وقف، هنوز با جایگاه اصلی خود فاصله دارد

حجت‎الاسلام فخرالدین خدابنده‌لو، معاون فرهنگی ـ اجتماعی اداره‌کل اوقاف و امورخیریه استان زنجان در گفت‌و‌گو با خبرگزاری بین‎المللی قرآن(ایکنا) از زنجان، درخصوص جایگاه وقف در اسلام و قرآن کریم، گفت: در قرآن کریم کلمه وقف عیناً به کار نرفته ولی در آیات مختلف به تعاون، انفاق و کمک به همنوعان توصیه شده است که به نوعی با روح و مفهوم وقف تناسب دارد.

وی ادامه داد: در اسلام به انجام امور خیر بسیار سفارش شده است و همچنین اتحاد و تحکیم وحدت در جامعه نیز از جمله مسائلی است که در دین اسلام ارزشمند شمرده شده است؛ لذا وقف که خود یک عمل خیر بوده و یکی از موارد استفاده در تحکیم وحدت اجتماعی است، در جامعه اسلامی اهمیت پیدا می‎کند.

معاون اداره اوقاف زنجان اظهار کرد: کسی که از خودخواهی رهایی یافته، تلاش می‎کند تا دیگران را نیز از نعمت‎هایی که خود بهره‎مند است، بهره‎مند کند که در این راستا وقف معنا پیدا کرده و همچنین کسی که وقف می‎کند، سال‎ها پس از مرگ خود نیز از ثواب دارایی خود بهره پیدا می‎کند.

این مقام مسئول عنوان کرد: موقوفات بسیاری از دوره حکومت نادرشاه و همچنین حکومت رضاشاه پهلوی بر ایران، به غارت رفته است و پس از انقلاب اسلامی ایران طبق دستور امام خمینی(ره) مبنی بر احیای موقوفات، این امر انجام شد اما هنوز به‌طور کامل احیا نشده‌اند.

اقدامات احیای موقوفات، استمرار داشته باشد

حجت‌الاسلام خدابنده‌لو با بیان این‌که وقف هنوز با جایگاه اصلی خود فاصله دارد، ابراز کرد: هنوز بسیاری از موقوفات وجود دارند که احیا نشده‌اند و در این راستا اقدامات احیای موقوفات باید استمرار داشته باشد.

وی درخصوص مکان‎های وقفی، عنوان کرد: برخی از مکان‎ها توسط اداره و مسئولان وقف شناسایی می‌شوند و برخی دیگر نیز توسط افراد خیر اطلاع‌رسانی می‌شود و تاکنون 202 هزار و 440 موقوفه احیا شده است که در این میان 1408 موقوفه شامل مساجد، حسینیه‎ها و تکایا بوده‎اند و 973 موقوفه نیز شامل موارد منفعتی همچون بیمارستان و خانه سالمندان بوده است.

ایجاد اعتماد میان مردم نسبت به فعالیت‌های حوزه وقف

معاون اداره اوقاف زنجان یادآور شد: هفته وقف فرصتی است تا عملکرد مسئولان حوزه وقف به نمایش گذاشته شود و هنگامی که مردم اطمینان پیدا کنند هر وقفی در راستای نیت واقف استفاده می‌شود، اعتماد پیدا کرده و در این راه قدم برمی‎دارند.

این مقام مسئول درخصوص برنامه‎های اداره اوقاف استان در هفته وقف، عنوان کرد: برپایی نمایشگاه‎های وقف، اجرای اقدامات عمرانی، بازسازی‎ها، اجاره و درآمدزایی موقوفات و امامزادگان و نیز برگزاری مسابقات مختلف قرآنی از برنامه‎هایی است که اوقاف استان در هفته وقف برگزار می‎کند.

وی با بیان این‌که در سال جاری، تاکنون 31 مورد وقف جدید از 50 هزار تا 300 میلیون تومان صورت گرفته است، خاطرنشان کرد: موقوفات را در سه حوزه می‎توان بخش‎بندی کرد که حوزه آثار اجتماعی، حوزه اقتصادی و حوزه فرهنگی از جمله این بخش‎ها هستند.

حجت‎الاسلام خدابنده‎لو ابراز کرد: در طول تاریخ وقف در حوزه اجتماعی شامل مواردی همچون ایجاد و تأسیس مراکز بهداشت، خانه‎های سالمندان و اقداماتی از این قبیل بوده است اما امروزه نیازهای اجتماعی جدیدی به‌وجود آمده است که دولت به تنهایی قادر به تأمین آن‌ها نیست و در این راستا واقفان می‎توانند یار مسئولان باشند.

این مسئول درخصوص حوزه اقتصادی وقف، عنوان کرد: جهت جلوگیری از انباشته شدن سرمایه‎ها و حمایت از اقشار کم درآمد در راستای رفع نیازهای پیچیده جامعه امروز اقدامات متنوعی از قبیل تأسیس کارگاه‎های کارآموزی، تأسیس صندوق قرض‌الحسنه برای ایجاد اشتغال و اعطای وام به نیازمندان، ساخت مسکن‎های ارزان قیمت و ایجاد مراکز تولیدی و صنعتی می‎توان انجام داد.

گسترش حوزه فرهنگی وقف در جامعه

معاون اداره اوقاف استان با بیان این‌که فعالیت و وقف‌های بسیاری را در حوزه فرهنگی می‎توان داشت، افزود: موقوفات فرهنگی در گذشته شامل ایجاد مدارس دینی، تأمین هزینه‎های مراکز علوم دینی و برگزاری مراسم ویژه ائمه اطهار(ع) بود اما امروزه نیاز فرهنگی جامعه گسترش پیدا کرده و حوزه‌های فرهنگی نیز گسترش یافته‌ است؛ لذا وقف در این حوزه‌ها می‎تواند شامل پرداخت کمک‌هزینه تحصیلی به دانشجویان و طلاب کم‌درآمد، تأسیس خوابگاه، قرائت‎خانه و آزمایشگاه، تأمین کتب مدارس و کتابخانه‌ها، ایجاد و حمایت از مراکز فرهنگی در دانشگاه‎ها، حمایت مالی پایان‌نامه‎ها، تأسیس پایگاه‌های اینترنتی درخصوص آشنایی با علوم مورد نیاز جامعه، حمایت مالی درخصوص ترویج فرهنگ جامعه و حمایت از هنر و هنرمندان، باشد.

وی تصریح کرد: متأسفانه جامعه جوان امروز با این مسائل آشنایی کمتری دارند و تعداد اندکی از آنان وارد حوزه‎های وقف می‎شوند؛ حال آن‌که اگر اقشار مختلف جامعه به‌ویژه جوانان آشنایی بیشتری با وقف و حوزه‌های آن پیدا کنند، بسیاری از مشکلات حل می‌شود.

این مقام مسئول در پایان عنوان کرد: شماره حساب‎های 505 نزد بانک ملی ویژه جوانان و نوعروسان و جهیزیه، 606 بانک ملی ویژه دارو و درمان، 707 بانک ملی ویژه ایتام، 808 بانک ملی ویژه قرآن و تربیت جامعه قرآنی و 909 همین بانک ویژه امامزادگان و بقاع متبرکه، برای دریافت وقف‎های واقفان اختصاص دارند.