روحانيت دارای جذابيتهای ويژهای برای كار سينمايی است/ عميق شدن آثار در ذيل توجه به روحانيت
مشاور رئيس نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه گفت سينما به واسطه پرداختن به روحانيت قادر است به موضوعات خود رونق و عمق بخشد، زيرا زندگی اين قشر به ويژه طلبهها جذابيتی دارد كه در اقشاری كه كار معمول دارند، مشاهده نمیشود.
گروه هنر: مشاور رئيس نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه گفت: سينما به واسطه پرداختن به روحانيت قادر است به موضوعات خود رونق و عمق بخشد، زيرا زندگی اين قشر به ويژه طلبهها جذابيتی دارد كه در اقشاری كه كار معمول دارند، مشاهده نمیشود.
به گزارش خبرگزاری بينالمللی قرآن (ايكنا)، نشست تخصصی «روحانيت، سينما و مرجعيت فكری» با حضور حجت الاسلام والمسلمين عليرضا پناهيان، مشاور رئيس نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه و عزيزالله حاجی مشهدی، روز گذشته، يازدهم ارديبهشتماه در سالن شماره سه سينما فلسطين برگزار شد.
در ابتدای اين جلسه كه در قالب نخستين جشنواره - همايش «روحانی در قاب سينما» برگزار میشد، حجتالاسلام پناهيان در سخنانی اظهار كرد: سينما از نگاه من دارای ظرفيت بسيار بالايی است كه به واسطه آن میتوان حقايق عالم امكان را بيان كرد. در اين ميان، دين به عنوان يكی از حقايقی كه معارف بسياری را در خود جا داده، قادر است موضوعی برای پرداختهای سينمايی باشد.
| حاجی مشهدی: |
| اين نگرش كه يك اثر به صرف حضور يك روحانی، تبديل به يك فيلم دينی می شود درست همان گونه كه بعضی توقع دارند با ساخت يك فيلم جنگی، اثری دفاع مقدسی خلق كنند به شدت برای فيلمهايی با محوريت ارزشهای دينی و ملی خطرناك است |
وی افزود: ذات سينما فارغ از اينكه در چه تمدنی متولد شده، بيش از هر موضوعی تناسب با دين دارد. حتی میتوانم بگويم بيش از آنكه سينما بتواند در خدمت ماديت باشد، قادر است در خدمت دين باشد.
پناهيان در تكميل توضيح فوق گفت: سينما محل نمايش رفتار است. دين نيز دستورات و روشهايی برای رفتار بهتر دارد. اين خصوصيت نيز به همسويی بيشتر سينما با دين كمك میكند.
وی درباره دلايل پرداختن به روحانيت در سينما گفت: روحانی اين پتانسيل را دارد كه محور بسياری از فيلمهای سينمايی باشد، زيرا اولا هنر هفتم تمامی اقشار را پوشش میدهد كه سينما يكی از آنهاست. دوم آنكه روحانيت برای تبليغ بهتر دين به سينما نياز دارد تا قادر باشد با ايجاد رابطه بهتر به رشد ارزشها در جامعه كمك كند. در اين ميان سينما هم با بهرگيری از دانش علمای دين به سينمای متعالیتر دست پيدا كند.
مشاور رئيس نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه متذكر شد: در پرداختهايی كه در سالهای اخير تحت عنوان سينمای ارزشی به دين شده و میشود، دو رويكرد سطحی و عمقی را میتوان مشاهده كرد. دو ويژگی كه انتظار میرود در خصوص ديگر مضامين هم صدق كند. در اين ميان كسی نمیتواند به مخاطبان بگويد از فيلمی كه نگاه سطحی به موضوعی دارد، برداشتی عميق حاصل كنند.
اين كارشناس علوم دينی اذعان كرد: دليل سطحینگری فوق نيز عمدتا اين است كه يا از روحانيون يا كارشناسانی استفاده میشود كه نگاهی سطحی به موضوعات دارند، يا آنكه آن كارشناس زبان سينما را نمیفهمد.
وی در بخش ديگری از سخنان خود تصريح كرد: بهره گيری از سينما برای روحانيت نيز میتواند مثمرثمر باشد، بدين معنا كه سينما الگوهای مناسب را ارائه میدهد. گفته خود را با ذكر اين مثال تكميل میكنم. همه طلبهها اين امكان را ندارند كه با آيتالله العظمی بهجت زندگی كنند تا از رفتارش الگو بگيرند، اما يك فيلم يا سريال خوب قادر است اين امكان را برای طيف زيادی از طلبهها فراهم كند.
وی با بيان اينكه زندگی طلبه سرشار از جذابيت است، گفت: سينما به واسطه پرداختن به روحانيت قادر است به موضوعات خود رونق و عمق بخشد، زيرا زندگی اين قشر به ويژه طلبهها جذابيتی دارد كه در اقشاری كه كار روتين و معمول دارند، مشاهده نمیشود.
پناهيان در اين جلسه اعلام كرد: برخیها متصورند كه به بهانه تصوير كردن يك يا چند آموزه مثبت میتوانند، اصلی كلیتر را زير سوال برند، آسيبی كه در برخی فيلمها و سريالها به چشم میخورد، به نحوی كه در فيلمی آموزهای اخلاقی مورد توجه قرار میگيرد، اما در كنار آن اصلی كلیتر زير سوال میرود. در شكل عامی آن بايد گفت بعضا برای قشنگ كردن ابرو، چشم را كور میكنند.
| عليرضا پناهيان: |
| ذات سينما فارغ از اينكه در چه تمدنی متولد شده، بيش از هر موضوعی تناسب با دين دارد. حتی میتوانم بگويم بيش از آنكه سينما بتواند در خدمت ماديت باشد، قادر است در خدمت دين باشد |
وی در خاتمه سخنانش توصيه كرد: در سينما بايد از پيچيدگیها و عشقهای دينی سخن گفته شود تا هنر هفتم از عشقهای سطحی كه عمدتا شكلی مثلثی دارد، رهايی يابد.
در ادامه اين جلسه حاجی مشهدی نيز بيان كرد: خوشحالم كه چنين جلساتی در اين جشنواره – همايش برگزار میشود، چون با پرداختن به موضوعات چالش برانگيز قادريم به راهكار دست يابيم. امتيازی كه اميدوارم در اين جلسات حاصل شود. جدا از اين موضوع، سخنان خود را به اين موضوع متمركز میكنم كه در فيلمها يا سريالهای تلويزيونی كه ادعای كار دينی بودن را دارند، عمدتا كيفيت پايين است. اين نقصان نيز به دليل بخشهای نظارتی نيست، بلكه در اين حوزه تئوریهای مناسبی وجود ندارد.
وی درباره تاريخچه پرداختن به روحانيت در سينمای ايران گفت: سينما در كشورمان حدودا 100 سال عمر دارد، اما در اين مدت به جز سی سال گذشته، هيچ گاه به روحانيت توجه نشده است و ما در دهه 60 و 70 به مرور اين موضوع را در سينما مورد توجه قرار داديم.
اين كارشناس سينما ادامه داد: در دهه 80 نگاه به روحانيت هم به لحاظ كمی و هم كيفی شكلی جدیتر به خود گرفت. در اين ميان فيلمهای مطرحی نيز ساخته شد كه عمدتا با آن آشنا هستيم، ليكن من از فيلم «او» به عنوان بهترين كاری كه بعد از انقلاب ساخته شده ياد میكنم.
وی تاكيد كرد: در ميان كارهايی كه به روحانيت پرداخته، بايد به سطحینگری هم اشاره كرد. آثاری كه به صرف حضور يك روحانی میخواهند اثر را تبديل به يك فيلم دينی كنند، همان گونه كه توقع دارند با ساخت يك فيلم جنگی، اثری دفاع مقدسی خلق كنند. اين نگرش به شدت برای فيلمهايی با محوريت ارزشهای دينی و ملی خطرناك است.
وی در پايان اين جلسه خاطرنشان كرد: همان گونه كه حجت الاسلام پناهيان گفتند سينما يك الگوی رفتاری به ما میدهد، همان گونه كه دين چنين كاری برايمان میكنند، پس بايد شرايطی به وجود آورد كه دين كه روحانيت بخشی از آن است با سينما ارتباط بسيار نزديكی داشته باشد.
