خانهتکانی دل با استغفار در ماه رجب
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان مرکز شهرکرد گفت: حالمان را باید متناسب با ایام ماه رجب، شعبان و رمضان مبارک تغییر دهیم یعنی خانه تکانی دل داشته باشیم و با اعمال توصیه شده در این ماههای پرفضیلت از جمله استغفار، خود را برای بهار عبادت یعنی ماه مبارک رمضان آماده کنیم.
این روزها همه سخت مشغول کارند، دیواها، پنجرهها، فرشها، کف و سطوح، ظرفهای درون کابینتها باید تمیز شوند، اما این همه کار را چطور باید انجام داد؟ همچنین دودههای در و دیوار خودنمایی میکنند، خاکهای نشسته بر وسایل و خلاصه همه چیز باید تمیز شود.
اما چقدر خوب است که سال نو را بدون هیچ آلودگی شروع کنیم، چه در خانههایمان چه در دلمان، چقدر خوب است که دلمان را هم تکانی بدهیم و کینهها و نفرتهای ریز و درشت، دلخوریها، ناراحتیها را با شوینده عفو و بخشش خوب بشوییم و تمیز کنیم، و با اشک توبه و استغفار آب بکشیم و با جلوههایی از محبت و دوستی برای سال نو تزئین کنیم.
حجتاسلاموالمسلمین باقر مختاری، مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان مرکز شهرکرد در گفتوگو با ایکنا از چهارمحالوبختیاری در رابطه با اهمیت دین مبین اسلام به آیین ایرانی خانه تکانی، بیان کرد: دین اسلام در کنار ارزشهایی که مطرح میکند به ارزشهای هر منطقه و کشور نیز اهمیت میدهد.
وی به دستهبندی ارزشهای جامعه از نگاه اسلام اشاره کرد و گفت: دین مبین ارزشها را به دو دسته امضایی و ارزشهای تأسیسی تقسیم میکند؛ ارزشها و یا احکام امضایی ارزشهایی هستند که قبل از ورود اسلام در کشور وجود داشته و با دین اسلام منافاتی نداشتهاند لذا مورد تأیید دین مبین قرار میگیرند اما احکام تأسیسی احکام جدیدی هستند که به وسیله دین اسلام تاسیس میشود، در واقع دین مبین اسلام ارزشهای مثبتی که از قبل در کشور بوده را امضاء و تأیید و ارزشهای منفی و مخالف اسلام را نفی میکند.
حجتالاسلام مختاری عید نوروز و مناسک آن را یکی از ارزشهای مثبت کشور دانست که بعد از ورود اسلام نیز مورد حمایت و تأیید اسلام قرار گرفت و افزود: روایات و احادیث متعدد در دین مبین اسلام به همراه شدن اسلام با ایرانیان و آداب و رسوم و سنتهای درستشان اشاره میکند که خانهتکانی یکی از آن سنتهای خوب، دیرینه و موافق ارزشهای اسلامی است که در دین اسلام نیز توصیه شده است.
وی با بیان اینکه نظافت مورد پسند دین مبین اسلام است، تصریح کرد: اگر در روایات متعدد دقت کنیم مشاهده میشود که به نظافت و تمیزی در خانه و جامعه بسیار توصیه شده است.
مدرس گروه معارف اسلامی دانشگاه شهرکرد تصریح کرد: زمانی که اسلام بحث نظافت را مطرح میکند این موضوع را به ایمان به خدا ربط میدهد در واقع شاخصه اصلی و وجه تمایز دین مبین اسلام در مورد مسئله نظافت از سایر ادیان در اینجا مشخص میشود و این سؤال که نظافت انسان چگونه با رسیدن به خدا ارتباط دارد؟ نیز در همین موضوع پاسخ داده میشود همچنین، حدیث «وَ النَّظَافَةُ مِنَ الْإِیمَانِ» نیز در همین رابطه مطرح میشود که بسیار مورد توجه قرار دارد.
این کارشناس مذهبی افزود: البته نظافت و خانهتکانی در نگاه اسلام تنها به یک دوره زمانی خاص و یا به طور مثال در چند روز قبل از عید نوروز منحصر نمیشود و انسان باید هر روز به فکر نظافت و تمیزی و هر روز برای او روز عید باشد.
اصول خانهتکانی از نگاه اسلام
وی با بیان اینکه اگر بخواهیم این عمل پسندیده یعنی خانهتکانی اتفاق بیفتد، رعایت پارهای از اصول لازم است، تأکید کرد: تعاون و همکاری یکی از اصول خانه تکانی از نگاه اسلام است، خانهتکانی در منزل و یا در بُعد وسیعتر آن یعنی اجتماع، کار یک شخص نیست و حدیث «كُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْؤول» نیز به همین منظور بیان شده است در این امر تنها خانم خانه نیست که باید درگیر باشد بلکه همه اعضا باید به کمک یکدیگر برای یک هدف به میدان بیایند.
این کارشناس مذهبی تصریح کرد: در زمان قدیم اهالی یک محل همه با هم برای خانهتکانی تلاش میکردند و دستهجمعی خانهها را به نوبت تمیز میکردند تا محله پاک و تمیزی داشته باشند.
اسراف نکنیم!
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان مرکز شهرکرد عدم اسراف را اصل دوم در خانهتکانی دانست و گفت: یکی از اصولی که متأسفانه در استان و کشور به آن اهمیت داده نمیشوند، صرفهجویی نکردن است، مردم غالباً برای تمیز کردن محل زندگی، اسراف به خرج میدهند، به طور مثال در هنگام تمیزی دچار وسواس میشوند، همچنین مصرف بیرویه آب هم کار ناپسند و هم گناه است و هم زمینه بیماری روانی را رواج میدهد.
وی ادامه داد: متأسفانه برخی افراد نو شدن را با نو کردن وسایل خانه اشتباه میگیرند و هر سال موقع خانهتکانی، وسایل منزل را که هنوز قابلیت استفاده دارند، دور میریزند که این عمل نیز مصداق اسراف است.
این کارشناس مذهبی افزود: البته اگر کسی وضع مالی خوبی داشته باشد و وسایل غیرضروری خود را به نیازمندان دهد ثواب عظیمی را از آن خود میکند اما متأسفانه این عمل کمتر صورت میگیرد و بیشتر مردم سال جدید را با اسراف آغاز میکنند و بعضاً به قرض و بدهی نیز تن میدهند.
حجتالاسلام مختاری گفت: امروزه بیشتر مردم دچار مشکلات اقتصادی هستند لذا بهتر است در ایام عید به گونهای عمل نکنیم که سبب دل شکستن اقوام شویم و به گونهای هزینه نکنیم که حسرت دیگران را برانگیزد و دلی را بشکنیم زیرا که عواقب خطرناکی را به همراه دارد.
خانهتکانی؛ سنت ایرانی - اسلامی
این مدرس حوزه و دانشگاه بیان کرد: خانه تکانی به عنوان یکی از سنتهای زیبایی ایرانی - اسلامی از دیرباز رونق داشته و گویای اهتمام و توجه خاص ایرانیان به نظافت، پاکی و زیبایی است.
حجتالاسلام مختاری ادامه داد: سزاوار است پیش از خانهتکانی منزل برای ورود به سال جدید، خانه دل را گردگیری کنیم که اولین گام در خانه تکانی دل به سبک قرآنی، شستن قلب از لجنزار گناه و معصیت است و برای اینکه دل و قلب را از غبار آلودگیها و گناه پاک کنیم، بر اساس روایات اسلامی میبایست قلب را در رودخانه استغفار و توبه شستشو دهیم.
خانهتکانی دل
این کارشناس مذهبی در ادامه با اشاره به اینکه خانهتکانی و عید به معنای نو شدن است، ادامه داد: هر روز برای ما عید است و در روایات اشاره شده است که هرکس دو روزش مساوی باشد ضرر کرده است، لذا مؤمن هر روز در حال سیر و سلوک است و هر روز باید خود را پاک و مطهر و در این مسیر حرکت کند، در کنار اینکه محیط و محل زندگی خود را تمیز میکند دلش را نیز باید از رذائل اخلاقی مطهر کند.
حجتالاسلام مختاری به دعای تحویل سال نو اشاره کرد و گفت: حالمان را باید متناسب با ایام ماه رجب، شعبان و رمضان مبارک تغییر دهیم یعنی خانهتکانی دل داشته باشیم و با اعمال توصیه شده در این ماههای پرفضیلت از جمله استغفار خود را برای بهار عبادت یعنی ماه مبارک رمضان، آماده کنیم.
وی افزود: این ایام فرصت مناسب برای رفع کدورتهای خانوادگی است که اگر خدای ناخواسته بین اقوام کدورتی وجود دارد به بهانه سال نو و زندگی نو کدورتها را فراموش و زنگارهای دل را نیز بزداییم.
تأثیر خانهتکانی در پیشگیری از بیماریها
حجتالاسلام مختاری در خصوص تأثیرات خانهتکانی در پیشگیری از هر گونه بیماری، تأکید کرد: برای پیشگیری از هر گونه بیماری علاوه بر اینکه توصیههای پزشکی را باید رعایت کنیم دستورات کلی اسلام در مورد نظافت را نیز مد نظر قرار دهیم.
مدرس گروه معارف اسلامی دانشگاه شهرکرد گفت: همچنین در کنار رعایت همه این نکات بهداشتی توکل به خداوند و توسل به ائمه اطهار(ع) سبب میشود مشکلات را به خوبی پشت سر بگذاریم.
انتهای پیام
