
در سینما و تلویزیون ایران بارها شاهد ساخت تولیداتی با محوریت امام رضا (ع) بودهایم. ساخت این دست تولیدات با فیلم «دو چشم بیسو» آغاز شد و با سریالی «ولایت عشق» ادامه پیدا کرد. در این مسیر کارهای دیگری هم ساخته شدند که یکی از آنها «آسمان هشتم» است.
به مناسبت میلاد باسعادت امام رضا (ع) ایکنا گفتوگویی با حسن نجفی کارگردان این کار انجام داده که در ادامه با آن همراه میشویم.
ایکنا – امروز سالروز میلاد امام رضا (ع) است. شما در پرونده کاری خود فیلمی با عنوان «آسمان هشتم» دارید که در آن به امام رئوف پرداختهاید. پیرامون چرایی ساخت این کار و تاثیرگذاری آن توضیح دهید.
عشق و ارادت به امام رضا(ع) را نمیتوان در هیچ چارچوبی محدود کرد زیرا در قلب و جان همه ما جا دارد. این عشق نیز بدون هیچ مرزبندی سیاسی یا طبقاتی است. عشقی که از آن صحبت میکنم نیز تنها محدود به مرزهای ایران نیست بلکه در دیگر کشورهای دنیا هم دیده میشود. به یاد دارم چند سال به باکو سفر کرده بودم و سوار تاکسی شدم. در آنجا عشقی که به امام هشتم (ع) وجود دارد کمتر از ایران نیست. دیدم راننده عکسی از امام رضا (ع) را جلوی آیینه ماشین آویخته است. وقتی از او درباره امام هشتم (ع) پرسیدم گفت ما به اندازهای نسبت به زیارت مزار ایشان باور و اعتقاد داریم که وقتی به زیارت ایشان نائل میشویم دیگر اجازه گناه کردن را به خود نمیدهیم. این امر نشان از جایگاه و اعتباری است که امام رضا (ع) برای ما دارد. عشقی که در این شهر نسبت به امام دیدم مرا بر آن داشت تا داستانی در این راستا جلوی دوربین برم.
در فیلم «آسمان هشتم» تمام تلاشم این بود دریچهای جدید از عاشقی به امام رضا (ع) پیش روی مخاطب قرار دهم. فیلم داستان خانوادهای از شهر باکو است که به مشهد میآیند. در این سفر پسر بچه بیمار آنها، حالش بد میشود زیرا نیازمند یک قلب است. در طول فیلم اتفاقاتی برای او رخ میدهد در نهایت باعث نجات کودک میشود چراکه یکی از خادمان مشهد که ایست مغزی کرده، قلبش به کودک اهدا میشود. این نگاه زاویهای جدیدی از مهربانی امام را پیش روی ما قرار داد. جالب اینکه تماشاگرانی که فیلم را میدیدند هم با اثر ارتباط خوبی برقرار کرد. دلیل این موفقیت هم در یک امر خلاصه میشود؛ آنهم عشقی است که در کار مورد توجه قرار گرفته است.
ایکنا - اثری که میخواهد مخاطب را تحت تاثیر قرار دهد باید چه ویژگی داشته باشد؟ همچنین از چه مسائلی باید پرهیز داشته باشد؟
هر تغییری تا درونی نباشد، تاثیرگذاری نخواهد داشت. فیلمی که قرار است امام هشتم (ع) را محور قرار دهد باید سرشار از زیبایی و مهربانی باشد، مهربانی که با باور تصویر شود نه اینکه با شعار آن را نشان داد. شعار در این حوزه خطرناکترین آسیب است زیرا سالهاست این مسئله باعث شده کارهایی دینی آسیب ببیند.
توصیه من این است که اگر میخواهیم اثری جریانساز را خلق کنیم نباید به صورت مستقیم به شخص امام رضا (ع) بپردازیم زیرا اگر بخواهیم کارمان در این رابطه جریانساز باشد باید آن کار از کیفیت و پروداکشن خوبی بهره برده باشد اما با توجه به بودجهای که در اختیار سینما و تلویزیون است رسیدن به این خواسته دشوار است. دلیل دیگر اینکه ائمه نور هستند برای همین درک ما از این بزرگوران به حدی نیست که بتوانیم به آنها نگاهی مستقیم داشته باشیم، بنابراین اگر نگاهمان به تاثیراتی برگردد که امام رضا (ع) روی زندگی ما دارد شاهد اتفاقات بهتری خواهیم بود.
یکی از موضوعاتی که در این رابطه مغفول واقع شده به تاثیراتی برمیگردد که زیارت در زندگی ما دارد. ما باید نشان دهیم فردی که به زیارت امام مشرف میشود باید تاثیرات این امر را در زندگیاش دید. دین برای این آمده تا ارزشهای انسانی را معنا کند برای حفظ ارزشها نیز دین یکسری فرایض پیش روی ما قرار میدهد.
نکته دیگر، برای تصویرسازی از امامان نباید تصویری که ارائه میکنیم دور از دسترس باشد. درست است ائمه (ع) معصوم هستند اما میشود به گونهای فیلم ساخت تا مخاطب احساس نکند پیروی از سیره ائمه (ع) ممکن نیست، بلکه باید نشان دهیم شیعه واقعی میتواند با رعایت سیره ایشان یک شیعه واقعی باشد.
ایکنا – آیا مسئولان سینمایی برای ساخت تولیداتی با محوریت ائمه، همراهی لازم را با سینماگران دارند؟
اتفاقاً طرحی در دست دارم که موضوع و محور آن امام رضا (ع) است این اتفاق نیز با زبانی جدید بیان میشود. در این فیلمنامه بحث جهاد خدمت به مردم مطرح میشود؛ امری که امام رئوف بارها روی آن تاکید داشتهاند اما برای ساخته این کار مساعدت لازم رخ نداد! این نبود همراهی هم باعث میشود کمیت چنین تولیداتی به شدت پایین بیاید. حمایت از فرهنگ رضوی در سینما و تلویزیون نباید تنها به ظاهر خلاصه شود. همچنین فردی که برای تولید این دست تولیدات انتخاب میشود باید با باور قلبی در این رابطه قدم بردارد.
ایکنا – در انتها روی وجه بینالمللی تولیداتی که امام هشتم را محور قرار میدهند توضیحات لازم را بیان کنید.
همانگونه که گفتم عاشقی امام هشتم (ع) تنها به مرزهای ایران خلاصه نمیشود بلکه دایره آن بسیار گستردهتر است. برای همین باید زبانی بینالمللی برای کارها مربوطه انتخاب کرد. اما اگر چنین رخ دهد هم جریانسازی بیشتر خواهد شد هم اینکه به لحاظ فروش، اتفاقات خوبی در گیشه رخ خواهد داد.
گفتوگو؛ داوود کنشلو
انتهای پیام