احیای تمدن اسلامی در گرو بازگشت خردورزانه به قرآن است

به گزارش خبرگزاری بین‎المللی قرآن(ایکنا) از قم، پیام آیت‎الله اعرافی، رئیس جامعه‌المصطفی(ص) به‌مناسبت انتشار اولین مجله قرائت‌پژوهی جامعه‌المصطفی(ص) و حوزه علمیه به شرح زیر است: به یاری حضرت حق نخستین شماره مجله قرائت‌پژوهی در ایران و حوزه‌های علمیه از سوی اساتید ارجمند جامعة المصطفی(ص) العالمیة منتشر می‌شود و مشتاقان قرائت‌پژوهی را شادمان می‌سازد، این رویداد نوین را باید تبریک گفت و از همه نقش‌آفرینان در این عرصه باید تمجید و تقدیر کرد، به همین بهانه نکاتی یادآور می‌شود:
یکم: تمدن شکوهمند اسلامی قرآن‌محور و نص‌مدار است، البته نه نص در برابر عقل یا حدیث بلکه نص قرآنی همراه با عقل و حدیث، قرآن به مثابه تجلّی‌گاه اسماءالله و علم الهی و به‌عنوان کتاب حیات‌آفرین و نجات‌بخش، سلسله جنبان تمدن الهی و انسانی اسلام بود و قطار معرفت و دانش و شخصیت متعالی بشر را پیش برد و این امر در پرتو محوریت کتاب الهی و تکیه بر عقل و خردورزی در فهم و تفسیر آن میسر شد، اکنون نیز احیای تمدن نوین اسلامی در شعاع «بازگشت خردورزانه به قرآن» رسمیت یافتنی است.

دوم: از افتخارات جهان اسلام بهره‌مندی از این تراث عظیم آسمانی و تنها کتابی است که در شکل و مضمون و با همه عبارت‌ها و الفاظ و با قرائت‌های مشخص، وحی و فرود آمده از آسمان علم و ربوبی و لوح محفوظ است و درباره دیگر صحف موجود حتی ادعای چنین امری هم وجود ندارد، مدارس دینی و حوزه‌های علمیه از دیرباز به علم و دانش‌های قرآنی و تفسیر قرآن اهتمام ورزیده‌اند. اما پس از انقلاب شکوهمند اسلامی توجه به حوزه قرآن در ایران و حوزه‌های علمیه و دانشگاه‌ها و مراکز علمی فرهنگی، روزافزون شده است، و ثمرات شیرینی به بار آورده است و اینک مجال شرح آن نیست، و در این میان جامعة المصطفی(ص) العالمیة گام‌های بلندی در همه زمینه‌های قرآنی برداشته است و با ابتکارات فراوان پرونده قطوری از فعالیت‌ها و دستاوردهای قرآنی آفریده است و البته عظمت کار و بلندی مقصد، تلاش‌های مضاعف می‌طلبد.

سوم: از نگاه کتاب و سنت دو سلسله احکام و وظایف برای انسان در برابر این تحفه ایمانی و هدیه آسمانی، ترسیم شده است: الف) وظایف اثباتی و ترجیحی که مهم‌ترین آنها عبارت است از:

1. قرائت و حفظ و آداب آنها؛

2. کتابت و نشر و توزیع مصحف؛

3. تعلیم و تعلّم و فراگیری و آموزش آن؛

4. تفهم و تفسیر و تدبّر؛

5. عمل به مضامین آن و تلاش در پیاده‌سازی معارف و محتوای قرآن در زندگی فردی و اجتماعی.

ب) وظایف سلبی که مهمترین آنها عبارت است از:

1. خوارشماری و اهانت و توهین از قبیل بی‌احترامی و تنجیس؛

2. مهجورسازی؛

3. کالاانگاری و داد و ستد با آن.

از آنچه برشمرده شد به‌خوبی برمی‌آید که هر آنچه موجب تکریم و ترویج و محوریت‌بخشی به آن در درون و برون و در جان و جهان می‌شود، مورد ترغیب و ستایش و آنچه موجب توهین و به کنار رفتن آن می‌شود، مورد نکوهش و توبیخ قرار گرفته است.

چهارم: قرآن کتاب خواندنی است و با فرمان «اقراء» آغاز شد و قرائت و کیفیت آن نقش محوری در تعامل با آن دارد، از این‌رو مقوله قرائت و قرائات و فنون آن از دیرباز مورد اهتمام قرآن‌پژوهان بوده است و رشد دانش‌های زبان‌شناسی و نیز آواشناسی در دوره‌های نوین، مسائل جدیدی نیز در این قلمرو پدید آورده است، بدین دلیل نیاز به پایه‌ریزی رشته‌ای مستقل در حوزه قرآن‌پژوهی به عنوان «قرائت و فنون آن» یا «قرائت‌پژوهی» احساس می‌شود و در این راستا جامعة المصطفی(ص) العالمیة، بدین امر اهتمام ورزیده است و این رشته را پایه‌ریزی کرده است و برای رشد و اعتلای این دانش و توسعه مرزهای دانش قرائت‌پژوهی این مجله وزین و فاخر بنیان نهاده شده و اکنون نخستین شماره آن در دسترس قرآن‌پژوهان و علاقه‌مندان به این زمینه، قرار می‌گیرد، و به آینده درخشان قرآن‌پژوهی و فعالیت‌های قرآنی المصطفی(ص) و نتایج درخشان آن در جهان امیدها می‌رود.