
محمدرضا نظام آبادی، دبیر شورای تعزیه استان مرکزی در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی گفت: تعزیه و تعزیهخوانی در نزد ایرانیان از قدمت دیرینه ای برخوردار بوده و پیشینه آن به دوره قاجار و صفویه برمیگردد.
وی استان مرکزی را قطب تعزیه کشور دانست و بیان کرد: اجرای تعزیه در اراک پیشینهای 200 ساله دارد و بسیاری از شبیهخوانهای فاخر کشور از خطه استان مرکزی برخاستهاند و به نوعی میتوان گفت که شالوده اصلی تعزیه در این خطه شکل گرفته است.
نظام آبادی افزود: نسخه میرانجم از جمله قدیمیترین و قویترین نسخ تعزیه است که توسط تعزیه خوان مشهور میرانجم از مفاخر بزرگ استان نوشته شده و اکنون به عنوان یکی از نسخ ارزشی کشور محسوب میشود و در راستای ترویج این نسخ در میان شبیهخوانان اقدامات مطلوبی در دستور کار این شورا قرار گرفته است.
مخاطبشناسی؛ اولین گام اجرای یک مجلس تعزیه
دبیر شورای تعزیه استان با بیان اینکه مخاطبشناسی اولین گام اجرای یک مجلس تعزیه است، خاطرنشان کرد: در اجرای مجلس تعزیه باید به مخاطب و نیازهای آن توجه ویژهای صورت گیرد و یک مجلس تعزیه خوب باید بتواند به حفظ سنتها به همه خواستهها و نیازهای مخاطبان عام و خاص خود پاسخ دهد.
وی خاطرنشان کرد: تعزیه بهعنوان یکی از میراثهای فرهنگی کشور محسوب میشود؛ لذا لازم است تا به همان سبک و سیاق سنتی خود اجرا شود تا بتواند در انتقال مفاهیم تاریخی نیز موفق باشد.
دبیر شورای تعزیه استان بر لزوم آسیبشناسی و جلوگیری از ورود بدعتها به هنر تعزیه، افزود: آسیبشناسی در حوزه نسخ تعزیه میتواند زمینهای جهت جلوگیری از ورود بدعت در این هنر فاخر و اصیل شود و هرچه نسخ تعزیه به لحاظ تحریف کمترین ایراد را داشته و به لحاظ داستان با روایات افراد معتبر همخوانی داشته باشد و همچنین اشعار قوی در گنجانده شود؛ قطعاً در انتقال پیام و جذب مخاطبان نیز موفق تر خواهد بود.
نظام آبادی بیان کرد: البسه، رنگ، شخصیتها و ابزار و ادوات تعزیه هر کدام بهطور مجزا در انتقال پیام تعزیه در ذهن مخاطب با بازتابی متفاوت اثرگذار خواهند بود؛ لذا در تعزیه باید به نوع پوشش، رنگ البسه و انتخاب شخصیتهای تعزیه، موسیقی و اشعار به کار رفته در آن نهایت دقت و توجه را داشت.
دبیر شورای تعزیه استان تصریح کرد: هنر تعزیه باید پویا و آموزش محور باشد؛ چرا که تعزیه اصیل ترین هنری است که میتواند زمینه ترویج دینداری و انتقال فلسفه عاشورا را فراهم کند.
سلیقهای شدن اجرای هنر تعزیه در عصر کنونی
وی با اشاره به سلیقهای شدن اجرای هنر تعزیه در عصر کنونی بیان کرد: تعزیه منشوری از دستورالعمل و نمادهاست و استفاده از افراد متخصص و متبحر در اجرای تعزیه و حفظ ساختارها بر بار معنایی آن خواهد افزود و ورود افراد غیر متخصص، حذف بخشهایی از تعزیه و یا ورود برخی بدعتها و نوآوریهای بی جا به بطن این هنر فاخر، باعث آسیب آن میشود.
نظام آبادی اظهار کرد: تنوع طلبی در امر اجرای تعزیه متفاوت از نوآوری است و این تنوع طلبی در اجرا با حفظ ساختار و سنتها میتواند در جذب مخاطبان تاثیرگذار باشد؛ لیکن متاًسفانه برخی افراد ایجاد تنوع در هنر تعزیه را با نوآوری اشتباه میگیرند و به دلیل عدم آگاهی باعث آسیب و بدعت در تعزیه میشوند.
دبیر شورای تعزیه استان با تأکید بر لزوم خروج تعزیه از حالت انحصاری، افزود: امروزه تعزیه انحصاری شده و از پدر به پسر منتقل میشود؛ لذا باید شرایطی را فراهم کنیم تا با آموزش افراد بتوانیم این هنر فاخر را از حالت انحصاری خارج کرده و زمینه ورود افراد جوان و علاقهمند به این هنر نیز فراهم و بر کیفیت و کمیت آن نیز افزوده شود.
وی از جمعآوری اسناد و مدارک تعزیه در استان خبرداد و گفت: گنجینه تعزیه استان با قدمتی 250 ساله جز برترین وغنیترین گنجینههای تعزیه کشور است و شورای تعزیه تمامی تلاش خود را به کار گرفته است تا با همکاری مسئولان بتواند با ایجاد موزه تعزیه و مکانی برای نگهداری این گنجینه غنی آن را برای آیندگان حفظ و در معرض دید علاقهمندان قرار دهد.
نظام آبادی افزود: در حال حاضر بیش از 200 گروه تعزیه در استان مشغول فعالیت هستند که برخی از این گروهها توسط این شورا به ثبت رسیده و بقیه نیز در حال ساماندهی هستند.
مطالبات شورای تعزیه استان از مسئولان
وی یکی از مطالبات شورای تعزیه استان از مسئولان را اختصاص مکانی ثابت به امر اجرای تعزیه عنوان کرد و گفت: با توجه اینکه اراک از جمله قطبهای تعزیه کشور است؛ اما هنوز مکان و حسینیهای جهت اجرای تعزیه و استقرار گنجینه تعزیه در آن وجود ندارد واین مهم از جمله اصلی ترین مطالبات شورا و هنرمندان استان است که تحقق تحقق آن نیازمند کمک و مساعدت فکری و مالی مسئولان خواهد بود.
دبیر شورای تعزیه استان، برگزاری اولین سوگواره ملی تعزیه به میزبانی استان مرکزی، جشنواره آیات قرآن در اشعار تعزیه، اجرای تعزیه امیرکبیر، برگزاری سوگوارههای استانی تعزیه، چاپ کتاب مجلس نامه تعزیههای قرآنی و دو کتاب پیرامون آسیبشناسی تعزیه را از جمله فعالیتهای انجام شده و در حال اجرای شورای تعزیه استان عنوان کرد.