشدگان هستید. ما برای انتقام نیامده‌ایم. امروز، روز رحمت است. رحمت را نسبت به کسانی که در مقابل ایشان شمشیر کشیده بودند، جاری کردند. اگر این سلوک را یاد بگیریم می‌توانیم بگوییم یک قطره از وجود ایشان را شناختیم.