اجرای درست نیت واقفان؛ زمینه تبیین اندیشههای اهل بیت(ع) در انعکاس فرهنگ اسلام
گروه اجتماعی: رئیس اوقاف بیرجند درباره جایگاه وقف و موقوفات در ترویج فرهنگ اسلامی گفت: یکی از راههای تبیین اندیشههای اهل بیت(ع) در انعکاس فرهنگ اسلام اجرای درست نیات واقفان است.
حجتالاسلام و المسلمین دادخدا خدائی، رئیس اداره اوقاف و امور خیریه شهرستان بیرجند در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، درباره جایگاه وقف و موقوفات در ترویج فرهنگ اسلامی گفت: یکی از راههای تبیین اندیشههای اهل بیت(ع) در انعکاس فرهنگ اسلام اجرای درست نیات واقفان است.
رئیس اداره اوقاف و امور خیریه شهرستان بیرجند از وقف بهعنوان یک عمل معنوی با رویکرد دینی یاد کرد و گفت: با توجه به اینکه وقف کمکی برای بیتالمال و رفع گرفتاری نیازمندان و تنگناهای اجتماع است، میتوان از آن بهعنوان یک پشتوانه فرهنگی ـ دینی ثمربخش برای حل مشکلات اقتصادی جامعه نام برد.
حفظ موقوفات از وظایف اصلی متولیان این امر است
حجتالاسلام خدائی با بیان اینکه حفظ موقوفات از وظایف اصلی متولیان این امر است، اظهار کرد: در نگهداری از موقوفات دو بحث نرمافزاری و سختافزاری مطرح میشود که ثبت موقوفات و تعیین رعایت حقوق موقوفات برای مردم، برگزاری کارگاههای آموزشی برای عموم تبلیغ و اطلاعرسانی شفاف و بهموقع از طریق رسانههای جمعی و ابزارهای نوین رسانهای در بحث نرمافزاری موقوفات مطرح میشود.
وی با اشاره به آثار و برکات فردی و اجتماعی وقف گفت: مهمترین اثری که وقف در جامعه برجای میگذارد، پرکردن شکافهای طبقاتی و در نتیجه افزایش عدالت اجتماعی است.
توسعه تفکر وقف در جامعه؛ از مظاهر عدالت در جامعه
حجتالاسلام خدائی با اشاره به اینکه توسعه تفکر وقف در جامعه از مظاهر عدالت در آن جامعه است، اظهار کرد: در یک نگاه کلی هنوز به اهداف وقف در جامعه ایران نرسیدهایم و بر اساس آنچه قرآن درنظر گرفته راه کوتاهی را طی کردهایم.
وی با بیان اینکه همانگونه که در مسئله زکات و خمس به همه دستورات قرآن عمل نشده درخصوص وقف نیز فاصله معناداری بین دستورات اسلام و آنچه در جامعه اسلامی به اجرا گذاشته شده را شاهد هستیم، گفت: وقف بهدلیل آنکه برای عامه مردم قابل استفاده است و هر انسانی بهواسطه شهروند بودن میتواند از آن بهره ببرد، سبب توسعه عدالت میشود.
رئیس اداره اوقاف و امور خیریه شهرستان بیرجند یکی از نتایجی که وقف برای فرد به همراه دارد در بحث مقدم و متأخر است، تصریح کرد: اگر فرد در این دنیا خمس یا زکات یا صدقه بپردازد، ثواب آن یکبار محاسبه میشود اما وقف از جمله کارهایی است که ثواب آن تا مادامی که مال وقفی وجود دارد و مردم از آن منتفع میشوند برای فرد محاسبه میشود.
حجتالاسلام خدائی خاطرنشان کرد: تفاوت دیگر وقف با سایر احکام اقتصادی درخصوص دربرگیری وقف است، بهعنوان مثال زکات به فقرا میرسد و یا خمس در راه خاصی مانند سادات خرج میشود اما وقف برای عموم کاربرد دارد، وقتی سفرهای وقف امام حسین(ع) میشود همه سر آن سفره قرار میگیرند چه ثروتمند و چه فقیر.
دل کندن از اموال دنیا؛ یکی از اثرات وقف
وی یکی از اثرات وقف را دل کندن از اموال دنیا دانست و افزود: فردی نزد پیامبر(ص) آمد و گفت: «یاد مرگ برای او ناخوش است» پیامبر(ص) فرمودند که آیا مال داری؟ فرد گفت: بله، پیامبر(ص) پرسید که چیزی از آن را برای آخرت ذخیره کردهای و در راه خدا دادهای؟ مرد گفت نه، پیامبر(ص) فرمودند که مرد به مال خود دل میبندد و به همین جهت دلبسته دنیا میشود و یاد مرگ را ناخوش میداند.
رئیس اداره اوقاف و امور خیریه شهرستان بیرجند اظهار کرد: فرض کنید هر کسیکه اموال زیاد دارد، بخشی از آن را در راه خدا وقف کند و استفاده از آن برای عموم آزاد شود، در نتیجه همه مردم میتوانند از آن نعمت بهرهمند شوند؛ حال این وقف یک مسجد باشد یا یک پل یا یک زمین ورزش، مهم این است که برای مردم منفعت داشته باشد و سود حاصل از آن برای مردم خرج شود.
اشارهای به رابطه مستقیم رشد وقف با افزایش عدالت اجتماعی
حجتالاسلام خدائی تأکید کرد: هرچه وقف بیشتر شود عدالت اجتماعی در جامعه نیز بیشتر میشود، زیرا با وقف شکافهای طبقاتی کاهش مییابد.
وی یکی از علتهای اساسی از بین رفتن موقوفات را بیدینی حکومتهایی که در گذشته بر سر کار بودهاند، دانست و یادآور شد: تصور میکنم یک مقدار از این مشکل بهخاطر پیچیدگی و تعدد شیوههای وقف است و سازمان اوقاف باید راهنماییهایی را داشته باشد که اداره موقوفات در آینده دشوار نباشد و استفاده بهینه از آن ممکن باشد.
رئیس اداره اوقاف و امور خیریه شهرستان بیرجند درخواست از رسانهها برای ترویج و تبلیغ وقف خاطرنشان کرد: قطعاً اگر رسانهها کار خود را انجام دهند، وقف در جامعه ایجاد میشود چراکه بسیاری از مردم مال زیادی دارند و نمیدانند با آن چه کاری کنند، کافیست که موضوع وقف به درستی توسط رسانهها تبلیغ و ترویج شود.
حجتالاسلام خدائی تعیین سند مالکیت را یکی از مباحث سختافزاری حفظ موقوفات عنوان و بیان کرد: مصرف بخشی از درآمد موقوفه در صورت نیاز به تعمیر و با هدف بهرهوری از موقوفه و همچنین در پارهای موارد خرید رقبات جدید از محل فروش احتمالی موقوفات در فرآیند تبلیغ جایگاه وقف موقوفه از عمدهترین مباحث در بحث سختافزاری است.
وی ادامه داد: اگر درآمد سالیانه موقوفات زیاد باشد میتوان از محل درآمد موقوفه جدید خرید یا با سرمایهگذاری موجود موقوفههای نیاز به تجهیز و تعمیر را با طی مسیر قانونی و با استفاده از نظر نماینده ولی فقیه تجهیر و یا با فروش آن اقدام به خرید موقوفه جدید کرد.
رئیس اداره اوقاف و امور خیریه شهرستان بیرجند وقف را پیام نشر معارف اسلامی دانست و یادآور شد: از محل درآمد موقوفات برای تهیه کمک هزینه دانشآموزان و دانشجویان بیبضاعت نیز استفاده میشود تا ضمن رفع نیاز آنها نسبت به گسترش فرهنگ ایثار و ترویج آموزههای دینی نیز گامی مؤثر برداشت.
