کار تربیت باید از روح انسان آغاز شود

حجت‌الاسلام محسن احمدی، کارشناس دینی در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از کرمانشاه، در رابطه با مبحث تربیت در سیره نبوی گفت: ای کاش می‌توانستیم تمامی ریزه‌کاری‌ها و تصرفات رسول گرامی اسلام(ص) را به‌گونه‌ای فراگیر بررسی کنیم و از آن‌ها برای دین و دنیایمان بهره بگیریم به همین سبب به برخی از اصول و مبانی تربیتی از دیدگاه پیامبر اکرم(ص) در این خصوص اشاره می‌کنیم.

وی اولین بعد را تربیت روح انسان دانست و در این خصوص افزود: رسول گرامی اسلام(ص) بر این باور بودند که کار تربیت باید از روح انسان آغاز شود بر همین اساس، پرورش روان را بر سه مبنا تقسیم‌بندی کرده‌اند که شامل درمان بیماری‌های روان انسان، تزکیه نفس و ایجاد عشق و اعتماد به مربی است که هر یک خود بابی از مبانی تربیتی هستند.

حجت‌الاسلام احمدی در تشریح بعد اول از باب تربیت روح انسان که درمان بیماری‌های روان است، اظهار کرد: بیماری‌های روح و روان انسان، گاه فکری و اعتقادی هستند مانند خرافه‌پرستی و گاه به حیطه عاطفی وجودی انسان باز می‌گردند.

این کارشناس دینی دومین بعد را تزکیه نفس دانست و گفت: کاشتن نهال باورهایی که میوه آن‌ها تزکیه نفوس و تعادل رفتار انسان‌هاست مسلمان را به درک زشتی ربا و غیبت می‌رساند، همچنین در آیه 275 سوره بقره درباره ربا آمده است: «الَّذِینَ یَأْکُلُونَ الرِّبَا لاَ یَقُومُونَ إِلاَّ کَمَا یَقُومُ الَّذِی یَتَخَبَّطُهُ الشَّیْطَانُ مِنَ الْمَسِّ ... ؛ کسانى که ربا مى‏خورند، (از گور) برنمى‏خیزند مگر مانند برخاستن کسى که شیطان بر اثر تماس‏، آشفته‏سرش کرده است ...».

ایمان به یکتایی پروردگار و نبوت حضرت محمد(ص) اولین پایه مسلمانی است

وی به موردی دیگر در باب یاد شده یعنی ایجاد عشق و اعتماد به مربی اشاره کرد و افزود: اعتماد به دانش، حکمت و اخلاص مربی و دوست داشتن وی، پذیرش تعلیمات و راهنمایی‌های او را آسان می‌کند به همین جهت اسلام، ایمان به پروردگار یکتا و نبوت حضرت محمد(ص) را اولین پایه مسلمانی قرار داده و این دوست داشتن را ریشه زندگی و نشاط و ایمان دانسته است.

حجت‌الاسلام احمدی، عمل صالح را بخشی دیگر از عنوان یاد شده ذکر کرد و گفت: اساسی‌ترین برنامه تربیتی پیامبر گرامی اسلام(ص) تقویت معرفت دینی با عمل صالح است.

وی تصریح کرد: اعمال صالح به دو گروه کلی واجبات و مستحبات تقسیم شده‌اند و بر این مبنا کارهای بسیار مهم و ضروری در گروه واجبات قرار داده شده تا مسلمانان عنایت بیشتری به آن‌ها داشته باشند.

حجت‌الاسلام احمدی در پایان تکلیف به اندازه توانایی، رعایت سطح ادراک، رعایت تفاوت‌های فردی، مدارا با مردم و خودداری از اندرزگویی فراوان، انتخاب موقعیت مناسب، رعایت اولویت‌های فردی، تشویق به نیکوکاری، فراموش کردن گناه گذشته، تذکر دادن پاداش و کیفر الهی، اختصاص دادن مجازات به مخالفت‌های عمدی، چشم‌پوشی از لغزش‌های مؤمنان نیکوکار، انتخاب سبکترین تکلیف‌ها، خودسازی، پیگیری امر تربیت و عمل به دستورات مربی را از دیگر مبانی قابل اشاره در بعد یاد شده عنوان کرد.