تابستان و اصول سلامتی بر مبنای طب سنتی

مریم نواب‌زاده، متخصص و مدرس طب سنتی در گفت‌‌وگو با ایکنا از خراسان‌جنوبی با اشاره به تغذیه مناسب در فصل تابستان، اظهار کرد: در تابستان همه اخلاط به‌ویژه خلط صفرا برانگیخته می‌شوند و به جوشش در می‌آیند؛ تولید صفرا نیز نسبت به دیگر فصول سال افزایش می‌یابد.

وی افزود: گرمی پیوسته هوا در تابستان و دوری آن از اعتدال به‌ویژه در سرزمین‌های گرم و نیز در گرم‌مزاجان، جوانان و آنهایی که به اقتضای کار و پیشه خود در معرض گرمای بیشتر هستند، می‌تواند به پیدایش مشکلاتی در رابطه با سلامتی بیانجامد.

نواب‌زاده ادامه داد: هوای گرم، در اوایل، خون را به ظاهر بدن می‌کشد و موجب سرخ شدن رنگ پوست می‌شود ولی طول کشیدن گرمی هوا در این فصل، گشادگی مسام (منافذ پوستی) را پیش می‌آورد که نتیجه آن، افزایش تعریق، کاهش ادرار و تحلیل اخلاط و حرارت غریزی است؛ درست مانند آتشی که شعله می‌کشد و زود خاموش می‌شود. به این ترتیب در باطن بدن چندان گرمی برجا نمی‌ماند و باطن رو به سردی گذاشته و از همین رو دستگاه گوارش، دچار سستی و ضعف می‌شود.

این مدرس طب سنتی با بیان اینکه در تابستان، بدن لاغر می‌شود و به تدریج رنگ چهره نیز به زردی می‌گراید، تصریح کرد: در این فصل، اخلاط می‌سوزند؛ قوا و افعال طبیعی ضعیف شده؛ بیماری‌های قدیمی و مزمن، عود می‌کنند؛ سردرد و کندی حواس و خواب‌آلودگی پیش می‌آید؛ خواب طبیعی کم شده؛ اپیستاکسی (خون دماغ)، خونریزی‌های رحمی و اسهال خونی نسبت به سایر فصول افزونی می‌گیرد، اشتها کاهش و عطش افزایش می‌یابد.

نواب‌زاده با بیان اینکه در این فصل تدابیر باید به سمت خنک کردن و مرطوب کردن بدن باشد، افزود: افرادی که در سنین جوانی هستند و یا مزاج گرم و خشک یا سوء‌مزاج صفراوی دارند در این فصل بیشتر مراقب خود باشند. از آنجا که به علت دمای بالا و گرمی هوا، از قدرت‌ هاضمه معده کاسته می‌شود، باید غذاهایی را انتخاب کرد که هضم راحتی داشته باشند، و نیز در ساعتی از روز که هوا معتدل و خنک باشد، مصرف شود.

وی با تأکید بر پرهیز از پرخوری، تصریح کرد: ️نوع مواد خوراکی باید کاهنده حرارت و صفرا باشد؛ هر چند باید به شرایط فردی هر شخص نیز توجه داشت؛ پس اگر فردی با خوردن سردی‌ها دچار علایم آزاردهنده می‌شود نباید در خوردن این مواد افراط کند، حتی اگر تابستان باشد.

نواب‌زاده اظهار کرد: غذاهایی که می‌توان برای این فصل پیشنهاد داد، عبارتند از انواع آش‌های سبک (آش آلو، انار، غوره، آب‌غوره، تمرهندی، زرشک، سماق) و سوپ جو است؛ نوشیدنی‌هایی مانند شربت ریواس، تمرهندی، انار و سکنجبین، و نیز شربت بنفشه، گل سرخ و فلوس (خیارشنبر) نیز مناسب این فصل هستند.

وی با بیان اینکه با بهره‌گیری از اصول طب سنتی می‌توان به سمت سلامت روان و جسم حرکت کرد، گفت: میوه‌هایی همچون هندوانه اثر حرارت فصل را در بدن کاهش می‌دهند؛ به‌عنوان یک قانون همیشگی این را به یاد بسپارید که از مصرف چند نوع میوه مختلف در یک وعده پرهیز نمایید. میوه‌های مختلف را در چند وعده جداگانه میل کنید. بعد از صرف میوه نیز آب یا نوشیدنی‌های دیگر را ننوشید.