چاپ 20 جلد از فهرستگان نسخ خطی تا پايان سال/ عرضه فهرستگان در نمايشگاه كتاب 27

اسحاق صلاحی، رئيس سازمان اسناد و كتابخانه ملی

به گزارش خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا)، نشست خبری و گزارش عملكرد سازمان اسناد و كتابخانه ملی، صبح امروز، 4 شهريورماه با حضور اسحاق صلاحی، رئيس سازمان اسناد و كتابخانه ملی برگزار شد.

صلاحی در اين نشست با اشاره به برگزاری نشست تخصصی كودتای 28 مرداد در هفته گذشته گفت: در حاشيه اين نشست، نمايشگاهی از آثار عكاسی به نمايش گذاشته شد كه شامل 65 عكس از حوادث كودتای 28 مرداد و روزهای پس از آن بود و علاوه بر آن 30 سند ديگر نيز در اين راستا در معرض ديد قرار گرفته بود.

وی در ادامه چاپ فهرستگان نسخ خطی ايران را مورد اشاره قرار داد و افزود: 20 جلد از اين فهرستگان در بيست و ششمين نمايشگاه بين‌المللی كتاب تهران در سال جاری به نمايش گذاشته شد و در حال جلدهای 21 ـ 24 آن به چاپ رسيده است.

صلاحی ادامه داد: پيش‌بينی می‌شود مجلدهای ديگر كه در حدود 20 جلد است تا پايان سال به چاپ رسيده و به 40 مجلد برسد و در نمايشگاه بيست و هفتم كتاب تهران در سال آينده عرضه شود.

وی با اشاره به فصلنامه اسلام و ايران اظهار كرد: اين فصلنامه از سال گذشته آغاز شده و شماره چهارم آن منتشر شده كه نگاه اسلام‌شناسان خارج از كشور درباره اسلام و ايران در آن آمده و مورد تقدير قرار گرفته است و بر پژوهشی شدن آن تأكيد شده، اما ما در حال حاضر بنا بر پژوهشی كردن آن نداريم.

برگزاری سومين همايش ايران و استعمار انگليس در شهریورماه

صلاحی به سومين همايش ايران و استعمار انگليس اشاره كرد و گفت: اين همايش با محوريت مبارزه، مقاومت و پيروزی در بوشهر و در سالروز شهادت رئيس‌علی دلواری در 12 شهريورماه و با همكاری پژوهشگاه مطالعات سياسی و مجمع هماهنگی تاريخ‌پژوهی بانك‌های اسنادی ايران(مهتاب) با حضور 13 تشكل برگزار می‌شود كه در تقويم اين روز را به نام روز مبارزه با استكبار نامگذاری كرده‌اند.

وی با بيان اينكه رف‌خوانی كامل و دقيق نسخ خطی و كتب‌نامه به پايان رسيده و تك تك نسخ خطی، چاپی، سنگی و سربی رف‌خوانی شده است، ادامه داد: همايش اسناد ايران، برنامه ديگر سازمان است كه در 17 مهرماه امسال برگزار می‌شود كه اميدواريم بتوانيم در اين همايش سرنوشتی از اسناد ايران كه در داخل و خارج از كشور وجود دارد به دست آورده و برای اسكن كردن و صيانت از آنها و تعامل با ايكا پيشنهاداتی دهيم و در داخل كشور برای مديريت متمركز اسناد همفكری‌‌هايی داشته باشيم.

صلاحی تصريح كرد: 30 هزار جلد كتاب كودك و نوجوان براساس برنامه استراتژيك سازمان اسكن شده و در تالار ديجيتال كودك و نوجوان كتابخانه ملی نگهداری می‌شود كه اين اسكن‌ها می‌تواند برای ايرانيان خارج از كشور كه دسترسی ندارند، مورد استفاده قرار گيرد.

ثبت 3 هزار و 700 منبع در طول كمتر از يك ماه در سال جاری

وی ادامه داد: 140 هزار منبع مربوط به كودك و نوجوان در تالار كودك و نوجوان داريم كه براساس يك برنامه فوری در بحث فهرست‌نويسی و اطلاع‌رسانی، فهرست‌نويسی بيش از چهار هزار منبع را در چهار ماهه امسال انجام داده و به پايان رسانديم كه كل منابع موجود در تالار كودك و نوجوان را فهرست‌نويسی كرده و در سايت قرار داده می‌شود.

صلاحی از ثبت سه هزار و 700 منبع در طول كمتر از يك ماه در سال جاری خبر داد و بيان كرد: اين منابع فهرست‌نويسی و به مخازن امانت فرستاده شده است كه می‌تواند به امانت داده شود و در ميان اين منابع، منبعی از يك كتاب طنز شناسايی شده كه از فارسی به زبان فرانسه ترجمه شده و منبع ديگر مربوط به سال 1314 شمسی به نام ماهنامه تعليم و تربيت است.

وی با اشاره به ويژگی‌های ماهنامه تعليم و تربيت گفت: اين ماهنامه در دوره رضاشاه چاپ می‌شد كه در شماره پنجم آن مقاله‌ای وجود داشته و به دليل مخالفت با تغيير زبان ايران چاپ شده بود كه دستور جمع‌آوری آن صادر می‌شود كه در حال حاضر فقط يك نسخه از اين شماره وجود دارد و می‌‌تواند منبع تحقيقی ارزشمندی باشد.

رئيس سازمان اسناد و كتابخانه ملی در ادامه افزود:‌ روزنامه‌ای به نام «غلبه» كه مربوط به سال 1325 است به زبان تركی چاپ و در دوره پيشه‌وری تدوين و چاپ می‌شد و اكنون در تالار پيايندها است و روزنامه ديگر با عنوان «به سوی صبح» مربوط به سال 1322 از ديگر منابع اهدايی به اين كتابخانه به شمار می‌رود.

صلاحی گفت:‌ براساس مصوبه هيئت امنای اين سازمان موظف هستيم تا مديريت استانی را در استان‌های كشور مستقر كنيم كه سال گذشته در استان گيلان اين مهم صورت گرفت و اكنون نيز مركز استان قزوين شاهد راه‌اندازی سازمان اسناد در اين استان است كه به زودی اسناد استان قزوين به اين مركز انتقال خواهد يافت.

اهدای 80 جلد كتاب نسخ خطی و چاپ سنگی توسط وراث بیجاری

وی با اشاره به اهدای نسخ خطی به سازمان اسناد و كتابخانه ملی بيان كرد: طی هفته گذشته وراث مرحوم فقيهی‌گروسی از شهر بيجار 80 جلد كتاب نسخ خطی و چاپ سنگی را به اين كتابخانه اهدا كرده‌اند كه اين نسخ به كتابخانه ملی انتقال يافته است.

صلاحی درباره حضور اين كتابخانه در اجلاس ايفلا اظهار كرد: مديركل پردازش به همراه سه نفر از افرادی كه دارای مقاله بودند در اين اجلاس حضور يافتند كه از مجموع شش مقاله و چهار پوستری كه از ايران به اين اجلاس ارسال شده بود، سه مقاله و يك پوستر مربوط به كتابخانه ملی ايران است.

وی ادامه داد: نشست ايفلا سال 2014 در فرانسه برگزار می‌شود و رياست آن نيز از آفريقای جنوبی به فنلاند انتقال يافته است و اين نشست در سال 2015 در آفريقای جنوبی برگزار خواهد شد و زمان برگزاری آن نيز از تابستان به مهر يعنی اكتبر تغيير يافته است.

رئيس كتابخانه ملی ايران درباره ثبت حافظه ملی و جهانی گفت: اثرهايی از نقشه‌های فرش ملی از شركت سهامی ايران به سازمان اسناد انتقال شده است كه علاوه بر آن «مثنوی معنوی از مولانا»، «سفرنامه ناصرخسرو»، «كليات سعدی»، «صورالكواكب» و «الممالك و المصالح» پس از كارهای كارشناسی در مقطع ثبت ملی برای ثبت در حافظه جهانی ارسال خواهد شد. حتی امكان اينكه سفرنامه ناصرخسرو ثبت منطقه‌ای و يا ثبت مشترك منطقه‌ای شود، وجود دارد.

ثبت ملی تصاویری از مجلس خبرگان رهبری

وی ادامه داد: در حوزه ديداری و شنيداری در نظر داريم تا اين اثر را ثبت و سپس اهدا كنيم كه تاكنون تصاوير از مجلس خبرگان و تدوين قانون اساسی به تأييد رسيده است كه به ثبت ملی خواهد رسيد و دو مجموعه ديگر در حوزه شنيداری مربوط به نهضت ملی شدن صنعت نفت و گنجينه اسناد فرهنگ مردم ايران در صدای راديو ايران در روز جهانی ديداری و شنيداری ثبت ملی خواهد شد.

صلاحی با اشاره به صيانت از اسناد ملی گفت: هر ساله برنامه‌های گسترده‌ای در بحث افزايش ضريب امنيتی نسخ خطی و منابع موجود در كتابخانه ملی ايران اختصاص می‌يابد كه امسال عليرغم كاهش بودجه تاكنون 200 ميليون تومان برای افزايش ضريب امنيت ملی اختصاص داده شده است.

هنوز همه ناشران از كتابخانه ملی ايران مجوز فيپا را دريافت نمی‌كنند

وی در ادامه به بحث مجوز فيپا اشاره كرد و افزود: هنوز همه ناشران از كتابخانه ملی ايران مجوز فيپا را دريافت نمی‌كنند. اما تاكنون 820 نفر عضو الكترونيك فيپا شده‌اند كه از طريق مديريت استانی پيگير اين مسائل هستيم.

صلاحی افزود: در گذشته مجوز فيپا بيش از دو تا سه هفته صادر می‌شد، اما اكنون اين مجوز حداكثر در سه روز زمان در دسترس ناشر قرار می‌گيرد و در بحث پايان‌نامه عليرغم اينكه همه امكانات برای انتقال اين مجموعه وجود داشت و قرار بود تبادل پايان‌نامه از ايران‌داك و كتابخانه ملی صورت گيرد، اما اين مهم به نتيجه نرسيد.

وی در ادامه گفت:‌ 220 هزار پايان‌نامه وجود دارد كه اگر اين پايان‌نامه‌ها مورد تبادل قرار می‌گرفت، پژوهش‌های متوازن، كپی‌برداری از پايان‌نامه‌ها و فروش پايان‌نامه‌ها در سراسر كشور به حداقل می‌رسيد و در مركز همه آنها منسجم می‌شد.

براساس اين گزارش و در پايان اين نشست خبری، تفاهم‌نامه همكاری ميان سازمان اسناد و كتابخانه ملی و مؤسسه خيريه عصای سفيد امضا شد كه موضوع آن بهره‌گيری متقابل طرفين از منبع اطلاعاتی، ظرفيت‌ها و فرصت‌های پژوهشی، مطالعاتی و تخصصی است كه در سه ماده و هشت بند است.

همكاری در زمينه فراهم كردن فرصت‌های برابر يادگيری برای افراد كم‌بينا و نابينا از طريق بخش اختصاصی كتابخانه ملی، همكاری مؤسسه برای تهيه آرشيو شفاهی از افراد برجسته كم‌بينا و نابينا، همكاری در برگزاری گردهمايی‌ها و سمينارهای علمی و پژوهشی مشترك سازمان و مجموعه‌های دولتی و خصوصی در حوزه فعاليت‌های مشترك با مؤسسه، همكاری طرفين در پروژه‌های پژوهشی، تحقيقاتی، تخصصی و انتشاراتی از توافقات اين تفاهم‌نامه است.

همكاری طرفين در مجموعه‌سازی منابع گويا، ديجيتال، بريل و تحقيقات در زمينه فرمت‌های نوين اطلاعاتی، برنامه‌ريزی برای استانداردسازی كتابخانه‌های نابينايان در سطح كشور و همكاری طرفيت در حمايت معنوی و مادی از توليدكنندگان، ايجاد محيطی مناسب و درخور نابينايان و كم‌بينايان برای پژوهش و مطالعه، برنامه‌ريزی جهت تشويق آنها به انس با كتاب و كتابخوانی نيز از مفاد ديگر اين تفاهم‌نامه به شمار می‌رود.