شیوههای تبدیل باور قرآنی به فرهنگ قرآنی
مدیرکل تبلیغات اسلامی چهارمحالوبختیاری با اشاره به اینکه نمونهها و شیوههای مختلف تبدیل باور قرآنی به فرهنگ قرآنی بارها در قرآن کریم مطرح شده است گفت: یک نمونه از این شیوهها در آیه ۳۵ سوره مبارکه آل عمران آمده است که مسئله نذر فرزند در راه خدا را مطرح میکند.
به گزارش ایکنا از چهارمحالوبختیاری، حجتالاسلام والمسلمین مهدی طاهری، مدیرکل تبلیغات اسلامی چهارمحالوبختیاری، روز گذشته، ۱۳ آبانماه در نشستی با موضوع تحلیل واژگانی قرآن کریم ویژه مدیران و مربیان مراکز قرآنی شهرستان شهرکرد که در قالب پنجشنبههای قرآنی در کتابخانه تخصصی قرآن کریم برگزار شد با اشاره به اینکه مراد از «هَٰذَا الْقُرْآنَ» در آیه شریفه «إِنَّ هَٰذَا الْقُرْآنَ يَهْدِي لِلَّتِي هِيَ أَقْوَمُ» (اسرا/۹)، کل قرآن کریم است، اظهار کرد: با این نگاه، تمامی مشکلاتی که در جامعه وجود دارد مربوط به فاصله گرفتن از این کتاب هدایتگر است پس هرگاه به تعبیر رسولالله(ص)، فتنهها مانند شبی تاریک به ما رسیدند درمان آن را باید در قرآن جستجو کنیم که شفا و ذکر و رحمت نه تنها برای مسلمانان بلکه برای تمام عالمیان است.
وی جایگاه والای فعال و خادم قرآن را یادآور شد و ادامه داد: تمامی اهلبیت(ع) نیز برای خادمی قرآن کریم به امامت رسیدند و مامور شدند؛ رسولالله(ص) مبعوث شدند تا پیغام و کلام خداوند را به انسانها منتقل کنند و همین رسالت را خادمان و فعالان عهدهدار هستند لذا رسالت آنان رسولاللهی است چرا که خبر خداوند متعال را به مردم میرسانند.
طاهری با اشاره به شیوههای متعدد تفسیر قرآن کریم، بیان کرد: برخی سورهای و ترتیبی به تفسیر قرآن میپردازند و برخی دیگر شیوههای موضوعی و یا آیهای، رخدادی و غیره برای بهرهمندی و تدبر و تفکر و تعقل در قرآن کریم برمیگزینند. باید پرسید نسبت ما بهعنوان فعالان و حاملان قرآن با تدبر و تفکر و تعقل در قرآن کریم تا چه اندازه است و چه جایگاهی در میان سایر فعالیتهای قرآنی اعم از روخوانی و روانخوانی، قرائت، ترتیل و حفظ که مقدمه انس با قرآن هستند، دارد؟
شیرینی فرهنگ قرآنی
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان با ذکر اینکه به نظر میرسد ما در مقدمات ورود به قرآن ماندگار شدهایم، افزود: وقتی در مقدمات ایستایی داشته باشیم حظ لازم از قرآن حاصل نمیشود؛ لذا مقدمات پس از مدتی خستهکننده خواهد شد، قرآن زمانی که تنها در قالب الفاظ در ذهن ما متبادر شود آنچنان که باید به جان ما نمینشیند و لذا رونق جلسات قرآن تقلیل مییابد. در شیوه پیامبر(ص) برای ارائه قرآن کریم به مروم، اولین مسئله چشاندن شیرینی فرهنگ قرآنی به جای الفاظ قرآن است.
طاهری گفت: شیوه حضرت این بود که قرائت و تجوید و فهم و عمل ۱۰ آیه از قرآن را به مردم میآموختند و سپس سراغ ۱۰ آیه بعدی میرفتند. اگر فردی حافظ کل قرآن کریم شد اما نتوانست حرکتی کند پیداست که ارتباط عمیق و دقیقی با قرآن برقرار نکرده است و نسبت تدبر در قرآن با دیگر فعالیتهای قرآنی که البته لازم هم هستند، نسبت معقولی نیست؛ وقتی قرآن کریم بر نبی اعظم(ص) نازل شد، رها نشد بلکه حرکت در راستای آموزش و ترویج و عمل به آن شکل گرفت.
نکاتی در باب تبیین واژگانی قرآن
وی با اشاره به نکاتی در تبیین واژگانی قرآن و با ذکر اینکه واژه ممنون در قرآن بهمعنای تمامنشدنی و جاودان است، تصریح کرد: باید دید چگونه باید حفظ قرآن غَيْرَ مَمْنُونٍ و همیشگی شود؟ آیا حفظ قرآن با به ذهن سپردن آخرین آیه آخرین سوره قرآن به پایان میرسد و همیشگی میشود؟
طاهری با اشاره به اینکه در بافت توصیفی آیات قرآن کریم واژه «آمنوا» همواره با «عملوا» همراه است، ادامه داد: در دین مسیحیت قائل به این هستند که ایمان رابطه شخصی میان انسان و خداست و هر شخصی میتواند در گوشهای برای خودش به عبادت و ارتباط با معبود بپردازد با گذشت قرنها پیروان این دین از ایمان و معنویت فاصله گرفتند و به عملگرایی مطلق روی آوردند که این رویکرد با عنوان پوزیتیویسم شناخته میشود. وجود ۱۱۴۰ مسجد و حسینیه در استان و بیمکان ماندن مؤسسات قرآنی و یا افزایش تعداد مؤسسات قرآنی و در مقابل کاهش قرآنآموزان و عاملان و حاملان قرآن شاید ریشه در چنین نگاهی دارند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان با طرح این پرسش که چگونه باورهای دینی تبدیل به فرهنگ دینی میشوند؟ گفت: در استان ما آحاد مردم باور به قرآن دارند اما فرهنگ قرآنی بسیار ضعیف است؛ باید پرسید چگونه میتوان همراهی آمنوا و عملوا را در جامعه پیادهسازی کرد؟ هر جا که این دو با هم دیده نشوند باور به فرهنگ تبدیل نخواهد شد همچنانکه نمودهای باور به سیدالشهدا(ع) در روز عاشورا و اربعین در قالب یک فرهنگ جلوهگر میشود. آیا چنین نمونهای برای باور و فرهنگ قرآنی در جامعه سراغ داریم؟
طاهری با اشاره به برنامههای آموزشی مؤسسات و مراکز قرآنی برای قرآنآموزان، بیان کرد: با نگاهی به این برنامهها میتوان دریافت که هیچ برنامه اثرگذار قرآنی برای سنین ۱۵ تا ۱۸ سال پیشبینی نشده است، حال آنکه دقیقاً در چنین سنی، غریزه و عقلانیت در حال تحول و فرد نیازمند هدایت است. آیا برنامهای برای تقویت باور قرآنی در این نوجوانان وجود دارد تا عمل به قرآن با گوشت و خونشان آمیخته شده و فرهنگ قرآنی شکل گیرد.
نذر فرزند در راه خدا
وی با ذکر اینکه نمونهها و شیوههای مختلف تبدیل باور قرآنی به فرهنگ قرآنی بارها در قرآن کریم مطرح شده است، افزود: یک نمونه از این شیوهها در آیه ۳۵ سوره مبارکه آلعمران آمده است که مسئله نذر فرزند در راه خدا را مطرح میکند، مادران اگر باورشان به عمل و فرهنگ تبدیل شده و فرزندشان را پیش از تولد نذر برای قرآن و در راه خدا کنند، ضرر نخواهند کرد، همچنان که موضوع نذر فرزندان برای اهلبیت(ع) و در راه خدا در فرهنگ پیشینیان ما نیز مرسوم بوده است.
طاهری نذر وقت برای قرآن کریم را نیز یکی از مصادیق ایجاد فرهنگ قرآنی در جامعه بیان کرد و توضیح داد: میتوانیم بنا به رسمی که در استان آغاز شده است، پنجشنبههای خود را نذر قرآن کنیم که در فضای مجازی و حقیقی این جریان ترویج و تبلیغ و پرداختن به قرآن شکل گیرد و تبدیل به فرهنگ قرآنی شود.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان با اشاره به نمونه دیگری از روشهای قرآنی ایجاد فرهنگ قرآنی در جامعه، گفت: حضرت یعقوب فرهنگ تحسس یا حس انتظار را به ما آموخت که در آیه ۸۷ سوره مبارکه یوسف خطاب به فرزندانش میگوید: «يَا بَنِيَّ اذْهَبُوا فَتَحَسَّسُوا مِنْ يُوسُفَ وَأَخِيهِ» و تعبیر تحسس در اینجا فرهنگ حس انتظار برای ظهور حضرت صاحبالعصر(عج) را مطرح میکند و تعبیر «اذْهَبُوا» این نکته را یادآور میشود که در فرهنگ قرآنی ایستایی وجود ندارد. باید پرسید سهم ما فعالان قرآنی در استان برای ایجاد فرهنگ قرآنی انتظار تا چه اندازه است؟
طاهری در پایان بیان کرد: وقتی مؤسسات و مراکز قرآنی استان اسپانسر و مُعین ندارند پیداست که فرهنگ قرآنی در جامعه جاری نشده است، یکی از کارهایی که میتواند در قالب پنجشنبههای قرآنی در استان شکل گیرد جستجوی همگانی برای یافتن حامیان مالی قرآنی است.
انتهای پیام
