بررسی حوادث کربلا از جهت آثار و تبعات آن در تاریخ اسلام

حجت‌الاسلام عباس دهقان، مدرس دانشگاه در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از کرمانشاه، گفت: حادثه کربلا و شهادت اباعبدالله(ع) از بزرگترین و مهم‌ترین حوادث تاریخی است که گستردگی آن برای همگان تعجب‌آور و شگرف است به همین جهت می‌توانیم این حادثه را از سه جهت، علل و ریشه‌های حادثه، وقایع و حوادث اتفاق افتاده و آثار و تبعات این حادثه در تاریخ اسلام و جامعه انسانی مورد بررسی قرار دهیم.

وی افزود: از محرم سال 61 ائمه اطهار(ع) و به تأسی از آنان شیعیان ایشان این روز را زنده نگه داشته‌اند، البته بنیانگذار مراسم عزاداری پیامبر اکرم(ص) بوده‌اند که در احادیث فراوان به آن اشاره شده است.

حجت‌الاسلام دهقان تصریح کرد: طبرانی در معجم الکبیر از قول ام سلمه نقل می‌کند که پیامبر(ص) در خانه من بود، فرمود کسی برمن وارد نشود، حسین(ع) وارد شد و بعد صدای بلند گریه پیامبر(ص) را شنیدم داخل شدم دیدم حسین(ع) در دامن ایشان نشسته و پیشانی ایشان را پاک می‌کند او نیز اشک می‌ریزد گفتم به خدا سوگند از ورود حسین(ع) آگاه نشدم، رسول خدا(ص) فرمودند: جبرئیل در خانه ما بود و گفت: حسین(ع) را دوست داری؟ گفتم آری، گفت: همانا امت تو به زودی حسین(ع) را در سرزمینی که کربلا نام دارد به شهادت می‌رسانند آنگاه جبرئیل خاکی را از محل شهادت امام حسین(ع) به پیامبر(ص) نشان داد همچنین احمدبن حنبل از شخصی که در صفین همراه با امیرالمؤمنین علی(ع) بود روایت می‌کند که ایشان گفتند در راه بازگشت به کوفه وقتی به کربلا رسید دوبار فرمود صبرکن یا اباعبدالله، راوی می‌گوید علت را پرسیدم فرمود، روزی خدمت پیامبر(ص) شرفیاب شدم در حالی که چشمان آن حضرت پراز اشک بود خبر شهادت حسین(ع) در کنار شط فرات راه به من داد.(احمد حنبل ج2ص78).

این مدرس دانشگاه اظهار کرد: اقامه عزا بر سید و سالار شهیدان از زمان پیامبر(ص) شروع شد و اربعین استمرار بر بکا و عزای آن حضرت است.

حجت‌الاسلام دهقان تصریح کرد: سند زیارت اربعین شیخ طوسی در تهذیب و مصباح این زیارت، از طریق صفوان جمال از امام صادق(ع) نقل شده همچنین کلامی گهربار از امام حسن عسگری(ع) 5 نشانه برای مؤمن نقل می‌کند که یکی از آن‌ها قرائت زیارت اربعین است.

این کارشناس دینی افزود: جابربن عبدالله انصاری از اصحاب رسول خدا(ص) و شخصیت‌های مؤثر در صدر اسلام و از جمله رهبران مدینه بود که همراه با عطیه بن سعدبن جناده عوفی کوفی که از دانشمندان بزرگ و مفسر اسلامی و از بزرگان تابعین و شاگرد عبدالله بن عباس است و تفسیری 5 جلدی بر قرآن نوشته است به‌عنوان اولین زائران امام حسین(ع) در اربعین به زیارت قبر ایشان آمدند و طبق برخی از نقل‌ها کاروان اسرا نیز در این روز در مسیر بازگشت به مدینه به کربلا و زیارت قبور شهدای کربلا آمدند، اگرچه اصل این آمدن مورد قبول است اما سال اول یا دوم بودن آن معلوم نیست و آنچه مهم است دلیل آمدن آن‌هاست که اهل بیت(ع) خواستند به پیروان و شیعیان بفهمانند این مسئله تمام نشده است.

اربعین امتداد حرکت عاشوراست

حجت‌الاسلام دهقان با اشاره به لزوم بررسی حوادث تاریخی کربلا از جهت آثار و تبعات آن در تاریخ اسلام گفت: در واقع اربعین امتداد حرکت عاشوراست؛ لذا اربعین به‌عنوان سنتی برای شیعیان بیدار دل، که گذشت زمان وفاداری آنان را به امام شهیدشان از بین نمی‌برد تبدیل شد و اگر اربعین در بیان امام حسن عسگری(ع) از نشانه‌های مؤمن شمرده می‌شود می‌خواهد به ما بفهماند که در زیر آسمان کسانی هستند که غوغای زمانه و تبلیغات سهمگین دشمن نمی‌تواند از وفاداری آنان به حقیقت امام معصوم ذره‌ای کم کند و آنان را از این حرکت غافل یا توجه‌شان را کم کند، اهل بیت(ع) با حضورشان به شیعه آموختند اینجا محل اجتماع است و با این اجتماع از به فراموشی سپرده شدن هدف بزرگ اسلامی جامعه مسلمانان باید جلوگیری شود.

این مدرس دانشگاه در پایان افزود: زنده کردن اسلام تلاش برای احیای حکومت اسلامی و احقاق این حق در حد جانثاری چیزی است که نباید از یاد مسلمانان برود و خاطره آن برای همیشه باید زنده بماند.