مناسبتهای شاد اسلامی؛ فرصتی ارزشمند برای تبیین معارف دینی به کودکان
گروه اجتماعی: یک پژوهشگر مسائل اجتماعی با بیان اینکه شیوه استنباط کودکان در سنین مختلف از موضوعات و مفاهیم بر اساس اصل تدریج است، گفت: ایام شاد اسلامی فرصت ارزشمندی برای تبیین معارف دینی به کودکان است.
صادق اکبری، معاون فرهنگی کانون پروش فکری کودکان و نوجوانان استان ایلام در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از ایلام، اظهار کرد: ادراک کودکان از مفاهیم و موضوعات دینی با بزرگسالان یکسان نیست و بر پایه مختصات ذهنی محدود خود مفاهیم دینی را تعریف و معنا میکنند.
وی با بیان اینکه شیوه استنباط کودکان در سنین مختلف از موضوعات و مفاهیم بر اساس اصل تدریج است، تصریح کرد: دریافت و گیرایی، فرآیند سه گانهای را شامل مراحل شهودی، عینی و انتزاعی طی میکنند و والدین و متولیان تعلیم و تربیت نباید از آن غافل بمانند، زیرا عبور کودکان و نوجوانان از این مراحل در تبیین مفاهیم دینی نیازمند یاری اطرافیان بزرگسال است.
توان شناختی و عاطفی کودکان در آموزش مفاهیم دینی مدنظر قرار گیرد
این پژوهشگر مسائل اجتماعی با اشاره به فرمایش پیامبر اسلام(ص) مبنی بر اینکه «ما پیامبران موظفیم که با هرکس مطابق درک و فهم او صحبت کنیم»، ادامه داد: در آموزش مفاهیم دینی باید توان شناختی و عاطفی کودکان را در نظر گرفت چون ساختار ذهنی آنان تابع منحنی رشد استعدادهای شناختی، عاطفی، انگیزشی و تفاوت در معلومات و تجربیات، تأثیرات محیطی و صفات شخصیتی متفاوت آنان است.
معاون فرهنگی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان ایلام، گفت: کودکان از نظر عاطفی و احساسی به شدت متأثر میشوند و چگونگی ابراز احساسات الگوهای بزرگسال معتمد و محبوب آنان بر باورها و بازخوردها و رفتارهای فردی و اجتماعیشان اثر میگذارد.
کودکان هنگام شادی مستعد یادگیری بهترند
اکبری با بیان اینکه مناسبتهای شادی آفرین فرصت مناسبی برای تبیین مفاهیم دینی برای کودکان است و ولادت امامان معصوم(ع) و پیامبر اعظم(ص) مهمترین این مناسبتها است، بیان کرد: در اعیاد دینی، کودکان با مناسبتهای ولادت بزرگان دین ارتباط خوبی برقرار میکنند و به موازات نشاط بزرگترها خوشحالاند و به احساسات شاد مشابه که از روز تولد خود دارند میرسند، بنابراین روزهای شاد اسلامی فرصت ارزشمندی برای تبیین معارف دینی به کودکان است زیرا آنان هنگام شادی مستعد یادگیری بهترند.
این پژوهشگر ادامه داد: ادراک کودکان از مفهوم شخصیت وجودی پیامبر(ص) و امامان معصوم(ع) و رسالت آنان تابع منحنی رشد سنی و عقلی است و الگوهای بزرگسال پیرامون کودک مانند والدین مربیان و آموزگاران و معلمان باید در تکوین این برداشت، کودکان و نوجوانان را یاری کنند.
وی افزود: به عنوان مثال، تلقی کودکان از مفهوم شخصیت وجودی پیامبر(ص) از فرد خوب شروع شده که میپندارند از نظر رخسار، صدا، قامت و پوشش متفاوت بوده و علاقمند به یاری مردم است اما به مرور به درک دیگری از ویژگی این شخصیت با تعاریف پراکنده اطرافیان میرسند و آن قدرت اعجاز پیامبر(ص) که ناشی از پشتیبانی و اراده خداوند است و به او در انجام کارهایی که دیگران از انجام آن عاجزند کمک میکند؛ این سیر شناخت به تدریج کاملتر شده و دانایی پیامبر(ص) از منبع خاص یعنی ارتباط ویژه با خدا که از همه چیز آگاه است و از این آگاهی و پیشاندیشی برای عاقبت به خیری مردم استفاده میکند؛ این برداشت از انسان خوب آغاز میشود، انسانی که از هر بدی مبرا است و به فردی با قابلیتهای خارقالعاده که از آن به عنوان معجزه یاد میگردد ادامه یافته و در هیئت یک منجی ظاهر میشود.
معاون فرهنگی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان ایلام، تصریح کرد: هر چند با توجه به تفاوتهای ذهنی کودکان و محیط تربیتی آنها پندار از شاکله شخصیت پیامبر(ص) در میان آنان متنوع و متفاوت است و برآیند دستهبندی فرآیند شناخت از مفهوم شخصیت و جایگاه پیامبر(ص) تا حدودی از سوی آنان دشوار است اما باورهای مشترک آنان این است که پیامبر(ص) فرد خاصی است که با خدا در ارتباط است.
اکبری در پایان خاطرنشان کرد: رشد و تکامل درک دینی کودکان و نوجوانان تدریجی است و در کسب تدریجی این آموختن و آگاهی بر گرفته از اعیاد مناسبتی و ولادت ائمه معصوم(ع) میتوان با ایجاد حس محبت آنها نسبت به این بزرگواران، این قشر را به دریافت حقایق انتزاعی از مفاهیم دینی نزدیک کرد.
